سود در جريمه دادن است
کد خبر : ۱۲۳۵۲۸
جمشيد پژويان*
معوقات بانكي دوجهت مي تواند داشته باشد يا به عبارتي دوعامل باعث مي شود كه بدهكاران بانك بدهيشان را به بانك نپردازند،اول روي ناتواني باز پرداخت اقساط و يا اصل پولي است كه قرض گرفتهاند ودليل دوم تعمدي است يعني روي الزاما روي ناتواني پرداخت نيست.آن بخشي كه در اثر ناتواني پرداخت است در تمام دنيا متداول است و ما شاهد اين هستيم كه به هر حال با وجود سيستم هاي تفكيك كننده و غيره كه در برخي از كشورها براي كساني كه بد حساب هستند و بدهي شان را به بانك پرداخت نميكنند وجود دارد ولي خوب كسي كه وامي را گرفته و به يك فعاليت اقتصادي مشغول شده و آن سودي كه بتواند اقساط خود را پرداخت كند را به دست نياورده و در نتيجه هم مشمول جريمه مي شود و هم خواهان اين است كه به خاطر جريمه هاي بيشتر حاضر است در صورت امكان هر چه زودتر بدهي اش را پرداخت نمايد.
اما در مواردي كه كشور ما جزو معدود كشور هايي باشد كه بدهكاراني از اين دست دارد عمدتا شاهد اين هستيم كه كسي كه وام گرفته نه از روي ناتواني بلكه وقتي حساب سرانگشتي حساب سودش را مي كند مي بيند به نفع اش است كه اين بدهي را به بانك نپردازد و حتي جريمه آن را نيز بدهد.آن زماني است كه سودي كه بانك تعريف مي كند و آن سودي كه شخص از فعاليت هاي اقتصادي مي برد خيلي تفاوت فاحش دارد و به عبارتي ديگر سودي كه بانك مي دهد نسبت به سودي كه بيرون از بانك و در بازار آزاد وجود دارد فاصله زيادي دارد .
از طرفي ديگر براي دريافت وام هم يك ضعفي وجود دارد كه وقتي كه شخص وام خود را باز پرداخت مي كند اطمينان ندارد كه بتواند همان وام را مجددا دريافت كند و در نتيجه وقتي حساب مي كند مي گويد خوب جريمه اش را مي دهم ووام را پس نمي دهد و يك سود كلاني مرتب در جيب مي گذارد،و در واقع اين بدترين نوع معوقه بانكي است كه ناشي از اختلال شديد در سياست گذاريهایي در زمينه بازار هاي پول و اعتبار است و به دليل دوگانگي كه فاصله فاحش قيمت سود بازار ازاد براي وام واعتبار و سود بانكها دارد به وجود مي آيد.به نظر من بخش قالبي از معوقات بانكي در اقتصاد ايران از اين جمله هستند و ما براي حل اين مشكل بايد يك فكر اساسي بكنيم .
در بازار نسبت به نرخ سود بانكي رقم هاي بالاتري وجود دارد و گاهي شنيده مي شود كه رقم هايي بالاتر از سود 50 تا 60 درصد وجود دارد.وچون اين سود قابل مقايسه با نظام بانكي نيست پس مردم بدهي شان را نمي دهند و اين مابه التفاوت سود را مي برند.همه ما به فعاليتهاي اقتصادي و سود هاي بالايی كه در بيرون از نظام بانكي است دسترسي نداريم وبه همين دليل است كه مي بينيم بخش قالبي از مردم عادي و پس انداز كنندهها ميآيند سپر ده هايشان را در بانكها نگهداري ميكنند كه به عبارت ديگر به جاي نرخ مثبت نرخ منفي دريافت ميكنند حتي آنهايي كه 20 در صد سود دريافت ميكنند وقتي كه تورم 35 درصد است به عبارتي 15 درصد نرخ سپرده منفي براي آنها وجود دارد و اينها از روي ناچاري و چون به آن بازار با بازدهي سود بالا دسترسي ندارند در بانكها سرمايه گذاري ميكنند و آن عده معدودي كه به آن بازارها دسترسي دارند و از اين رانتها برخوردارند ورانتي كه مي توانند با پول آن چندين برابر سود ببرند بديهي است كه آنها بدهكاران با ارقام بالا خواهند بود.
*اقتصاددان
ارسال نظر