ایرنا:راهاندازي بورس نفت يک الزام است
کارشناس بازارهاي انرژي و نفت خام در دبي معتقد است: راهاندازي بورس نفت در ايران از اهميت بالايي برخوردار است.
رضا دارابي افزود: راهاندازي بورس نفت در ايران بسيار با اهميت است. با مشاهده کشور
هاي صنعتي نيز به اين نتيجه ميرسيم که همگي داراي بازارهاي سرمايه بسيار بزرگي هستند. بنابراين چنانچه بخواهيم کشور از نظر اقتصادي پيشرفت کند بايد بازارهاي سرمايه پيشرفت کند که يکي از اين بازارهاي سرمايه، بورس نفت است. به علاوه ايران يکي از توليد کنندگان نفت و به عبارتي دومين صادرکننده نفت اوپک است. با اين وجود نياز به راهاندازي بورس نفت قطعي است و هرچه سريعتر بايد راه افتد.
رضا دارابي با اشاره به اينکه بورس نفت دبي در سال 2007 راهاندازي شد در حالي که توليد نفت بسيار ناچيزي دارد، ادامه داد: براي مثال اگر فرض کنيم که توليد نفت امارات حدود 5/2 ميليون بشکه نفت در روز باشد، توليد نفت دبي زير 100 هزار بشکه است. بنابراين توليد نفت بسيار پاييني دارد. اما بورس نفت دبي راهاندازي شد و هم اکنون 30 درصد سهام اين بورس مربوط به بورس نفت نيويورک، 30درصد سرمايهگذاري مربوط به دولت عمان، 30درصد متعلق به دبي و پنج درصد بقيه هم مربوط به اعضاي بورس(کارگزاران) نفت است. اين در حالي است که توليد نفت دبي بسيار ناچيز است اما در ايران با توليد چهار ميليون بشکه نفت در روز هنوز بورس نفت راهاندازي نشده است که بايد سريعتر راهاندازي شود.
اين مشاور بازارهاي مالي تصريح کرد: اگر قرارداد آتي نفت در بورس نفت ايران راه اندازي شود، ديگر نيازي وجود ندارد تا هنگام تحويل در آينده نفت را از جاي ديگر گرفته و تحويل دهيم. بلکه خود ايران داراي نفت بوده و به راحتي ميتواند تحويل دهد و نقطه تحويل نيز ميتواند هر جاي ايران مانند خارک، بندرعباس و غيره باشد. در حالي که در بورس نفت دبي، نفت عمان تحويل داده ميشود. بنابراين مشکلي از لحاظ اصليترين موضوع که تحويل است، وجود ندارد، به علاوه استانداردها را نيز ميتوان تعريف کرد.
دارابي گفت: اگر مشکلي براي راهاندازي بورس نفت وجود داشته باشد در خصوص تحويل خواهد بود که با توجه به توليد نفت در کشور، چنين مشکلي را نخواهيم داشت. به عبارتي راهاندازي بورس نفت در کشور ضروري به نظر ميرسد. به علاوه با اين کار قيمت نفت شفاف شده و مشتريان ميتوانند در شرايط بهتري نفت را خريداري کنند و قيمت نيز بهينهتر خواهد شد.
به گزارش روز شنبه ايرنا، وي با بيان اينکه هم اکنون در قراردادهاي بورس هاي نفت مختلف، نفت با قيمتهاي متفاوتي معامله ميشود، گفت: زماني که حجم معاملات در هر بورسي افزايش يابد، بازار نقد شوندهتر و روانتر خواهد شد و در آن صورت قيمتها نيز منطقيتر تعيين خواهد شد.
وي در پاسخ به اين سئوال که با توجه به حضور بورس نفت دوبي در منطقه آيا نيازي به راهاندازي يک بورس ديگر احساس ميشود، گفت: راهاندازي بورس نفت ايران به قويتر شدن بازار کمک ميکند. اگر هدف رشد اقتصادي باشد بايد بازارهاي سرمايه تقويت شوند که يکي از راهکارها براي اين موضوع، راهاندازي بورس نفت است.
دارابي در پاسخ به سئوال ديگري مبني بر اينکه آيا بورس نفت ايران در صورت راهاندازي ميتواند همپاي ساير بورسهاي نفت فعاليت کند، ابراز داشت: هيچ بورسي يک شبه ره صد ساله را طي نکرده است. حتي بورس دبي نيز کار خود را با قراردادهاي کم آغاز کرد، اما بعد از مدتي توانست شرايط ايدهآلي را براي خود رقم زند. بورس نفت دبي فعاليت خود را در اول ژوئن سال 2007 آغاز کرد که حجم معاملاتش در تاريخ سوم دسامبر 2008، يعني در طول 18 ماه پس از راهاندازي به 500 ميليون بشکه نفت رسيده است. به عبارت سادهتر به طور متوسط
ماهانه 27 هزار و 700 ميليون بشکه نفت در اين بورس معامله شده است. در حالي که در ماه هاي ابتدايي حجم معاملات زير يک هزار بشکه بود و اندک اندک افزايش يافت تا به ميزان فعلي
رسيد. بنابراين مشاهده ميشود که هيچ بورسي يک شبه ره صد ساله را نميرود و بايد آرام آرام طي مسير کرد.
اين مشاور بورس نفت دبي ادامه داد: با راهاندازي بورس نفت، مشتريان در اين بورس معاملات خود را انجام داده و نفت هم در اين بورس عرضه ميشود و به عبارتي بورس متصدي اين امر شده و منتفع خواهد شد. با راهاندازي بورس همه فعالان از جمله خريدار، فروشنده، کارگزار سود برده و بورس نيز حق تسويه را دريافت ميکند. با اين شرايط دست به دست شدن
خارج از بورس نيز ديگر وجود نخواهد داشت و بورس شفاف تر شده و در حالت کليتر اقتصاد پيشرفت خواهد کرد. زيرا پولهايي که خارج از بورس به سمت نفت حرکت ميکرده به سمت بورس خواهد آمد.
دارابي در پاسخ به اين سئوال که آيا با کاهش قيمت نفت راهاندازي بورس نفت سودآور است، اظهار داشت: هم اکنون قيمت نفت در حال کاهش است. جمعه گذشته قيمت نفت در بازار نيويورک به 40 دلار و50 سنت رسيد که در حدود 73 درصد از قيمت 47 دلار و 27 سنتي که در ماه جولاي معامله ميشد پايينتر بود. اين در حالي است که يکي از بانک هاي سرمايه گذاري نيويورک پيشبيني کرده قيمت نفت در کوتاه مدت و ميان مدت به 25 دلار در هر بشکه برسد. با اين حال فکر ميکنم با وجود سير نزولي قيمت نفت، قيمت نفت در سال 2009 ميلادي پايين نباشد. زيرا آژانس بينالمللي انرژي اعلام کرد با توجه به روند کاهش قيمت نفت در بازار، پايين بودن قيمت نفت موجب مي شود استخراج و اکتشاف نفت جهت تامين تقاضا در آينده انجام نشود. زيرا هم اکنون هزينه استخراج نفت در چاههاي جديد کشورهاي CIS به 50 دلار در هر بشکه نيز ميرسد در حالي که در چاههاي قديمي مي توان با زير 10 دلار نفت را توليد کرد.
وي تاکيد کرد: اين بدان معنا است که اگر بخواهيم نفت را از چاههاي جديد استخراج کنيم، قيمت نفت بايد حداقل 50 دلار در هر بشکه باشد و در غير اين صورت کشوري کار استخراج و اکتشاف را انجام نميدهد. از همين رو براي پاسخگويي به تقاضاهاي سال 2009 به چند تريليون دلار سرمايه نياز است. اين امر غير ممکن بوده و بسياري از کشورها پروژههاي جديد استخراج و اکتشاف خود را متوقف کردهاند که به اين معنا است توليد نفت در آينده پاسخگوي نياز نخواهد بود. بنابراين با توجه به نظر آژانس بينالمللي انرژي ممکن است در سال آينده ميلادي شاهد يک شوک نفتي از نظر قيمت باشيم که موجب ميشود دوباره قيمت نفت افزايش يابد.
دارابي گفت: در اين مدت عامل ترس سب شده شاهد روند نزولي قيمتها در بازارها باشيم که اين شوکها به بورس نفت نيز رسيده است. با اين شرايط افرادي که به پول و سرمايه خود نياز دارند، مجبور به خروج از قراردادهاي خود هستند و براي اين کار بايد اقدام به فروش داراييهاي خود کنند. قسمتي از اين داراييها ممکن است نفتي باشد، قسمتي هم قراردادهاي طلا يا کالاهاي ديگر که موجب شده قيمت نفت به طور تصنعي کاهش يابد.
اين کارگزار کارشناس بازار مالي در پايان خاطرنشان کرد: اما چرخش در بازارهاي جهاني سهام و تمرکز دولت آمريکا بر تيم اقتصادي کابينه جديد، نشان ميدهد که کشورها به دنبال راهکاري براي مقابله با بحران مالي جديد هستند. با اين اوصاف به نظر ميرسد که در ابتداي سال 2009 شاهد چرخشي در بازارهاي سهام و حرکت به سمت اعداد مثبت باشيم. به طور طبيعي اين اتفاق در مورد نفت هم رخ خواهد داد. به عبارتي با همان سرعتي که قيمت نفت کاهش يافته، دوباره افزايش مييابد. به علاوه آژانس بينالمللي انرژي هم اعلام کرده است مصرف کنندگان بايد در سال 2009 خود را براي نفت 100 دلاري آماده کنند. بنابراين به طور قطع راهاندازي بورس نفت به نفع کشور خواهد بود.