در پی رتبه بندی شرکتها از نظر کیفیت افشا و اطلاع رسانی مناسب:
صنعت دارو و سیمان در رده نخست برترینها
به کرات مشاهده شده است که در بازارهای نزولی شرکتها از ارائه تعدیل مثبت و گزارشات مطلوب خودداری و بسیار بدبینانه صورتهای مالی خود را تنظیم می نمایند. در صورتی که در بازارهای پررونق و به شدت صعودی کیفیت اطلاعات به صورت افراطی درآمده و سودهای مبهم و متورم به بازار اعلام می گردد.
رتبه بندی شرکت های پذیرفته شده در بورس بر اساس امتیاز کسب شده از نظر کیفیت افشا و اطلاع رسانی مناسب برای دوره یک ساله منتهی به 87.9.30 و همچنین امتیازهای کسب شده بر اساس محاسبات اخیر و محاسبات قبلی از سوی سازمان بورس اوراق بهادار منتشر گردید.
بر اساس این گزارش در پیوست شماره 1 با مضمون رتبه بندی کلیه شرکتها مشاهده می شود که شرکتهای دارویی و سیمانی از میان ده شرکت برتر حضوری پررنگتر دارند. بدین ترتیب از ده شرکت رتبه اول، شش شرکت دارویی و سه شرکت سیمانی در رتبه های نخست از بین 316 شرکت بورس از لحاظ کیفیت افشای اطلاعات و اطلاع رسانی برای 9 ماهه سال جاری قرار دارند.
این در حالی است که شرکتهای بزرگ با سرمایه و حجم مبنای زیاد در صدر جدول مشاهده نمی شوند و رتبه های پایینتری را کسب نموده اند. از سوی دیگر در این گزارش قید شده است که نام شرکت های پتروشیمی فن آوران، کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران، پالایش نفت اصفهان و مخابرات ایران با توجه به حضور کمتر از یک سال در فهرست شرکت های پذیرفته شده در بورس، در جداول مقایسه ای پیوست درج نشده است.
شایان ذکر است تمامی شرکتها ملزم شده اند به ارائه اطلاعات مربوط به پیش بینی درآمد هر سهم و صورتهای مالی میان دوره ای حسابرسی نشده 3 ، 6، 9 ماهه به همراه اظهار نظر حسابرس نسبت به پیش بینی درآمد هر سهم بر اساس زمان ارائه اطلاعات ضمناً در صورت عدم ارائه به موقع صورتهای مالی حسابرسی شده پایان سال و زمان بندی پرداخت سود سهامداران، امتیاز منفی به ازای هر روز تاخیر در نظر گرفته شده است. این در حالی است که برای برترینهای این لیست مشوقهایی در نظر گرفته نشده است.
بر اساس گزارش بورس نیوز مدیریت رتبه بندی شرکتها از نظر کیفیت افشا و اطلاع رسانی مناسب از سوی بورس اقدامی موثر در جهت ارتقاء شفافیت و برطرف نمودن رانت های موجود در بازار سرمایه است، ولیکن این رتبه بندی نمی تواند ملاک خرید و فروش فعالان بازار قرار گیرد.
شایان ذکر است همانگونه که در بازارهای بحرانی خریداران به سمت پی بر ای پایین گرایش پیدا میکنند، به همین ترتیب امکان دارد در چنین مواقعی رتبه های آخر این لیست مورد توجه بازار قرار گیرند. به طور مثال هم اکنون با افت شدید قیمت جهانی فولاد شاهد اقبال شدید بازار به سمت صنعت تجهیزات (صدرا، ماشین سازی اراک، آذرآب و ...) می باشیم.
همانگونه که مستحضر هستید شرکتهای مذکور از وضعیت مالی و بنیادی مطلوبی برخوردار نیستند و توانایی گزارش دهی به موقع و مطلوبی ندارند ولیکن در حال حاضر با اقبال شدید بازار مواجه می باشند. در حالی که صنعت دارو و سیمان که جزو برترینهای افشای اطلاعات در بورس می باشند ولی از لحاظ رشد ارزش سهام در شش ماه گذشته از جایگاه مطلوبی بر خوردار نمی باشند، همچنین با وجود کسب رتبه های اول بورس از سوی شرکتهای سیمانی شاهد کسادی شدید در بازار مصرف سیمان هستیم.
بر اساس گزارش بورس نیوز ؛ چنانچه این رتبه بندی بر اساس بازدهی و کارآمدی صنعت و یا شرکتها انجام گیرد می تواند تاثیر بیشتری بر بازار و جذب هر چه بیشتر سرمایه های داخلی و خارجی به سمت بازار سرمایه داشته باشد.
بر اساس گزارش بورس نیوز؛ کیفیت اطلاعات مربوط به پیش بینی درآمد شرکتهای حاضر در بورس بر اساس روند صعودی و یا نزولی شاخص کل متغیر می باشد. به کرات مشاهده شده است که در بازارهای نزولی شرکتها از ارائه تعدیل مثبت و گزارشات مطلوب خودداری و بسیار بدبینانه صورتهای مالی خود را تنظیم می نمایند. در صورتی که در بازارهای پررونق و به شدت صعودی کیفیت اطلاعات به صورت افراطی درآمده و سودهای مبهم و متورم به بازار اعلام می گردد.
بازار سرمایه همواره با این مشکلات در دوره های مختلف مواجه بوده و اینگونه رتبه بندی ها نمی تواند کمک شایانی در جهت ارتقای کیفیت افشا و اطلاع رسانی بهینه در بازار سرمایه کشور نماید.
در پایان گفتنی است بازار سرمایه شاهد تحولات مطلوبی همچون ارتقاء سیستم معاملاتی و برگزاری سمینارهای متعدد در خصوص اصل 44 و جذب سرمایه های خارجی و دیگر موضوع ها می باشد.