بازار سرمایه، آزمون بزرگ تیم اقتصادی دولت
بورسنیوز:
در این جنگ اقتصاد ایران یکی از حساسترین و سرنوشت سازترین مقاطع تاریخ خود را تجربه کرد. مقطعی که به آزمونی بزرگ برای تابآوری اقتصادی، همبستگی اجتماعی و بازسازی ملی تبدیل شد.
با وارد آمدن آسیب به بخشی از زیرساختها، واحدهای تولیدی و کسبوکارهای کشور، دولت و بهویژه وزارت امور اقتصادی و دارایی در کنار بازار سرمایه، برنامهای گسترده را برای مدیریت شرایط اقتصادی، حمایت از معیشت مردم و آغاز فرآیند بازسازی طراحی و اجرا کردهاند.
آغاز مرحلهای تازه برای اقتصاد ایران
دولت در واکنش به پیامدهای اقتصادی جنگ، شش بسته حمایتی ویژه را تدوین و اجرایی کرد. بستههایی که هدف اصلی آنها، حفظ ثبات اقتصادی، جلوگیری از توقف تولید و ایجاد زیرساختهای لازم برای بازسازی سریعتر کشور است. این بستهها شامل حمایت از معیشت و قدرت خرید مردم، پشتیبانی از صنایع و کسبوکارهای آسیبدیده، تامین مالی تولید و جلوگیری از تعطیلی واحدهای صنعتی، حمایت از صادرات و تداوم حضور ایران در بازارهای جهانی و تسهیل تجارت و روانسازی فرآیندهای تجاری و حفظ جریان اقتصادی کشور و جلوگیری از اختلال در بازارها است.
اما در این بین یک واقعیت وجود دارد و آن اینکه اجرای این سیاستها نباید صرفا متکی بر منابع دولتی باشد. در واقع، استفاده از ظرفیت سرمایههای مردمی و بازار سرمایه بهعنوان یکی از شاخصترین بسترهای تجمیع این سرمایهها، ضروری و غیرقابل انکار است.
بازار سرمایه، شاهراه عبور از دوران پساجنگ
در همین راستا وزیر اقتصاد نیز در آخرین گفتوگوی ویژه خبری خود با تاکید بر نقش کلیدی بازار سرمایه، اعلام کرد که بورس و بازار سرمایه بستر هدایت سرمایههای خرد و کلان کشور است و یکی از مهمترین کانالها برای تأمین مالی تولید، پروژههای ملی و برنامههای بازسازی به شمار میرود. به گفته او، مردمیسازی اقتصاد محور اصلی برنامههای اقتصادی دولت در دوره پیشرو خواهد بود.
به گفته وی در این چارچوب، اقدامات متعددی در دستور کار قرار گرفته است از جمله تشکیل صندوقهای جبران خسارت برای حمایت از بخشهای آسیبدیده، توسعه ابزارهای نوین مالی به منظور متنوعسازی شیوههای تأمین مالی، تامین مالی پروژههای زیرساختی و طرحهای عمرانی کلان، حمایت از صنایع آسیبدیده در جریان جنگ و از همه مهمتر، هدایت سرمایههای خرد مردم به سمت پروژههای ملی و مولد و ایجاد و تقویت مسیرهای جدید مشارکت عمومی در اقتصاد کشور.
البته از نظر وی همبستگی مردم در این چندماه نشان میدهد که رسیدن به این اهداف از مسیر مشارکت مردم، کاری دور از ذهن نیست به همین دلیل در پاسخ به سوال مجری در مورد پیش بینی آینده بر امیدواری کامل خود بر حل مشکلات از طریق راهکارهای پیشنهادی و حمایت مردم تاکید کرد.
سرمایههای مردمی، رکن اصلی بازسازی و توسعه
واقعیت این است که در شرایط جدید، سرمایههای مردمی تنها یک ابزار سرمایهگذاری محسوب نمیشود، بلکه به بخشی از فرآیند بازسازی کشور تبدیل شده است. بازار سرمایه دیگر فقط محلی برای خرید و فروش سهام نیست، بلکه به میدان مشارکت ملی برای ساخت آینده ایران تبدیل شده است.
هر مشارکت در بورس، هر سرمایهگذاری در صندوقهای تامین مالی و هر حمایت از تولید، میتواند قدمی در راستای بازسازی باشد و آنطور که مدنی زاده نیز تاکید کرده است سرمایههای مردم میتواند سهمی مهم در احیای کارخانهها و واحدهای تولیدی داشته باشد چه از طریق وام بلاعوض و چه از طریق مشارکت در سرمایهگذاری.
وزیر اقتصاد تأکید کرد که عبور از فشارهای اقتصادی و حرکت به سمت توسعه پایدار، بدون حضور فعال مردم، همدلی ملی و مشارکت بخش خصوصی و بازار سرمایه امکانپذیر نیست. به همین دلیل، دولت تلاش میکند با تقویت اعتماد عمومی نسبت به سیاستهای اقتصاد، گسترش ابزارهای تأمین مالی در بازار سرمایه و افزایش نقش مردم در اقتصاد و فرآیند تصمیمسازی به این هدف دست پیدا کرده و مسیر تازهای برای توسعه، بازسازی و نوسازی کشور فراهم کند.
دخالت به موقع در بورس، طبق وعدهها پیش رفت
نکته قابل تامل این است که تابلوی بورس از زمان بازگشایی آن از هفته قبل بهترین چراغ سبز دولت به سرمایه گذاران و جذب اعتماد آنها بوده است.
سیاستهای اجرا شده برای کاهش هیجانات بازار سرمایه در زمان بازگشایی شاید همان وعدهای باشد که دی ماه سال گذشته به سرمایه گذاران بورسی داده شد. در آن زمان وزیر اقتصاد با صراحت اعلام کرد زمانی که لازم باشد در بورس مداخله خواهیم. اقدامی که به نظر میرسد در بازگشایی هفته گذشته کاملا چشم گیر و اثر گذار بود. اجرای سیاستهای حمایتی از جمله اجرای طرح بیمه سهام و توثیق سهام از محل سهام در اختیار و محدودیتهایی که برای بازارگردانان و برخی معامله گران در نظر گرفته شد همگی نشان میدهد نه تنها بازار و معامله گران به سطح بالایی از تجربه رسیدهاند که حتی در شرایط بحران از تصمیمات هیجانی خودداری میکنند بلکه سیاست گذار هم با استفاده از تجربیات قبلی به خصوص جنگ ۱۲ روزه و بحرانها و ریسکهای سیستماتیک سالهای اخیر عکس العملهای به موقع و لازمی را از خود نشان میدهد.
ایران در آغاز مرحلهای تازه قرار گرفته است؛ مرحلهای که در آن، سرمایههای مردمی، توان تولید داخلی، بازار سرمایه و وفاق ملی، در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند تا کشور از شرایط سخت عبور کند و آیندهای قویتر، باثباتتر و امیدوارکنندهتر ساخته شود و در این میان ایستادن مردم و دولت در کنار یکدیگر شاید همان اتفاقی باشد و همان رخداد خوش یمنی باشد که میتواند سالها بعد به عنوان ثمره مثبت جنگهای تحمیلی ۱۴۰۴ و به عنوان سرمایه ملی در تاریخ به یادگار بماند.