آیا دلار ۳۰۰ هزار تومانی و نفت ۱۵۰ دلاری در راه است؟

بورس نیوز:

با تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک در خاورمیانه و سیگنال‌های هشداردهنده‌ی بازار‌های جهانی، احتمال وقوع درگیری‌ها در منطقه به عامل اصلی نوسانات اخیر تبدیل شده است. با توجه به لحن مقامات آمریکا و اسرائیل، تحرکات نظامی و احتمال تشدید تنش‌ها پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، بازار‌ها با احتیاط شدید رو‌به‌رو شده‌اند؛ به طوری که حتی با وجود تلاش‌هایی نظیر لغو تحریم‌های روسیه برای مدیریت بحران انرژی، عدم توانایی در جبران سریع کسری عرضه، همچنان فشار بر قیمت انرژی را حفظ کرده است.

این شرایطِ پرریسک، منجر به تغییر الگوی رفتاری سرمایه‌گذاران شده است؛ به گونه‌ای که قیمت نفت و مشتقات آن در مسیر صعودی قرار گرفته، در حالی که بورس‌های جهانی و رمزارز‌ها با ریزش مواجه شده‌اند. جالب توجه است که برخلاف انتظار معمول، دارایی‌های سنتیِ ریسک‌گریز مانند انس جهانی طلا و نقره نیز تحت تاثیر احتمال وقوع جنگ با ریزش قیمت مواجه شده‌اند تا نشان دهند که در این لحظات حساس، ترس از عدم قطعیت، بر هر استراتژی دیگری پیشی گرفته است.

آیا هدف ۳۰۰ هزار تومانی دلار نزدیک است؟

طی پنج ماه اخیر، با اتمام جنگ رمضان و پس از بازگشایی معاملات سهام، قیمت دلار ۴۵ درصد افزایش پیدا کرده و از محدوده ۱۷۶ هزار تومان به ۲۵۷ هزار تومان رسیده است. البته ناگفته نماند، نرخ دلار در ابتدای خرداد ماه ۱۴۰۵ ریزش ۱۳ درصدی را تجربه کرد و به ۱۵۴ هزار تومان رسید، اما طولی نکشید با افزایش ۶۷ درصدی به سطح فعلی رسیده است. در این بازه، قیمت طلای ۱۸ عیار به میزان ۳۳ درصد، نقره تنها ۲ درصد و شاخص هم وزن بورس ۱۳۷ درصد افزایش یافت.

به طور کلی، از ۳۰ اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ تا به امروز، عملکرد دلار از طلا و نقره بهتر بوده است. اگر با مفروضات و مشابه سال قبل در نظر بگیریم، ارزش واقعی دلار آزاد ۲۴۵ هزار تومان برآورد می‌شود، اما جنگ، قطع واردات و صادرات و کمبود ارز و کالا، ممکن است قیمت دلار را به سمت هدف ۳۰۰ هزار تومان سوق دهد! با دلار ۳۰۰ هزار تومانی و یا بیشتر، قطعا شرایط بحرانی خواهد بود و دارایی‌های دلاری وضعیت بهتری نسبت به دارایی‌های ریالی خواهند داشت.

نفت ۱۱۷ دلاری؛ آیا طوفان قیمت‌ها در راه است؟

سیتی‌بانک با هشدار نسبت به تداوم خطر‌های کوتاه‌مدت و پیچیدگی‌های فزاینده لجستیکی بر قیمت نفت، اعلام کرد که هزینه حمل و نقل نفت‌کش‌های غول‌پیکر (VLCC) در مسیر خلیج فارس به چین به حدود ۲۵۰ دلار بر تن (۳۵ دلار بر هر بشکه) رسیده که بیش از ۲۰ برابر میانگین دهه گذشته است؛ هم‌زمان با این بحران و اختلال در تحویل نفت، وزارت انرژی آمریکا برای مقابله با افزایش قیمت‌ها و اختلالات موقت، تبادل اضطراری ۴۰۰ هزار بشکه نفت از ذخایر استراتژیک با پالایشگاه فیلیپس ۶۶ را مجاز اعلام کرد، در حالی که پیش از آغاز جنگ ایران، تنگه هرمز کانون حیاتی عبور حدود ۲۷ درصد از تجارت دریایی نفت و نزدیک به ۲۰ درصد از گاز طبیعی مایع‌شده (LNG) جهان بود.

قیمت هر بشکه نفت برنت در پی افزایش ریسک‌های نظامی و منطقه‌ای به ۱۱۷ دلار رسیده است که افزایش ۱۰ درصدی را نسبت به هفته قبل و افزایش ۴۹ درصدی را نسبت به سه ماه قبل نشان می‌دهد. در صورت آغاز جنگ و انفجار زیرساخت‌های نفت و گاز منطقه، قیمت نفت برنت به راحتی از ۱۲۰ دلار عبور کرده و اولین هدف مهم آن، ۱۵۰ دلار خواهد بود.

طلای جهانی به کف رسید؛ فرصت خرید یا ریزش بیشتر؟

نرخ انس جهانی طلا طی دو ماه اخیر، از سقف ۴۶۹۵ دلار به میزان ۱۴.۷ درصد کاهش پیدا کرده و به سطح ۳۹۹۸ دلار رسیده است. همچنین، انس جهانی طلا در ۹ ماه قبل در سقف استاتیک ماژور و تاریخی ۵۶۰۰ دلار قرار داشت که تا سطح فعلی، کاهش ۲۸.۵ درصدی را نشان می‌دهد. قیمت در محدوده ۳۹۶۰ دلار، حمایت معتبری دارد که می‌تواند مانع ریزش و منجر به افزایش تقاضا شود.

فراکتال‌های تاریخی به ما نشان می‌دهند انس جهانی طلا بیش از ۳۰ الی ۴۵ درصد ریزش قیمت را تجربه نکرده و در آخرین روند خود، این ریزش به ۲۸.۵ درصد رسیده است. به طور کلی، طلای جهانی در کف میان مدتی خود قرار دارد، اما ممکن است جنگ آن را به نواحی پایین تری بکشاند؛ پس، خرید‌ها را می‌توان در ناحیه ۳۹۶۰ دلار و ۳۲۰۰ دلار انجام داد.

پس از جنگ رمضان، قیمت طلای ۱۸ عیار یک ریزش ۲۰ درصدی را تجربه کرد و به کف ۱۵ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان رسید، اما تغییر روند داد و با افزایش ۶۸ درصدی به سطح فعلی ۲۵ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان رسیده است. قیمت با اینکه در اوج قرار دارد، اما از طرفی، مقاومت مشهود ۲۰.۵ میلیون تومان را دو ماه قبل شکست و در حال حاضر، اگر ریزش ۲۰ درصدی اتفاق بیفتد، حمایت معتبر ۲۰.۵ میلیون تومان لمس خواهد شد و هماهنگ با کف ۳۲۰۰ دلاری انس جهانی طلا، می‌تواند نقطه مناسبی جهت ورود باشد.

سخن پایانی

در سایه سنگین جنگ، منطق بازار‌ها تحت سیطره غریزه‌ی بقا قرار می‌گیرد. زمانی که احتمال درگیری نظامی بالا می‌رود، اولویت انسان از سودآوری به امنیت و بقا تغییر می‌کند؛ در این میان، طلا، نقره و سهام که نیاز به زمان برای تبدیل شدن به پول نقد دارند، جایگاه خود را به کالا‌های حیاتی و نقدینگی فوری می‌بازند. این حرکت توده‌ها برای تبدیل دارایی‌های غیرمنقول به نقدینگی، غذا و دارو، باعث می‌شود که حتی دارایی‌های سنتی امن نیز در برابر فشار فروش، دچار ریزش شوند. در واقع، در لحظه‌ی بحران، نقد بودن سرمایه، ارزشمندتر از رشد قیمت آن است.

هادی بهرامی، تحلیل‌گر بازار سرمایه