«التزام به ولایت فقیه» از نگاهی دیگر

به دنبال این استفتاء و پاسخ آن از سوی رهبر معظم انقلاب، موج بداخلاقی ها و کینه توزی ها در رسانه های ضدانقلاب و معاند نظام به راه افتاد تا به تخطئه این حکم بپردازند و آن را الزام رهبر انقلاب به اطاعت از شخص خود و به نوعی خودکامگی قلمداد نمایند. درحالیکه با مراجعه به مجموعه استفتائات ایشان درباره «ولايت فقيه و حكم حاكم‏» که در پایگاه اطلاع رسانی دفتر معظم له انتشار یافته است، در می یابیم که این فتوا تنها در پاسخ به کسی است که به ولایت فقیه معتقد گشته است و حال می خواهد بفهمد که چگونه می تواند از التزام خود به آن مطمئن شود. 

به عبارت دیگر این فتوا کسی را ملزم به اعتقاد به ولایت فقیه و کنار گذاشتن استدلال و برهان در پذیرش آن نمی کند. چنانکه ایشان در پاسخ به دو سؤال دیگر به صراحت غیر معتقد به ولایت فقیه را -اگر دارای ادله شرعی باشد- معذور از پذیرش آن می دانند: 

* آيا كسى كه اعتقاد به ولايت مطلقه فقيه ندارد، مسلمان حقيقى محسوب مى‏شود؟

«عدم اعتقاد به ولايت مطلقه فقيه، اعم از اين كه بر اثر اجتهاد باشد يا تقليد، در عصر غيبت حضرت حجت «ارواحنا فداه» موجب ارتداد و خروج از دين اسلام نمی شود.» 

* آيا ولايت فقيه يك مسأله تقليدى است يا اعتقادی و كسى كه به آن اعتقاد ندارد چه حكمى دارد؟

«ولايت فقيه از شئون ولايت و امامت است كه از اصول مذهب می باشد. با اين تفاوت كه احكام مربوط به ولايت فقيه مانند ساير احكام فقهى از ادّله شرعى استنباط می شوند و كسى كه به نظر خود بر اساس استدلال و برهان به عدم پذيرش ولايت فقيه رسيده، معذور است.»

البته ایشان در فتاوای دیگر، به دلیل لزوم یکپارچگی امر اداره جامعه اسلامی، هیچ فردی را مجاز به مخالفت و ترویج اختلاف و تفرقه نمی دانند و همه -حتی فقهای عظام- را مکلف به اطاعت از دستورات حکومتی ولی فقیه می دانند:
 
* وظيفه ما در برابر كسانى كه اعتقادى به ولايت فقيه جز در امور حسبيه ندارند، با توجه به اينكه بعضى از نمايندگان آنان اين ديدگاه را ترويج مى‏كنند، چيست؟

«ولايت فقيه در رهبرى جامعه اسلامى و اداره امور اجتماعى ملت اسلامى در هر عصر و زمان از اركان مذهب حقّه اثنی‏عشرى است كه ريشه در اصل امامت دارد، اگر كسى به نظر خود بر اساس استدلال و برهان به عدم لزوم اعتقاد به آن رسيده باشد، معذور است، ولى ترويج اختلاف و تفرقه بين مسلمانان براى او جايز نيست.»
 
*آيا اوامر ولى فقيه براى همه مسلمانان الزام آور است يا فقط مقلدين او ملزم به اطاعت هستند؟ آيا بر كسى كه مقلد مرجعى است كه اعتقاد به ولايت مطلقه فقيه ندارد، اطاعت از ولى فقيه واجب است يا خير؟

«بر اساس مذهب شيعه همه مسلمانان بايد از اوامر ولائى ولى فقيه اطاعت نموده و تسليم امر و نهى او باشند و اين حكم شامل فقهاى عظام هم می شود، چه رسد به مقلدين آنان. به نظر ما التزام به ولايت فقيه قابل تفكيك از التزام به اسلام و ولايت ائمّه معصومين(ع) نيست.»

بنابراین روشن است که این فتوا اولاً ناظر به معتقدین به ولایت فقیه است و ثانیاً اطاعت از دستورات حکومتی ولی فقیه را به معنای التزام عملی به ولایت فقیه می داند و کسی را ملزم به پذیرش ولایت فقیه نمی کند و ثالثاً اطاعت از ولی فقیه را نه تنها مسأله ای قابل استنباط شرعی که امری قابل اثبات عقلی می داند و بر این اساس اگر فقیهی واقعاً و حقیقتاً بر اساس استدلال شرعی بین خود و خدا به ولایت فقیه معتقد نگشت، عقلاً بر او واجب است با دستورات حکومتی ولی فقیه حاکم بر جامعه اسلامی مخالفت نکند تا نظام اسلامی و مسلمین دچار اختلاف و تفرقه نشده، امکان تسلط کفار فراهم نیاید.