لزوم اصلاح سیستم تسویه وجوه در اتاق پایاپای بورس تهران
با گذشت حدود دو سال از زمان استقرار سیستم جدید پنج میلیارد تومانی معاملات بازار سرمایه (جم) ، به نظر می رسد این نرم افزار همچنان به دلیل ضعف کارایی و تعریف نشدن صحیح با ساختار بورس کشور ، نتوانسته انتظارات سرمایه گذاران و کارگزاران را برآورده سازد .
به گزارش بورس نیوز در ابتدا گمان می رفت با خرید این نرم افزار از شرکت اتوس فرانسه گردش معاملات با حجم بالایی در بورس اوراق بهادار سرعت گیرد اما مشکلاتی همچون مستقل بودن هر یک از نرم افزار های مختلف بازار سرمایه و عدم یکپارچگی آنها و نیز نبود ارتباطی جامع با نرم افزار تسویه و تهاتر معاملات در اتاق پایاپای در عمل کاهش سرعت معاملات و ناخشنودی معامله گران باعث شده است .
در حال حاضر چنانچه فردی قصد فروش سهام خود در فرابورس و همزمان خرید سهام شرکتی را در بورس داشته باشد ، کارگزار وی قادر به تسویه همزمان این حجم از معاملات نبوده که علت آن به دلیل روند ملال آور تخصیص ها در بخش عملیات بعد از معاملات (POST TRADE) و تعیین مانده خرید و فروش های صورت گرفته به تفکیک برای بورس و فرابورس در اتاق پایاپای شرکت سپرده گذای مرکزی و تسویه وجوه بوده که مشکلات فراوانی را برای سرمایه گذاران و کارگزاران بورسی فراهم آورده است .
این در حالی است که با وجود آنکه هر دو بازار بورس و فرابورس و حتی بورس کالا و معاملات فیوچرز در کلیت یک بازار سرمایه واحد جای گرفته اند اما به دلیل فقدان سامانه های جامع پس از معاملات و نبود خدمات جدید با سرعت بالا در زمینه تسویه و تهاتر معاملات نتوانسته انتظارات سرمایه گذاران را علیرغم توسعه ابزارها ، نهادها و قوانین بازار سرمایه فراهم نماید .
در این رابطه سید سعید سنایی ، معاون شرکت سپرده گذاری مرکزی و تسویه وجوه در گفتگو با خبرنگار بورس نیوز ، ضمن تأیید ایرادات سیستم فعلی معاملات و نرم افزار تسویه و تهاتر در اتاق پایاپای ، اظهار داشت : در حال حاضر از طریق دو سامانه ، عملیات مدیریت کلیه معاملات (TRADE) و بعد از معاملات (POST TRADE) ، ثبت و تخصیص در حساب ها بطور جداگانه در بورس و فرابورس انجام گرفته ، بطوریکه این عملیات طی ارسال پیام الکترونیکی و بدون هر گونه دستکاری همانند فرآیند انتشار اعلامیه های بانکی ثبت و تأیید شده و بر مبنای خالص مانده کارگزاران بازار (بدهکار یا بستانکار ) را به منظور تهاتر حساب ها مشخص می کند .
ایراد اصلی سیستم فعلی معالات
وی بررسی جداگانه پیام های ارسالی در مکانیزم بعد از معاملات (POST TR ADE) را به عنوان ایراد اصلی سامانه فعلی بازار سرمایه در بازار بورس و فرابورس عنوان کرد و افزود : این مشکل تنها در صورت ادغام هر دو سامانه معاملات فعلی بر طرف شده و از اینرو تا زمان بر طرف شدن آن رویه تهاتر در اتاق پایاپای شرکت سپرده گذاری به همین روش تسویه می شود.
کارگزاران قانونمند شوند
معاون مالی و اداری شرکت سپرده گذاری و تسویه وجوه از ارایه درخواست و نامه نگاری با شرکت مدیریت فناوری بورس به عنوان مجری و پشتیبان عملیات سخت افزاری و نرم افزاری سامانه های معاملات سهام برای تعویض و یکسان سازی سیستم قبل و بعد از معاملات فعلی (جم) در بورس و فرابورس خبر داد و افزود : در شرایط کنونی چنانچه کارگزاران نیز مبنای قانون گرایی را در زمینه فعالیت های خود لحاظ کرده و بجای اعطای خریدهای اعتباری پر حجم ، وجوه حاصل از خرید و فروش سهام را بطور کامل از مشتریان دریافت کنند با مشکل چندانی مواجه نخواهد بود.
یک امکان جدید برای همه
وی در پایان نیز ارایه اطلاعات سهامداری طی نیم ساعت در صورت درخواست سهامداران را خاطر نشان شد و گفت : به منظور گسترش هر چه بیشتر ابعاد بازار سرمایه و حرکت به سوی الکترونیکی کردن معاملات سهام و نیز بهبود گردش معاملات هر شخص حقیقی یا حقوقی می تواند بدون هیچ گونه هزینه ای با دریافت یک نام کاربری و کد امنیتی از اطلاعات مربوط به سهامداری خود استفاده نماید.