فعاليت در فاركس بايد ساماندهي شود

وي افزود: در سال 2007 آمار "بانك پرداخت‌هاى بين‌المللى " (BIS) نشان مي‌دهد روزانه 3.2 تريليون دلار در اين بازار معامله مي‌شد كه اين رقم در آوريل 2010 به 4 تريليون دلار در روز رسيد. 

محمدي با اشاره به گزارشي مبني بر اعتبار و جهاني بودن اين تجارت افزود: طبق يك گزارش منتشر شده، امروزه حدود 300 دانشگاه معتبر در سراسر جهان به صورت تخصصي اين رشته را تدريس مي كنند كه از زيرشاخه هاي ITمحسوب مي شود. حدود 30 كانال تلويزيوني به صورت زنده اخبار و وقايع اين تجارت را پوشش مي دهند كه برخي از آنها نيز از طريق اينترنت قابل دسترسي است و نكته جالب تر اينكه شمار بسيار زيادي از عناوين كتاب منتشره انتشارات معتبر علمي جهان همانند John wiley به اين بازار اختصاص دارد. 

مدير باشگاه پژوهشگران دانشجو با اشاره به اينكه فعاليت در اين بازار براي بانك‌ها اهميت خاصي دارد زيرا علاوه بر فعاليت بانكي، در اين بازار نيز فعاليت كرده و بهره وري خود را افزايش مي‌دهند، گفت: از حدود سال 80 فعاليت اين بازار در ايران گسترش يافته است. از آن زمان تاكنون شركت ها و افراد زيادي به اين بازار وارد شدند. 

وي ادامه داد: بانك مركزي چند سال گذشته در خصوص فعاليت اين بازار مطالعات و بررسي‌هايي را انجام داد و قرار بود تا فعاليت اين بازار غير متمركز را در داخل كشور ساماندهي كند، امّا تاكنون عملاً اقدامي صورت نگرفته است. 

محمدي تصريح كرد: بانك‌هاي جهاني از فعال‌ترين بخش‌هايي هستند كه در اين بازار فعاليت دارند؛ چرا كه از اين طريق هم ارز مورد نياز خود را تأمين مي‌كنند و هم از نوسان‌هايي كه در اين بازار وجود دارد به عنوان يك فرصت سودآوري استفاده مي‌كنند. همچنين، هر ساله بخش زيادي از سود بانك‌هاي بزرگ دنيا از معاملات آنها در بازار فاركس تأمين مي‌شود. 

به گفته وي، زمزمه هايي در خصوص فعاليت برخي بانك هاي ايراني به گوش مي رسد و حتي برخي از آنها گزارش و اطلاعيه هايي را نيز در اين خصوص صادر كرده اند. 

وي با اشاره به اينكه اصل فعاليت اين بازار مربوط به معاملات ارز است، گفت: به دليل اهميت و سير صعودي ميزان معاملات اين بازار، امروزه علاوه بر ارز، فلزات سنگين و گرانبها ( طلا، پلاتين، نقره)، انواع انرژي ( نفت، گاز و ...) و سهام بسياري از شركت‌هاي بزرگ دنيا نيز در آن معامله مي‌شود. فردي كه وارد اين بازار مي‌شود از آزادي نامحدودي برخوردار بوده و در هر ساعتي به جز روز‌هاي شنبه و يكشنبه مي‌تواند در اين بازار و در هر مكاني فعاليت كند. 

محمدي با بيان اينكه درآمدهاي زياد و همچنين تبليغات گسترده در خصوص بازار فاركس باعث شد، فعاليت آن در ايران سريع منتشر شود، خاطر نشان كرد: متأسفانه از زمان ورود اين بازار به كشور و فعاليت گسترده افراد در آن تا كنون نظارتي بر اين بازار وجود نداشت، در حالي كه در اين مدت برخي شركت ها به عنوان دلال و واسطه خود را معرفي كرده و با ارائه آموزش هاي كوتاه مدت و تشويق كارآموزان موجب ورود زود هنگام افراد بي تجربه به اين بازار شدند. 

محمدي با اشاره به اينكه اين اتفاقات موجب شد افراد بسياري به راحتي سرمايه خود را در اين بازار از دست دهند، گفت: اين بازار از پيچيدگي بسيار زيادي برخوردار بوده و افراد با گذراندن يك دوره كوتاه مدت نمي توانند در اين بازار دوام بياورند. در هر حال ورود زود هنگام افراد موجب خروج مقادير زيادي ارز از كشور شده است. متاسفانه به دليل عدم نظارت طي اين چند سال باعث شد شركت هاي زيادي به نام فاركس پول مردم را در شبكه هاي هرمي چون ‌كوئست سرمايه گذاري كنند. 

مدير باشگاه پژوهشگران دانشجو با بيان اينكه بانك مركزي و نهادهاي مسئول در حوزه ارز نبايد فعاليت فاركس را به دليل سوءاستفاده برخي ممنوع كنند، بلكه بايد آن را ساماندهي كند، ادامه داد: پس از گذشت چندين سال و زيان بسياري از مردم در فاركس، در حال حاضر سازمان بورس عكس‌العمل نشان داده است. هر چند اين اقدام بسيار دير صورت گرفته امّا بايد آن را به فال نيك گرفت. همچنين، هر گونه اقدام شتاب زده موجب زيرزميني شدن فعاليت افراد و شركت ها خواهد شد. به نظر مي رسد ساماندهي شركت هاي فعال اعم از آموزشي و يا كارگزاري مي تواند نخستين قدم باشد. 

وي ادامه داد: در اين مسير مي توان زمينه تاسيس شعبه برخي از كارگزاران معتبر خارجي كه خود بانك بوده و زير سازمان هاي نظارتي بين المللي فعاليت مي كنند را در ايران فراهم كرد، همچنين بانك هاي ايراني نيز مي توانند پيش قدم شده و زمينه راه اندازي كارگزاري داخلي در داخل كشور را فراهم سازند. 

تحليل گر بازار هاي مالي ضمن اهميت واكاوي مسايل شرعي چنين معاملاتي افزود: در كشور‌هاي اسلامي مثل ايران كه مردم آن مسلمان هستند، اگر كسي بخواهد وارد يك فعاليت اقتصادي نوظهور شود ابتدا شرعي بودن يا نبودن آن را بررسي مي‌كند، پس از تحقيقات فراوان در اين خصوص برخي مراجع پاسخ‌هايي را اعلام كردند و بر اين اساس افراد زيادي به اين بازار وارد شدند. 

مديرباشگاه پژوهشگران دانشجو تصريح كرد: اخيراْ در اطلاعيه كميته فقهي سازمان بورس مساله شرعي بودن يا نبودن معاملات فاركس به صورت ديگري مطرح شده و آن غير واقعي بودن اين بازار در ايران بود، همان طور كه گفته شد اين اقدام از سوي سازمان بورس و كميته فقهي هر چند مدت زيادي از شروع معاملات اين بازار مي‌گذرد ولي باز بايد به فال نيك گرفت، اما پس از گذشت حدود يك دهه از فعاليت فاركس در ايران چرا در حال حاضر اين مساله مطرح شد؟ 

به گفته محمدي، طبق تحقيقات اين نرم افزار معاملات فاركس به مركزي متصل است كه قيمت واحدي مشابه قيمت جهاني كالا يا ارز مورد نظر را نمايش مي دهند و بسياري از تجّار داخل كشور همانند طلا فروشان از روي همين نرم افزار از قيمت جهاني اطلاع پيدا مي كنند. 

وي با اشاره به اينكه پيشنهاد مي‌كنم مسئولان و كارشناسان فارغ از هر گونه پيش داوري و قضاوت هاي زود هنگام، در يك محيط كاملاً علمي و منطقي به بررسي جوانب مختلف اين بازار اعم از نحوه فعاليت بروكرها و مسائل شرعي آن پردازند، گفت: ما دير يا زود با اين بازار سر و كار خواهيم داشت، پس بهتر است كه امروز با تصميمات صحيح و منطقي بستر رشد و پويايي آينده كشور در راستاي سند چشم انداز جمهوري اسلامي ايران را رقم بزنيم.