داماد احمدي نژاد: بايد جلوي چالشهاي امنيتي جديد را گرفت
باشگاه خبرنگاران: مهدي خورشيدي گفت: قطعا یکی از چالشهای امنیتی، افراطی گری، دور از تعقل صحبت کردن، هیجانی صحبت کردن و هیجانی کردن جامعه است که باعث ایجاد مسائل امنیتی خواهد شد. اینها زمینه ساز از بین بردن اتحاد میشود. آن چیزی که مانع از بین رفتن اتحاد می شود همدلی نه به زبان بلکه با درک متقابل همدیگر و آموختن افزایش ظرفیت در برخورد با یکدیگر است.
مهدی خورشیدی دبیر شورای مشاوران رییس جمهور در گفتگويي به سوالات خبرنگار حوزه دولت باشگاه خبرنگاران پاسخ گفت.
متن گفتگو به شرح ذيل است:
*یکی از بحث هایی که مطرح است بحث ولایت فقیه و کارآمدی آن در نظام اسلامی است، ما در این سالها دو نگاه داشتیم، یکی سالهای قبل از انقلاب که بیشتر بحث ها و مبانی ، نظری است و از زمان علامه نائینی در زمان مشروطیت وجود داشته و دیگری بعد از پیروزی انقلاب در دوران حیات امام خمینی (ره)، شما به عنوان کسی که دوران بعد از انقلاب را تجربه کرده اید مهمترین مشکلات و نقاط قوت بحث ولایت فقیه را چگونه ارزیابی می کنید؟
-نکته اول اینکه ولایت فقیه قدمت طولانی دارد ومبنای چهار گانه آن (قرآن، سنت، عقل و اجماع) نشان دهنده نگاه بسیار مترقی به بحث اداره اجتماع است و این که دین جدای از سیاست نیست و همواره برای اداره اجتماع مسلمین و انسانها برنامه دارد. شیخ مرتضی انصاری تألیفاتی در این زمینه داشته است اما مباحث جدی آن به دوران مشروطه و علامه نایینی باز می گردد، وی رساله تنبیه الامه وتنزیه المله را نگاشته که خیلی از متفکرین دوران اخیر آن را دستمایه انقلاب مشروطه میدانند. دوران پیش از انقلاب و قبل از شروع قیام امام خمینی(ره) نیز فقط بحث تئوری ولایت فقیه مطرح بوده، اما بعد از انقلاب بحثهای علمی و کاربردی ولایت فقیه مطرح شد.
وقتی خداوند رسالت را به پیامبر سپرد هیچگاه اداره اجتماع مسلمین را رها نکرد و بحث ولایت را ادامه داد، بعد در زمان غیبت هم انسان را رها نمیکند چراکه انسان موجودی اجتماعی است. خداوند همانطورکه برای احکام فردی و خصوصی دستوراتی می دهد، برای اداره اجتماع هم قطعا الزاماتی را مطرح می کند. براین اساس فقه شیعی نظرات و مسائلی را برای اداره اجتماع دارد و ابوابی از فقه که ناظر بر اداره اجتماع است فقه حکومتی نامید می شود.
موضوع دیگر دلایل محجوریت بحث ولایت فقیه است.
به نظرم دلیل اینکه فقه حکومتی شیعی نتوانسته به صورت عملی، کاربردهای خود را نشان دهد به خاطر این است که در قدرت قرار نداشته است. به گفته شهید مطهری یکی از دلایل محجوریت بحث ولایت فقیه عدم توجه به بحث عدالت پروری فقه حکومتی است که فقه حکومتی در رأس قرار گیرد و بر اساس نظریه ولایت فقیه بتواند کاربردهای خود را علنی کند. در زمان حیات مرحوم آیت اله بروجردی، تقریباً نقش رهبری و حکومتی ولایت فقیه در آن زمان بر عهده ایشان بود و بعد از فوت ایشان است که بحث حرکتهای حضرت امام در صدر قرار می گیرد و انقلاب را شروع می کنند.
حرکت امام بر مبنای فقه حکومتی است، شروع این حرکت بر اساس فقه حکومتی بوده تا انقلاب اتفاق بیافتد و نقش رهبری به منصه ظهور برسد. پیشتر مباحث ولایت فقیه، تئوری بوده و بعد امام (ره) به عنوان یک فقیه حکومت تشیکل می دهد. بعد از ورود امام راحل به تهران از ایشان دعوت می شود تا راهکارهای کاربردی کردن بحث ولایت فقیه را به عهده بگیرند، اما در این دوران مشغول بودن مسئولین و متفکرین اسلامی به تثبیت حکومت و جنگ باعث شد وقت کمتری برای عملی شدن مباحث فقهی پیداشود.
بالاترین نماد پویایی فقه شیعی بحث فقه حکومتی است و نیازمند بررسی های بیشتر است. با توجه به تحولات عربی و اروپایی و انشاء ا... در امریکا ،بنابه فرمایش مقام معظم رهبری بحث مردم سالاری دینی که ناشی از حکومت فقیهان است باید به عنوان جایگزین در این کشورها فعال تر عمل کند.
اولین کاری که امام خمینی(ره) پس از انقلاب انجام دادند این بود که نوع حکومت را به رفراندوم گذاشتند. مراحل تشکیل حکومت، تدوین قانون اساسی، مجلس، ریاست جمهوری ، انتخابات خبرگان رهبری و... به صورت کاملاً دموکراتیک طی شد و این موضوع نشان می دهد حکومت اسلامی به آراء مردم احترام وتوجه کامل دارد.
امام گفتند چه حکومتی می خواهید؟ امام گفتند یک عده را انتخاب کنید به عنوان کارشناس، قانون اساسی را تدوین کنند لذا برای تدوین قانون اساسی نخبگانی به کارگرفته شدند که پس از تصویب آن ،به رأی مردم گذاشته شد و حتی در سال 68 مجدداً جزئیات تغییر به رأی گذاشته شد. در هیچ کجای دنیا اینقدر به مردم بهاء نمی دهند. بعد از آن انتخابات مجلس و ریاست جمهوری و بعدها شوراها نیز به همین کیفیت برگزار شد. از ابتدای تشکیل جمهوری اسلامی افراد متعددی به عنوان رییس جمهور و دیگر قوا روی کار آمده اند که رهبری نظام با همه آنها کار کرده واین موضوع نشان دهنده انعطاف پذیری نظام جمهوری اسلامی ایران و توجه نظام نسبت به آراء مردم است.
البته آرای مردم طبق قانون اساسی توسط مقام معظم رهبری تنفیذ می شود چراکه مشروعیت نظام با ولایت فقیه است. درجمهوری اسلامی افرادی با گرایش های مختلف سیاسی در راس امور قرار گرفته اند در حالی که در بسیاری ازکشورها همچون امریکا تنها دو حزب فعالیت می کنند و مردم نیز نمی توانند فرد دیگری را انتخاب کنند. در انگلیس و خیلی کشورها همین است، بر اساس دموکراسی یک دیکتاتوری محض برقرار کرده اند ولی در ایران دیکتاتوری احزاب وجود ندارد چون در ایران حکومت زیر نظر ولایت فقیه عادل است و اجازه نمی دهد دیکتاتوری بوجود بیآید چراکه بحث اساسی ولایت فقیه ، عدالت است.
*در دیدار اخیر مقام معظم رهبری با اعضای خبرگان، ایشان فرمودند ولایت مطلقه فقیه یعنی اینکه در مواقع مقتضی شما ظرفیت انعطاف را به نظام بدهید. برداشت شما از این صحبت چیست؟
-دو تهدید عمده برای دین وجود دارد یکی جدائی دین از سیاست، و دیگری استفاده ابزاری از دین برای توضیح و توجیه عملکرد سیاسی این دو به مانند دو تیغه قیچی ،دین را قیچی می کنند و آن چیزی که مانع از این اتفاق شده و حافظ دین است ولی فقیه است. یکی از پایه های ولایت عدالت است، همین وضعیت مانع از آسیب های پیش روی انقلاب می شود. انعطاف پذیری ولایت فقیه برای این است که ولی فقیه بتواند نقش خود را ایفا کرده و دین را حفاظت کند.
امام به فقهای شورای نگهبان تذکر دادند که در استنباط مسائل فقهی حتماً مقتضیات زمان، مکان و مصلحت نظام را در نظر بگیرند تا یک موقع شما را متهم به واپسگرایی نکنند، این پیام امام است که انعطاف پذیری ولایت فقیه است که خطرات را دفع کند، مصلحت نظام را در نظر بگیرد ،بر اساس مشروعیت باید این کار را انجام دهد، رهبری دینی جامعه جزو وظایف ذاتی ولایت فقیه است.
*یکی از بحثها تداخل وظایف ولایت فقیه با دستگاه های اجرایی است، مثلاً می گویند دولت مسئول قوه مجریه در کشور است و ممکن است جایی تداخل بین نظرات بوجود بیاید و این را خیلی ها به دخالت برداشت می کنند. شما نظرتان در این مورد چیست؟
-طبق قانون اساسی که میثاق ملی ما هم هست تنظیم روابط بین قوا با رهبری است، رهبری مافوق همه قوای سه گانه کشور است، در تمام دنیا همین است در همه حکومت ها یک نفر حرف آخر را می زند، نظام جمهوری اسلامی ایران بر اساس وظایف ولایت فقیه که مبتنی بر حکومتی است که امام پایه گذار آن بوده و بر اساس قانون اساسی حرف آخر را رهبری میزند. وظایف قوا همواره مشخص است حتی در ایران مشخص شده اگر بخواهیم قانون اساسی را هم تغییر بدهیم باید رهبری دستور آن را بدهد و بعد تغییرات را به رأی مردم بگذاریم، یعنی اینگونه نیست که مسایل با بن بست مواجه شود.
*درحال حاضر ما شاهد بیداری اسلامی در کشورها هستیم شما فکر می کنید کارکردهای نظام ولایت فقیه در ایران چقدر روی حس آگاهی و استکبار ستیزی کشورهای مسلمان اثر گذار بوده است؟
-وقتی امام انقلاب را سال 42 شروع کرد همزمان شعار مرگ بر شاه، مرگ بر اسرائیل و مرگ بر امریکا براه افتاد، شعار نه شرقی نه غربی هم سرداده شد. وقتی صحبت های حضرت امام به عنوان رهبر یک حرکت ضد استعماری را بازخوانی میکنیم میبینیم ایشان بحث امت واحده اسلامی و تبدیل ایران به ام القرای اسلام را مطرح میکنند، همان زمان است که بلافاصله بعد از انقلاب بحث صدور انقلاب ، ضرورت محو اسراییل و راهپیمایی برائت از مشرکین را در حج مطرح میکنند، اینها همه نشان دهنده نگاه فرا ایرانی به مسایل جهان اسلام است ،حتی بعد از انقلاب ایشان می گفت ما مأمن و پناه تمام مستضعفان دنیا هستیم و از نهضت های آزادی بخش حمایت می کنیم ایشان صحبت معروفی دارند که تا ظلم هست مبارزه هست و تا مبارزه هست ما هستیم، ، طبق فرمایشات حضرت آقا ما بحث ولایت فقیه و مردم سالاری را پیشنهاد می دهیم، درحقیقت یک الگو در مقابل دیکتاتوری ارائه میدهیم.
بر اساس نظر یک مرجع دینی شعارها نه تنها علیه دیکتاتور داخلی، که دیکتاتور بین المللی و شعار بر علیه استبداد غرب و شرق بود، یعنی این حرکت در ابتدا به استکبار جهانی ضربه زد وسپس جمهوری اسلامی اتفاق افتاد سپس جنگ و بعد تحریم ،خود این می تواند الگوئی باشد برای امتهای مسلمان، نه تنها الگو برای حکومت بلکه الگوئی برای شروع حرکت علیه دیکتاتورها.
حضرت امام 30 سال قبل می فرمایند مردم مصر بلند شوند و از دست دیکتاتور خودشان را نجات دهند. 30 سال بعد حسنی مبارک سقوط می کند و خیلی از اندیشمندان عرب می گویند حرکت در مصر بر اساس اندیشه های امام بوده است. شاید اگر بیداری اسلامی در منطقه دیگری غیر از خاورمیانه اتفاق می افتاد به این اندازه تأثیر گذار نبود. سه عامل موثر در بروز انقلاب اسلامی در ایران ، وجود رهبری، موقعیت استراتژیک ایران و همنوایی مردم بود. مردم کنار رهبری ایستادند و اینها دست به دست هم دادند و انقلاب و حکومت اسلامی در کشور شکل گرفت.
*خيلي ها اعتقاد دارند حجي كه امثال برگزار مي شود با حج سالهاي ديگر متفاوت خواهد بود. با توجه به بحرانهاي اخير و نقش عربستان در تحولات بحرين فكر مي كنيد امسال حجاج ايراني چه نقشي را در جهت تبيين مردم سالاری دینی براي مسلماناني كه بيدار شدهاند و يا در آستانه بيداري هستند می توانند ایفا کنند؟
-به فرموده امام خمینی(ره) حج كنگره عظيم مسلمين است. از هر كشوري مسلمين به حج مي آيند و امام براي اولين بار حج را از يك وظيفه الهي و دینی صرف به يك وظيفه سیاسی اجتماعي الهي تبديل كردند و سپس بحث برائت از مشركين و سخنراني ها علیه استکبار اتفاق افتاد. دربرهه ای از زمان این حرکت با رکود روبرو شد ولي درحال حاضر كه بيداري اسلامي شكل گرفته باید آن حرکتهای شعاری که در قالب راهپیمایی برائت خودش را نشان میداد جای خودش را به حرکتهای اقناعی و مذاکرات رو در رو با مسلمانان بدهد.
به نظر من مبناي اين حركت ها، حركت هاي اجتماعي مردمي است الان اثرات برائت از مشرکین را در قیامهای ضد دیکتاتوری و ضد غربی امریکایی می بینیم. وقتی مردم در كنگره حج شركت مي كنند بايد برنامه ريزي درستي براي آن داشت و نيز ضرورت دارد بيانات مقام معظم رهبري در خصوص نقش مردم سالاري ديني و حکومت اسلامي به صورت كاربردي تبيين شود. بايد بیان شود كه ولايت فقيه چه ثمراتي براي نظام ما داشته است. مردم كشورها به شدت دنبال آزادي و دموكراسي و عدالت هستند و ولايت فقيه بر مبناي مردم سالاري ديني توانسته اين دستاوردها را داشته باشد.
ولایت فقیه آزادي مردم را تامين و خواستهای اقتصادي و نظامي و فرهنگي را فراهم آورده است، بايد تئوري آن را هم بيان كنيم و اين بهانه خوبي است تا بتوانيم حرفهايمان را به كشورهاي عربي برسانيم و نهايت استفاده را از اين فضا بكنيم. البته مقام معظم رهبری فرمودند ممکن است فقهای محترم اهل سنت فقهای شافعی و مالکی و حنفی و دیگر فقهای محترم فرق و مذاهب اسلامی در مصر و دیگر کشورها، معتقد به ولایت فقیه نباشند ولی ما که نمی خواهیم مبنای فقهی خودمان را به آنها بقبولانیم بلکه هدف، تبیین مردم سالاری دینی برای آنهاست تا دشمنان از خلائی که به وجود آمده سوء استفاده نکنند و ما این خلاء را با اسلام ناب محمدی پر کنیم.
*بحث ولايت فقيه در مسايل روز مردم و حوادث جاري چگونه موثر است ؟
-وقتي ما جلسات حزب جمهوري اسلامی را بررسي مي كنيم به بحث هايي در مورد تورم و مسايل روز مردم و آزادي بر مي خوريم. دموكراسي قبل از انقلاب مفهومي نداشت و بعد از هر انقلابی بحث هايي كه در يك نظام نو پا شكل مي گيرد بحث هاي مربوط به نياز هاي مردم است و حل اين مشكلات در نظام ولايت فقيه اتفاق افتاد.
در جنگ نيز يك تنه در مقابل ابرقدرتها ايستاديم و با وجود خيانت هاي منافقين و كشورهاي حوزه خليج فارس كه خمس پول نفت خود را به عراق مي دادند ايستادگي كرديم. جنگ خليج فارس كه به وقوع پیوست رهبري مدبرانه آن را اداره كردند، همچنین در قضيه دادگاه ميكونوس هم با درايت رهبري سفراي اروپايي که ایران را ترک کرده بودند مجبور به بازگشت شدند. در انتخابات سال 84 و همچنين انتخابات بعدي نيز با حضور اكثريت مردم در صحنه انتخابات روبرو بوديم. در نظام ما، ولايت فقيه تلاش مي كند از ظرفيت تمامي روساي جمهور براي پیشبرد اهداف نظام و بهتر شدن اوضاع مردم استفاده كند و طلبكارانه از مسئولين مي خواهد كه تلاش كنند و همواره مدافع خواسته های مردم است.
*خيلي ها تحليل مي كنند كه بحث حركت هاي اسلامي به ايران ربطي پيدا نمي كند اما شما در خبر ها شنيديد كه مردم مصر در حركتی كاملاً شبیه مردم ايران سفارت اسرائيل را در مصر تسخير كردند. اين حركت در مصر به عنوان كشوري كه حركاتش بر دیگر کشورها وملتهای عربی اثر گذار بوده را چگونه ارزیابی می کنید؟
-این مسئله بهترین پاسخ به تمامی کسانی است که حوادث اخیر کشورهای اسلامی را وارونه و به نفع امریکا تفسیر می کنند و عقیده دارند دست امریکا پشت این اتفاقات است. خود این حرکت یعنی اینکه مردم مصر هم با تاسی از مردم ایران راه تثبیت انقلاب خود و مصون نگهداشتن آن از آسیبها را پایان دادن به فعالیت مخرب سفارت رژیم صهیونیستی در قاهره دیدهاند ، یعنی تحلیل درست مقام معظم رهبری مبنی بر ضرورت پرکردن خلاء ایجاد شده به وسیله ارائه الگوی مردم سالاری دینی. این یعنی اینکه رژیم صهیونیستی به نمایندگی از سوی کشورهای غربی و آمریکا به دنبال هدایت و کنترل بیداری اسلامی است تا در یک پروسه بلند مدت بتواند آنها را به مسیر گذشته باز گرداند.
اما یک اتفاق خیلی خوب هم در این اقدام مردم مصر مستتر است و آن الگو بودن حرکت مردم مصر برای دیگر کشور های عربی است.وقتی عبدالناصر در مصر کودتا می کند در عراق، لیبی، سوریه و ....شاهد همین اقدام هستیم و زمانیکه مصر با رژیم صهیونیستی صلح می کند باز هم کشور های عربی به نحوی دنباله روی می کنند، این یعنی امیدواری به تداوم حفاظت ملتهای تازه بیدار شده از انقلابشان.
*بهترين دفاع از بحث ولايت فقيه بر اساس كاركردها و دستاوردهاي نظام است، شما وضعيت كشور را نسبت به كشورهاي همجوار چگونه ارزيابي مي كنيد؟
-در كشورهاي حوزه خليج فارس آزادي به مانند ایران وجود ندارد، حتی هنوز در برخی کشورها زنان حق رأی و رانندگی نداشته و احزاب فعاليتي در اين كشورها ندارند. اقتدار ملي ما بنا به فرمايشات مقام معظم رهبري منوط به رعایت سه اصل عزت، مصلحت و حكمت است. اين سه اصل لازمه يك كشور مستقل و پويا است كه به توانمندي درونی خود متكي است.
در سياست خارجي ما تحريم بوده ايم و بعد از جنگ هم همین تحریم ها ادامه دارد، البته علیرغم پايين بودن قيمت نفت بعد از جنگ ، نظام توانست با تكيه بر ولايت فقيه به جلو حركت كند. در بحث هسته اي هم توانستيم محكم ايستادگي كنيم و موفقيت بدست آوريم. ما هيچ انتخاباتي را نداشته و نداریم كه همه شبكه هاي خارجي برای دخالت در آن تلاش نكنند از جمله حوادث سال 78 و انتخابات88 دو نمونه ناامني و آشوب بود كه توسط عوامل خارجي اداره مي شد و ما توانستيم توسط ولايت فقيه از اين خطر به آساني عبور كنيم.
*پيش بيني شما از ظرفيت هاي جديد ولايت فقيه در دو ساال آينده چيست؟
-چشم انداز20 ساله نظام که با نظر مقام معظم رهبري ابلاغ شد می تواند كشور را به قله هاي پيشرفت در عرصه فناوري برساند. به نظر مي رسد در اين راستا پيشرفت هاي بزرگي ازجمله هستهاي، نانو تکنولوژی، پزشكي و دیگر عرصه ها داشته باشيم و بتوانيم آيندهاي متعادل براساس تدبر و تعقل براي ايران اسلامي رقم بزنيم. مجموعههايي كه تشكيل مي شود و كار كارشناسي مي كنند و به رهبري مشاوره ميدهند كمك مي كنند تا ايشان در اداره امور بهترين تصميم را بگيرند. این همان انعطافی است که در ولایت مطلقه فقیه عادل مستتر است.
رهبری معظم در ديدار با اصناف و دانشگاهيان تصریح مي كنند كه چشم انداز در چه راستايي بايد باشد و حركت نظام بايد در مسير تدبر و تعقل و ميانهروي باشد لذا مي توانيم به اين صورت الگوي اسلامي را به كشورهاي اروپايي صادر كنيم. فکر می کنم با توجه به فرمایشات مقام معظم رهبری در خصوص نظام سازی و سازماندهی براساس ولایت مطلقه فقیه شاهد روند جدیدی از تدبیر امور در راستای تعقل، تعادل و استفاده از تمامی ظرفیتها برای دستیابی به اهداف نظام و تبدیل شدن به قدرت اول منطقه در سال 1404 باشیم.
*طبیعی است که رژیم صهیونیستی و غرب در برابر مردم سالاري ديني و اين شعله اي كه در ايران ایجاد شد و كشورهاي مسلمان ديگر را گرم كرد و آنها را به حركت درآورد، توطئه می کنند تا این حرکت به چالش كشيده شود، شما فكر ميكنيد مهمترين موضوعی كه بشود به وسیله آن مردم سالاري دینی را در ايران به چالش كشيد چيست؟
-مهمترین هدفی که استکبار جهانی دنبال می کند از بین بردن اتحاد است. آن چیزی که باعث این شکاف می شود تندروی، عدم تحمل همدیگر، حرکت در میدان غیر خودی ها و احساسی برخورد کردن افراد رهبر معظم انقلاب در تذکری به جا پیرامون آسیب پذیری نظام در انتخابات پیش رو فرمودند:" انتخابات نعمت است نباید عده ای تلاش کنند آن را به چالشی برای نظام تبدیل کنند پس باید دست دشمن را در جاهایی جستجو کنیم که تلاش برای تفرقه است، سعی بر افراط و تنش است و مواجه کردن مردم با خواسته های غیر عقلانی است. ما باید دقت کنیم که چطور ممکن است انتخابات، چالش امنیتی را ایجاد کند" به هر جهت رهبری در هر مورد پیش زمینه هایی را به مردم داده اند. پس ما باید الان به فکر فرو برویم که چه چالشهایی ممکن است بوجود بیاید قطعا یکی از چالشهای امنیتی، افراطی گری، دور از تعقل صحبت کردن، هیجانی صحبت کردن و هیجانی کردن جامعه است که باعث ایجاد مسائل امنیتی خواهد شد. اینها زمینه ساز از بین بردن اتحاد میشود. آن چیزی که مانع از بین رفتن اتحاد می شود همدلی است نه به زبان بلکه با درک متقابل همدیگر و آموختن افزایش ظرفیت در برخورد با یکدیگر.
*چقدر فکر می کنید چالشهایی که مقام معظم رهبری به آن اشاره کردند در حوزه اقتصاد شکل بگیرد و تبدیل به چالش امنیتی شود؟
-یکی از بحثهایی که حوزه امنیت را به چالش می کشد بحث اقتصاد است. چون معیشت مردم با آن ارتباط مستقیم دارد. احساس نا امنی اقتصادی مردم یعنی ایجاد بستر برای ناامنی سیاسی و این موضوع می تواند اتحاد مردم را مورد هدف قرار دهد. به نظر من یکی از اهداف تحریم کشورها، به خطر انداختن امنیت آنهاست. چون یکی از بسترهای ضربه زدن به یک نظام ، تحریم برای ایجاد چالشهای اقتصادی است.
تحریم یکی از قویترین ابزار در تهدید نظام کشورها است چرا که در غیر اینصورت این همه کشور ما را تحریم نمی کردند. گرچه تحریم هایشان ناکارآمد شده اما یک ابزار موثر در به خطر انداختن امنیت است. یکی از زمینه های اختلال در انتخابات می تواند مختل شدن وضعیت اقتصادی کشور باشد البته رهبری معظم پیش بینی کرده بودند که امسال و سال گذشته را به نام سال جهاد اقتصادی، همت مضاعف و کار مضاعف نام گذاری کردند. اگر این پازلها را کنار هم قرار دهیم آنچه که مدنظر است مشخص می شود. افزایش توقعات مردم از نظام در بحث هدفمندی یارانه ها و افزایش آسیب پذیری کشور با تکیه بیشتر به واردات از جمله تهدیدات و چالش های پیش رو است. من اینجا از همه دلسوزان نظام و مردم می خواهم که آسیب ها را رصد و برای مدیریت بهتر آن روشنگری کنند.
*شما فکر می کنید توقع مقام معظم رهبری از نخبگان سیاسی و اقتصادی در جهت تبیین راهبرد ولایت فقیه چیست ، در راستای اینکه انتخابات آینده به هر طریق ممکن و از هر بستری در حوزه سیاسی اعم از سیاست خارجی و داخلی و حوزه اقتصاد به چالش امنیتی تبدیل نشود؟
-در حوزه اقتصاد باید به دور از افراط و تفریط پیش رفت. باید همه نظرات را شنید و بهترین و کارشناسی ترین نظر را انتخاب کرد. نخبه ها و خواص جامعه همواره و در همه دوران بیش از مردم دیگر مورد خطاب قرار گرفته اند. کوچکترین اشتباه،کوچکترین سهل انگاری و کوچکترین فکر غلط به شدت خطرناک است. چیزی که نخبگان را مورد تهدید قرار می دهد،خود بینی است. حضرت امام در این رابطه می فرمایند: "خدا نکند که ما قبل از اینکه خودسازی کنیم جامعه به ما روی بیاورد که هم خودمان را بدبخت می کنیم هم جامعه را". حرفهای امام در عین سادگی یک دنیا حرف است. اگرما تنها منافع خود را درنظر بگیریم طبیعی است که افراطی گری می کنیم، جامعه را هیجانی می کنیم و این خیلی خطرناک است. به این دلیل نخبگان جامعه موظفند اول روی خودشان کار کنند.
*بحث مقابل هم قرار دادن ایران قبل و بعد از اسلام است، تا آنجا که می دانیم آتش ایرانیت و ناسیونالیسم پیش از انقلاب در جامعه دمیده شد اما در دوران بعد از انقلاب ما شاهد یک رویکرد جدید به ایران بعد از اسلام بودیم. شما در مقایسه این دوران، مهمترین موفقیتهای رویکرد اسلامی به توسعه در مقابل رویکرد ناسیونالیستی را چگونه ارزیابی می کنید؟
-در زمان انقلاب و در دولت موقت حزب ناسیونالیستی داشتیم. این تفاوت را می توانیم در دولت موقت و دولت شهید رجایی ببینیم. برای مقایسه، دو شاخص باید داشته باشیم که شاید این شاخصها مطلق نباشند ولی نسبی هستند.
در اینجا چند سوال مطرح می شود. چه اتفاقی در سیاست خارجی در دولت موقت افتاد؟در دولت شهید رجایی چگونه شد؟ در زمینه اقتصاد و امنیت تفاوت این دولتها چقدر بود؟ به اندازه تفاوتها می توان گفت رویکرد به اسلامیت چقدر تفاوت دارد، یعنی توسعه کشور براساس مدل اسلامی یا رویکرد اسلامی به حکومت و تفاوت آن با مدیریت ناسیونالیستی در افراد و اعتقاد آنهاست. این اشاره می کند به همان صحبت امام که فرمودند:" اول خودتان را بسازید بعد دیگران را"
رویکردی که شهید رجایی داشت با رویکرد دولت بازرگان چه تفاوتی داشت؟ خودتان قضاوت کنید. به هر حال مقام معظم رهبری فرمودند ایران بعد از اسلام مستندتر از ایران پیش از اسلام است. در این شکی نیست که ایرانیان در دریافت فرهنگ توحیدی، علوی و نبوی جلوتر و پیشتاز بودند، ما سلمان فارسی را داریم احادیثی که در مورد سلمان فارسی داریم می بینید ، بعید می دانم که پیامبر به جز امیر المومنین (ع) وحضرت زهرا(س) آن حرفها را در مورد فرد دیگری گفته باشند. این نشان دهنده آن است که ما در دریافت پیام رسالت جلو بودیم.
ولایت پذیری ما فوق العاده بالا است نمونه آن در عزاداریهای دینی است، آیا هر سال عزاداری ها پرشور تر می شود یا سردتر؟ بچه هایی که در جبهه شهید شدند برسربندهایشان چه نوشته بود؟"شعائر دینی". این تفاوت ناسیونالیست و اسلام است. امام در صحبتهایشان به چه چیز تکیه می کردند؟ اصلاً نظام ما چیست؟ «نظام جمهوری اسلامی ایران». هر سه عنصر در آن هویدا است.
غیرت دینی است که باعث حس وطن پرستی می شود. حس وطن پرستی جزء شاخص های ایمان است. قبل از اینکه درایران حکومت دینی تشکیل شود در هر جنگی یک تکه از کشور را جدا می کردند اما بعد از انقلاب اسلامی هیچ قسمتی از خاک کشورمان جدا نشد.