واکاوی یک معامله جنجالی در بورس

با اطلاع شدیم که برخی سهامداران شرکت چرخشگر به انجام معاملات این شرکت در یک بازه زمانی خاص معترض شده اند اما نکته قابل توجه در این اعتراض مربوط به عملکرد مدیران شرکت چرخشگر نیست بلکه مربوط به ضعف نظارت بر روند افشای ازلاعات این شرکت است که سهامداران می گویند اگر در این بین مشخص شود که مدیران سازمان بورس دچار تخلف شده اند ما سهامداران باید حقوق از دست رفته خود را از چه مرجعی مطالبه کنیم ؟ آیا در قوانین بازار سرمایه بندی برای رسیدگی به تخلف و جریمه مدیران سازمان بورس وجود دارد ؟ آیا حقوق از دست رفته سهامداران قابل بازگشت است ؟پاسخ به سوالات فوق شاید با مرور شرح ماوقع روشن شود .

گیر چرخشگر در میان چرخهای بورس

شرکت 15 ميليارد توماني چرخشگر طي ارسال نامه 1967 مورخ 90.5.22 به سازمان بورس و اوراق بهادار، از فروش قسمتي از سرمايه گذاري در سهام بانک پارسيان خود خبر داده و عنوان کرده که ميزان تأثير اين واگذاري بر سود پيش بيني شده "خچرخش" بيش از 20 درصد مثبت مي باشد. از اينرو توقف نماد خود از سوي مقام ناظر به منظور ارايه و تکميل گزارش تعديل بودجه شرکت را درخواست کرده است.

اين در حالي است که شرکت مذکور در تاريخ 90.5.5 يعني 17 روز قبل از اعلام گزارش تعديل خود، اقدام به واگذاري 60 درصد از سهام بانک پارسيان از سبد داراييهاي خود به مبلغ 29 ميليارد و 144 ميليون و 700 هزار تومان به شرکت نگار نصر سهم (سهامي خاص) از شرکت هاي زير مجموعه ايران خودرو نمود که باعث رشد سود پيش بيني شده آن از مبلغ 357 ريال به 1420 ريال با بيش از 297 درصد رشد در بودجه سال مالي 90 شد.

با اين حال نماد معاملاتي اين شرکت تا روز توقف نماد در تاريخ 90.5.23 از سوي سازمان بورس، همچنان در 10 روز کاري شاهد فعاليت معامله گران بوده و جالب آنکه در تمامي اين مدت همواره با صف خريد پر حجمي روبرو بوده است.

بي خبران را چه شد

در اين ميان برخي از سهامداران از همه جا بي خبر اين شرکت که هيچ اطلاعي از اقدام "خچرخش" براي واگذاري اين دارايي نداشته اند بعضاً اقدام به فروش سهام خود در محدوده 180 تا 226 تومان نموده و حال آنکه با نگاهي به روند معاملات اين سهم در مدت 10 روز مذکور مي توان دريافت که در مجموع بيش از يک ميليون و 100 هزار سهم خرد اين شرکت به تدريج جمع آوري (نزديک به يک درصد کل سهام شرکت) و سپس همزمان بازگشايي نماد، يک ميليون و 336 هزار سهم واگذار شده که دقيقاً اين حجم از معاملات با يکديگر برابر مي باشد.

اين در حالي است که قيمت پاياني هر سهم "خچرخش" در 90.5.5 حدود 180 تومان و در روز قبل از توقف 208 تومان اعلام شده که بطور ميانگين قيمت تمام شده اي بالغ بر 203 تومان بر جاي مي گذارد و جالب آنکه بازدهي کل آن طي دوره انجام معامله تا روز اول بازگشایی به 146 درصد رسيده است.

سوال ساده از مسئولین

حال اين سوال بوجود مي آيد که با وجود قوانين و مقررات الزام آور در زمينه انتشار اطلاعات با اهميت از سوي ناشران اوراق بهادار از سوي سازمان بورس چرا هيچ اقدامي در خصوص توقف نماد اين شرکت در زمان انجام معامله ( 5 مرداد ماه 1390 ) مثل ساير موارد ( يا حتي توقف قبل از وقوع ، مثل فروش سهام آذراب توسط سازمان خصوصي سازي به نيابت از صدرا ) صورت نگرفته تا احتمال جولان عده اي سفته باز و يا کساني که به اين اطلاعات دسترسي داشته اند در طول باز بودن نماد معاملاتي "خچرخش" جلوگيري به عمل آيد؟

منفعت در جیب کی می رود ؟

براستي سود و منفعت اين کوتاهي هاي مديريتي در جيب چه کساني سرازير مي شود؟ جواب اين سوال شايد با بررسي کدهاي معاملاتي در طول بازگشايي اين نماد نهفته باشد، موضوعي كه سازمان و برخي مديران مياني آن علاقه‌اي به واكاوي و پيگيري موضوعات اينچنيني ندارند، حال آنكه شايد يك قطعيت نانوشته در ميان فعالان بازار سرمايه باشد كه يك بار پيگيري معاملات كدهاي فعال در اين مواقع خيلي چيزهايي را رو خواهد كرد كه خيلي ها را به كام قانون و عدالت خواهد كشيد .

در اين باره يکي از سهامداران "خچرخش" که نخواست نامش فاش شود با اشاره به نبود سهام شناور بالا در اين نماد و عدم شفاف سازي مناسب در خصوص انتشار اطلاعات با اهميت در مرداد ماه امسال، از وقوع دستکاري قيمت در طول بازگشايي اين نماد بورسي خبر مي دهد و به خبرنگار ما مي گويد:

باز خواني قانون براي سازمان بورس

طبق دستورالعمل اجرايي نحوه انجام معاملات در بورس، مصوب شوراي عالي بورس درتاريخ 89.9.13 و نيز قانون بازار اوراق بهادار در صورتي که سود (زيان) قابل اعمال بر اساس پيش بيني هاي ارايه شده نسبت به سود (زيان) قابل اعمال بر اساس آخرين پيش بيني افشا شده سال مالي مربوطه، بيش از 20 درصد تغيير داشته باشد و يا در صورتي که سود (زيان) قابل اعمال بر اساس عملکرد واقعي نسبت به سود (زيان) قابل اعمال بر اساس آخرين پيش بيني افشا شده سال مالي مربوطه بيش از 20 درصد تغيير داشته باشد و از همه مهمتر در صورت خريد يا فروش داراي ثابت و يا سهام به نحوي که قيمت تمام شده آن بيش از 20 درصد ارزش مجموع دارايي ها بر اساس آخرين اطلاعات افشا شده ناشر پذيرفته باشد، نماد معاملاتي اوراق بهادار پذيرش شده در بورس از سوي سازمان متوقف مي شود.

از سويي ديگر در مواد 45 و 46 قانون بازار اوراق بهادار هر ناشري که مجوز انتشار اوراق خود را از سازمان دريافت کرده به رعايت حداقل هايي از جمله ارايه صورت هاي مالي سالانه حسابرسي شده و اطلاعاتي که اثر با اهميتي بر قيمت اوراق بهادار و تصميم سرمايه گذاران دارد مکلف نموده و براي دارندگان اطلاعات نهاني که به نحوي از انحاء به ضرر ديگران يا به نفع خود يا به نفع اشخاصي که نمايندگي داشته باشد قبل از انتشار عمومي مورد استفاده قرار دهد و يا موجبات افشاء و انتشار آنها را فراهم نمايد به حبس تعزيري از سه ماه تا يک سال يا به جزاي نقدي معادل دو تا پنج برابر سود بدست آمده يا زيان متحمل نشده يا هر دو مجازات محکوم کرده است.

يک حقيقت تلخ

حال چگونه مي شود که طي مدت چند روزه معاملات انجام گرفته در نماد شرکت چرخشگر از زمان واگذاري بلوک پارسيان تا زمان توقف نماد، به آرامي و در سکوت کامل ، سهام خرد اين شرکت در بازار از سوي افرادي معلوم الحال جمع آوري و به محض بازگشايي نماد در تاريخ 90.6.13، به تدريج آنرا با 2 برابر قيمت در قبل از توقف نماد، عرضه و شرکتي که با تعديل مثبت حدود 300 درصدي روبرو بوده است را دست نيافتني و در ادامه با کاهش تدريجي قيمت پاياني در هر روز مواجه مي کنند.

رسیدگی به تخلف مدیران سازمان بورس

وي با اشاره به قانون بازار اوراق بهادار اظهار مي کند: در هيچ کجاي قوانين فعلي مديران سازمان بورس در زمره افراد داراي اطلاعات نهاني به شمار نيامده اند از اينرو چنانچه ذينفع و يا سهامداري نسبت به کوتاهي و يا تخلفات مديران سازمان اعتراضي داشته باشد بايد شکايت خود را به دفتر رییس اين سازمان ارسال کند و در صورت عدم حصول نتيجه به ديوان عدالت اداري مراجعه نمایید.

مصائب یک سهامدار در سازمان بورس

وي با اشاره به 50 نوبت تماس بي حاصل خود با اداره نظارت بر ناشران بورس مي گويد: طي اين دو ماه هيچ گاه مسئول مربوطه حاضر به پاسخگويي نشده و تنها توانسته ام از طريق دفتر رییس سازمان و با مشقت و اعلام اعتراض در مقابل سازمان، موضوع شکايت خود را به گوش مديران اين سازمان برسانم که البته هيچ نتيجه اي را تا کنون در بر نداشته است.

در خاتمه گفتنی است این پرسشها در خصوص ایران خودرو دیزل و محور خودرو هم که جز فروشندگان بلوک بانک پارسیان بوده اند وجود دارد .