اقدامات اخیر بهمنی بازار سرمایه را متلاطم می کند

اقدامات اخیر بانک مرکزی برای کاهش حباب قیمتی سکه طلا نه تنها باعث کاهش قیمت ها نشد، بلکه با افزایش چشمگیر شکاف قیمت سکه طلا در بازار آزاد و دولتی نیز شده است.

بطوریکه با افزایش فاصله بین نرخ سکه در بازار آزاد با نرخ رسمی آن صف های طویل در پشت درب های شعب منتخب بانک های عرضه کننده سکه طلا تشکیل شد و این امر زمینه افزایش فعالیت دلالان این بازار را فراهم کرد.

بنا بر گزارش بورس نیوز افزایش قیمت داخلی سکه همزمان با رشد قیمت اونس جهانی و البته شکل گیری روند نزولی در بورس اوراق بهادار به دلیل تعدد ریسک های موثر بر آن رخ داده و اذعان رییس بانک مرکزی بر وجود حباب قیمتی در بازار سکه بر نوسانات این بازار افزوده است.

از دیگر سو تصمیم بانک مرکزی برای مبارزه با چند نرخی بودن قیمت ارز در داخل کشور، عامل دیگری بر ایجاد نوسانات بر این بخش از بازار سرمایه کشور بود. چرا که قیمت سکه طلا بر مبنای قیمت اونس جهانی و قیمت ارز دلار محاسبه می شود و افت و خیز این دو، قیمت ها را دستخوش تغییر می کند.

در همین رابطه و برای آگاهی از نظرات مختلف در خصوص اثرات سخنان و عملکرد رییس بانک مرکزی بر بازار طلا، ارز و بورس طی یک نظر سنجی که از سوی سایت خبری-تحلیلی بورس نیوز صورت گرفت، نتایجی به شرح ذیل به دست آمد.

از بین 2081 شرکت کننده در این نظر سنجی حدود 16 درصد آراء با انتخاب گزینه اول این نظر سنجی، عملکرد محمود بهمنی را باعث کنترل و آرامش این بازارها می دانند.

در مقابل بیش ترین آراء به گزینه دوم اختصاص یافته و حاکی از آن است که عملکرد رییس بانک مرکزی تلاطم و نوسان غیر منطقی را در بازار طلا، ارز و بورس ایجاد کرده است، این گزینه نزدیک به 47 درصد آراء را به خود اختصاص داده است.

مابقی شرکت کنندگان نیز که نزدیک به 37 درصد از آراء را تشکیل می دهند، سخنان رییس بانک مرکزی را بر این بازارها بی تأثیر دانستند.

در همین زمینه مصطفی صفاری، کارشناس ارشد بازار سرمایه در گفتگو با خبرنگار بورس نیوز تصریح کرد: وظیفه بانک مرکزی در کنترل نرخ ارز در تمام دنیا موضوعی است که بحثی در رابطه با آن وجود ندارد. اما ایران جزو معدود کشورهایی است که نرخ های بازار طلا و سکه را بانک مرکزی تعیین می کند و این نهاد اجازه ضرب سکه را نیز به هیچ شرکتی نمی دهد.

وی در رابطه با نحوه محاسبه قیمت سکه طلا گفت: طبق اعلام رسمی بانک مرکزی هر اونس معادل 32 گرم طلا و برابر چهار سکه هشت گرمی است. محاسبه قیمت هر سکه با توجه به قیمت اونس جهانی و ارز دلار با افزودن دو تا پنج هزار تومان هزینه ضرب سکه صورت می گیرد.

وی علت وجود حباب طلایی قیمت در بازار سکه را به دلیل محاسبه قیمت سکه بر اساس نرخ های مختلف ارز عنوان کرد و یادآور شد: با توجه به فرمول های موجود در تعیین قیمت سکه و عدم توانایی بانک مرکزی در کنترل و تثبیت نرخ ارز دلار و جلوگیری از چند نرخی شدن آن، قیمت سکه دچار حباب شده است.

چرا که در برخی موارد قیمت سکه با استفاده از نرخ رسمی بانک مرکزی برای ارز دلار مشخص می شود، در حالیکه در دیگر موارد نرخ ارز مسافرتی و یا ارز بازار آزاد مبنای تعیین قیمت قرار می گیرد. در نتیجه هر عدد سکه طلا در بانک ملی ایران در روز های گذشته حدود 523 هزار تومان قیمت خورد، اما این قیمت در بانک کارگشایی 590 هزار تومان بود.

از دید اقتصادی نیز حبابی در قیمت سکه طلا وجود ندارد، چرا که قیمت آن با استفاده از نرخ ارز دلار به دست می آید، اما ارز دلار با نرخ های مختلف در این فرمول قرار می گیرد و همین امر موجب می شود که قیمت ها از نظر بازار با حباب همراه باشد .

این کارشناس ارشد بازار سرمایه اشکال صحبت های رییس بانک مرکزی در اعلام حباب قیمتی سکه طلا را در این امر دانست که ملاک نرخ ارز در تعیین قیمت سکه دقیقاً مشخص نیست.

وی در ادامه آثاراین سخنان و عملکرد فعلی را باعث ایجاد بازار سیاه و افزایش سفته بازی عنوان کرد و اظهار داشت: عدم ثبات در نرخ ارز، صف های طویل در مقابل بانک ها برای خرید سکه را سبب می شود و تلاطم سه بازار ارز، سکه و بورس را در اقتصاد کشور افزایش می دهد. چرا که با افزایش نوسانات نرخ ارز و در نتیجه نرخ سکه، بورس نیز متلاطم می شود. این صف های طولانی در مقابل بانک ها نیز، نشان دهنده اثرات این سخنان در بر هم زدن تعادل این بازارها است.

صفاری آثار این سخنان و اقدامات اخیر بانک مرکزی از جمله عرضه سکه در شعب بانکی، دو نوبته کردن حراج های سکه در بانک کارگشایی و همچنین فروش شمش طلا در حراج های این بانک را زود گذر دانست و خاطر نشان کرد: به نظر می رسد با توجه به نرخ تورم اعلام شده از سوی بانک مرکزی و مرکز آمار ایران نرخ طلا در داخل کشور در آینده نیز با افزایش همراه باشد، البته میزان رشد قیمت ها بستگی زیادی به تغییرات نرخ ارز دلار دارد.

وی در خاتمه سخنان خود با اذعان به اینکه احتمال دارد در کوتاه مدت نوسانات منفی در بازار طلا مشاهده شود، روند بلند مدت را در این سطح صعودی پیش بینی کرد.

بنا بر گزارش بورس نیوز بازار این فلز گرانبها در سال جاری به دلیل اتفاقات اخیر با افت و خیزهای بسیاری همراه بوده و اقدامات و برنامه های جدید بانک مرکزی و نیز اظهار نظر های فراوان رییس کل این نهاد اثر گذار، تلاطم بازار را بیش از پیش ساخته و عرضه های جدید سکه و شمش طلا نیز به چالش های موجود دامن زده است. در حالیکه سرمایه و نقدینگی، از آرامش و ثبات استقبال بیشتری می کند و شاید چنین عملکردی در نهایت نه تنها موثر واقع نشود، بلکه حتی می تواند نتیجه عکس به دنبال داشته و تعادل هر سه بازار طلا، ارز و بورس را بر هم زده و آن ها را با بحران های جدی مواجه سازد.