با دور زدن آیین نامه،سرگیجه در تالارمعاملات آتی بالا گرفت

اطلاعات دریافتی از بازار سکه و طلای تهران تا لحظه انتشار این خبر از کاهش 13 هزار تومانی قیمت هر سکه تمام بهار آزادی نسبت به روز گذشته حکایت دارد.

بنا بر گزارش بورس نیوز، در خیابان های 15 خرداد، سبزه میدان و پاساژ افشار تهران نرخ هر سکه تمام بهار آزادی طرح جدید به قیمت 752 هزار تومان فروخته می شود و این در حالی است که نوسان شدید قیمت ها در این بازار همچنان ادامه دارد.

طی روز گذشته نرخ هر سکه تمام بهار آزادی با رشد 85 هزار تومانی نسبت به روز قبل روبرو شد و به حدود 765 هزار تومان رسید.

رشد بی مهابا نرخ سکه پس از آن شدت گرفت که طی دو روز کاری گذشته با قاچاق اعلام شدن خرید و فروش ارز خارج از مبادی رسمی و قانونی و از طرفی اظهار نظر معاون نظارت و هماهنگی در سیاست های اقتصادی معاون اول رییس جمهور مبنی بر عدم تصمیم شورای پول و اعتبار برای افزایش نرخ سود سپرده، صاحبان نقدینگی های سرگردان و دلالان خرده پا بازار ارز، به سمت بازار سکه و طلا هجوم آورده اند.

گفتنی است تغییر نرخ لحظه به لحظه سکه طلا در حالی در بازار همچنان ادامه دارد که در بازار آزاد ارز نیز نرخ هر دلار آمریکا با افزایش 30 تومانی به قیمت 1740 تومان معامله می شود. در عین حال قیمت هر سکه بهار آزادی صبح دیروز در بانک کارگشایی به نرخ 729 هزار تومان معامله شده بود.

رشد قیمت نقدی سکه طلا در روز گذشته منجر به تشکیل دسته جمعی صف های خرید در تالار معاملات آتی این کالا شد.

در معاملات روز سه شنبه هفته جاری این بازار، قرارداد آتی سکه طلای تمام بهار آزادی برای تحویل در تیر ماه سال 91 در بیشترین مقدار هر سکه از سوی تقاضا کنندگان به قیمت 783 هزار و یکصد تومان در سامانه معاملات به عنوان دستور خرید اعلام می شد و حال آنکه این روند در طی امروز نیز با حجم بالاتری از سفارشات خرید به نرخ 805 هزار و 900 تومان همچنان دنبال می شود.

در قرارداد آتی این کالا برای تحویل در اسفند ماه 90 نیز این قیمت به 726 هزار و یکصد تومان رسید و در حال حاضر نیز با صف خرید پر حجمی در بالاترین قیمت به 747 هزار و 400 تومان رسیده است.

قرارداد آتی سکه طلای تمام بهار آزادی برای تحویل در اردیبهشت ماه 91 نیز دیروز خریداران نرخ هر سکه را 751 هزار و 800 تومان اعلام کردند که امروز با تشکیل صف خرید سنگین به نرخ 773 هزار و 900 تومان متقاضی خرید هستند.

جالب آنکه طی دیروز و امروز در هر سه قرارداد، هیچ عرضه کننده ای در سررسیدها وجود نداشته و معامله گران این بازار ترجیح می دهندفعلاً از فروش سکه خود صرفه نظر کنند.

در عین حال برخی معامله گران بازار آتی سکه طلا با استفاده از فرصت ایجاد شده در بازار نقدی این کالا از تعهد خود برای تحویل سکه در سررسید دی ماه جاری به خریداران امتناع می کنند.

در این باره عباس سهرابی فعال بازار آتی بورس کالا در گفتگو با خبرنگار ما می گوید: در قرارداد آتی سکه طلا تحویل در دی ماه امسال با توجه به قیمت 665 تا 670 هزار تومانی قیمت سکه در بازار نقدی در روز سررسید معامله مذکور، قیمت تسویه آخرین روز معاملاتی که مصادف با روز یکشنبه 90.10.25 بوده چیزی نزدیک به 663 هزار تومان بوده است.

انتفاع از یک گزینه آیین نامه ای

در این زمینه برخی فروشندگان با محاسبه جریمه یک درصدی ارزش قرارداد بر اساس قیمت تسویه آخرین روز معاملاتی و نیز ارزیابی اختلاف قیمت بازار نقدی سکه به قیمت تسویه آخرین روز معاملاتی آتی از ارایه رسید انبار به خریداران صرفه نظر کرده و به نکول قراردادهای خود روی آورده اند.

به گفته وی از یکشنبه هفته جاری تا به امروز هر قرارداد آتی بین 2 تا 3 درصد افزایش نرخ را تجربه کرده که در مجموع بیش از 60 درصد از وجوه هر دو طرف عرضه و تقاضا جابجا شده و حال آنکه فرد نکول کننده با تداوم رشد قیمت ها در بازار نقدی سکه همواره با سود روبرور و در مقابل از منافع مشتری خریدار، روزانه کاسته می شود.

چند راهکار برای بهبود شرایط

این کارشناس با بیان اینکه بهره برداری و انتفاع معامله گران از جریمه یک درصدی ارزش قرارداد، در وضعیت فعلی شاید برای اولین بار در بورس کالا رخ داده، پیشنهاد کرد: در شرایط کنونی به نظر می رسد جرایم یک درصدی باید از 7 تا 10 درصد افزایش یابند تا مشتری نکول کننده امکان کسب منافع آنی به نسبت رشد بی وقفه بازار نقدی را نداشته و از طرفی هر میزان ضرر بوجود آمده از بابت وقفه های زمانی عدم ایفای تعهد از طرف فروشنده نسبت به بازار نقدی به نفع خریدار پرداخت شود.

در عین حال سلیمانی، مدیر معاملات آتی شرکت کارگزاری بورسیران در گفتگو با خبرنگار ما با اشاره به روند قیمت سکه نقدی و آتی از یکشنبه هفته گذشته تا به امروز خاطر نشان کرد: در قرارداد سکه آتی تحویل در دی ماه جاری قیمت تسویه آخرین روز معاملاتی در تاریخ 90.10.25 برای هر سکه بالغ بر 563 هزار تومان بوده است.

بر این اساس قیمت اعلامی اتحادیه طلا فروشان (به عنوان مرجع بازار نقدی) در این تاریخ نیز 575 هزار تومان و پس از آن به ترتیب در تاریخ 26 و 27 دی ماه نرخ هر سکه تمام بهار آزادی 595 هزار و 650 هزار تومان عنوان شده است.

نکول کننده ها به دنبال سوء استفاده از قانون

بر این اساس مشتری فروشنده به عنوان یک طرف قرارداد در موعد سررسید با نگاهی به این نرخ ها اقدام به نکول قرارداد و یا به عبارت بهتر عدم انجام تعهد خود روی می آورد چرا که معتقد است با توجه به اختلاف بالای قیمت ها در بازار نقد و آتی براحتی زیان های پرداختی از بابت جرایم و عدم ایفای تعهد قابل جبران بوده و سودی فراتر از انتظار را محقق می سازد.

وی ادامه داد: وقتی خریدار در موعد تسویه متعهد به پرداخت وجه به مبلغ 63 هزار تومان به فروشنده می شود اتفاقی که پس از نکول معامله از سوی تحویل دهنده (فروشنده) رخ می دهد شامل دریافت یک جریمه 7 هزار تومانی از یک درصد ارزش پایه دارایی و اختلاف 12 هزار تومانی نرخ بازار نقدی و آتی از وی به نفع خریدار بوده که حالا باعث شده برای تسویه نقدی هر سکه در این قرارداد به 582 هزار تومان پول نقد نیاز باشد.

از طرفی فروشنده بجای اینکه با دریافت 563 هزار تومان پول نقد، سکه را تحویل دهد با سرباز زدن از تعهد خود در موعد سررسید و تحمل زیان 18 هزار تومانی در مقابل طی تنها 2 روز به سودی 72 هزار تومانی در بازار نقدی دست یافته است.

هیچ الزام قانونی وجود ندارد

سلیمانی با بیان اینکه وقتی فروشنده ای در آخرین روز معاملاتی موقعیت خود را حفظ و به اصطلاح باز، نگاه می دارد در واقع اعلام می کند قصد تحویل فیزیکی سکه در موعد سررسید را دارد، گفت: در حال حاضر قوانین و آیین نامه های اجرایی بازار قراردادهای آتی با اتکا به جریمه یک درصدی ارزش پایه دارایی و اختلاف قیمت تسویه نقدی و آتی، هیچ الزام دیگری برای جلوگیری از تضییع حقوق معامله گران این بازار را نداشته و حال آنکه با تعریف حساب سپرده نزد کارگزار تنها اجازه برداشت 10 درصد آنرا داده است.

دو مینوی بی پایان در یک جریان دوار

وی در خاتمه افزود: نوسان قیمت سکه اکنون به بازی دومینوی بی پایانی تبدیل شده که هر روز بر دامنه گسترش آن افزوده می شود. در حال حاضر با افزایش قیمت نقدی سکه، قیمت این کالا در بازار آتی نیز افزایش و به دنبال آن در بانک کارگشایی متأثر از این روند قرار گرفته و این فرآیند دوار به دنبال یکدیگر ادامه می یابد.