امروز سفته بازی در بورس کالا کنتور نمی اندازد
نوسان رو به بالای نرخ ارز در بازار آزاد در کنار محدود شدن واردات محصولات فولادی، بازار معاملات فولاد و آهن در بورس کالا را این روزها با رشد شتابنده قیمت ها مواجه ساخته است.
به گزارش بورس نیوز، این اتفاق در شرایطی رخ می دهد که در جامعه اقتصادی کشور رشد چندانی در پیشبرد پروژه های عمرانی و یا صنعتی دیده نشده و همواره سایه سنگین رکود تورمی بر سر تولید و مصرف سنگینی می کند.
در این باره یک کارشناس و معامله گر بورس کالا در گفتگو با خبرنگار ما، التهاب در فضای اقتصادی کشور را دلیل اصلی افزایش نرخ محصولات فولادی عنوان کرد و افزود: اختلاف شدید نرخ ارز بازار آزاد با قیمت رسمی آن و از یک طرف عملی نشدن وعده های دولت در رابطه با ایجاد خط اعتباری برای واردات فولاد، واقعیات تلخ بازار محصولات فولادی کنونی بوده و حال آنکه وقتی ارز مورد نیاز برای واردات وجود ندارد، تهیه شمش با دلار 1900 تومانی، خود به خود هزینه تمام شده را در کنار سایر هزینه ها از قبیل حمل، برق و غیره رو به افزایش نهاده که در بالا بردن قیمت آهن و فولاد در بورس بی تأثیر نبوده است.
به این موارد باید فصل رونق تقاضا را نیز افزود که تشدید ساخت و سازهای خرده پا در بخش مسکن بر رشد قیمت ها می افزاید.
هاشم باروتی، عدم اطمینان از چشم انداز آینده اقتصاد و حاکمیت فضای روانی بر معاملات را از دیگر عوامل تأثیرگذار در افزایش قیمت های بازار محصولات فلزی بورس کالا عنوان کرد و افزود: ترس از دخالت دولت در قیمت گذاری ها و احتمال بدتر شدن اوضاع و نیز تداوم افت ارزش پول ملی یکی از دلایلی است که تجار و معامله گران بازار محصولات فولادی را به سمت احتکار و انبار کردن این کالاها می کشاند زیرا امنیت برای سرمایه گذار وجود ندارد.
وی با بیان اینکه قیمت فولاد در بورس کالا نسبت به نرخ فعلی دلار در بازار آزاد، همچنان بهای پایین تری در مقایسه با بازار آهن تجربه می کند، توصیه کرد: دولت در زمینه واردات باید با کاهش هزینه های گمرکی و یا ارایه برخی تخفیف های ویژه، تجار و سرمایه گذاران را برای ورود کالا به داخل تشویق کند.
مدیر عامل شرکت کارگزاری پارس ایده بنیان با اشاره به تکاپوی دولت و مجلس برای حمایت از بازار سرمایه، خاطر نشان کرد: چنانچه کمک به تولید کننده در بسته های حمایتی مذکور مورد نظر باشد پیش از هر چیز دولت باید مصوبات مجلس در زمینه تسویه معوقات به شرکت ها را از طریق واگذاری یا انتقال سهام شرکت های تحت تملک خود اجرا کند.
در شرایط کنونی با وجود افزایش هزینه تولید، هیچ گونه کمکی به واحدهای اقتصادی از سوی دولت اجرا نشده و حال آنکه دخالت در مکانیزم عرضه و تقاضا در بازار خود انتظام بورس کالا، فولاد سازان را در تنگنا قرار داده است.
به گفته این کارشناس، رقابتی شدن بازار فولاد و کالا همواره به معنای افزایش قیمت ها نبوده و مکانیزم موجود در آن قادر به تنظیم نرخ ها است.
ولی وقتی در فرآیند نرخ گذاری ها، دولت تصمیم به دخالت بگیرد و حجم خرید و فروش را تغییر دهد بدون شک بازار سیاه ایجاد می شود.
باروتی، عدم شفافیت در نحوه عرضه کالا را دغدغه اصلی معامله گران بورس کالا در بازار محصولات فلزی اعلام کرد و افزود: در حال حاضر فولاد مبارکه براساس اعمال محدودیت های مورد نظر خود اقدام به عرضه می کند که شائبه عمدی بودن این اقدام از سوی فروشنده را ایجاد می کند.
چرا که فاصله معنی دار میان قیمت ورق فولادی و میلگرد و از سویی محدود شدن عرضه در برابر تقاضا، همواره حاشیه امنی برای سفته بازی و سوداگرایان ایجاد خواهد کرد که انتظار برای افزایش قیمت انواع ورق را بیشتر می کند.
این فعال بازار سرمایه افزود: نزدیک به 70 درصد معاملات مچینگ فولاد در بورس کالا نشان می دهند که عرضه ورق در درب کارخانه صورت گرفته و بورس کالا هیچ نقشی در عرضه و تقاضا نداشته است.
جالب آنکه محموله های معامله شده نصیب هر کسی نشده و تنها با ارایه پروانه و مجوزهای خاص که خود نیز با رانت همراه هستند، صورت می پذیرد.
به گفته باروتی تا وقتی قیمت واقعی محصولات فولادی در عرضه و تقاضای آزادانه بورس مشخص نشده و ارزندگی آن تعیین نگردد، رانت و حاشیه سود کلان برای عده ای کم تعداد وجود دارد. از اینرو فروشندگان فولاد باید پیش از هر چیز با عرضه انواع ورق و فولاد در گریدهای مختلف، نسبت به برچیدن خلاء های موجود اقدام کنند.
وی از بازار محصولات پتروشیمی نیز سخن گفت و افزود: با وجود برخی صحبت ها مبنی بر وجود مشکل عرضه در این بازار، اما در حقیقت افت صادرات نگرانی اصلی این بازار است.
قیمت ها در بازار محصولات پتروشیمی در صورتی واقعی خواهند شد که با کاهش فزاینده ای رو به رو شوند. اما در حقیقت به دلیل افزایش قیمت مواد اولیه و هزینه تولید، اغلب شرکت های کوچک در صنعت پتروشیمی رو به ورشکستگی رفته و از طرفی به دلیل چمبره رکود تورمی بر اقتصاد، کالا در سطح وسیع مصرف نمی شود.
در حال حاضر قیمت محصولات پتروشیمی در بورس کالا در سطح بالایی حفظ شده که رکود شدیدی را در بلند مدت ایجاد خواهد کرد.
همچنین وجود انگیزه های سفته بازی در این بازار باعث شده تا فروشندگان این کالاها به معاملات درون گروهی با یکدیگر روی آورند، در حالیکه مصرف کننده نهایی در این بازی حضور ندارد.