راز نهفته در اطلاعات مالی "شراز" چیست؟

تکیه گاه اصلی سهامداران و سرمایه گذاران بورسی همواره بر اطلاعاتی است که یک شرکت در زمان هایی مشخص در گزارش های دوره ای منتشر می کند تا به لحاظ شفاف سازی به موقع، قوانین بازار سرمایه را رعایت نماید.

براساس گزارش بورس نیوز، در میان تمامی شرکت های بورسی بارها دیده شده که ارایه اطلاعات یا در اسرع وقت صورت نمی گیرد و یا با اشتباهات و نواقصی همراه است.

شرکت پالایش نفت شیراز نیز شرکتی است که این مورد برای آن به وجود آمده و موجب تعدیل یکباره درآمد هر سهم سال مالی 90 تنها طی 17 روز شده است. بطوریکه از 860 ریال سود هر سهم در آخرین پیش بینی در ابتدا حدود 60 درصد سود محقق شد. اما طبق اطلاعات منتشر شده در گزارش فعالیت هیأت مدیره جدول عملکرد تجدید ارایه شده سال مالی مذکور سود خالص 474 میلیارد و 589 میلیون ریال عنوان شده که بر مبنای سرمایه 1027 میلیارد و 549 میلیون ریالی "شراز"، سود هر سهم 461 ریال به دست می آید. در حالیکه این رقم در اطلاعیه شفاف سازی این شرکت پس از توقف نماد معاملاتی آن در ابتدای ساعات معاملاتی روز چهارشنبه هفته اخیر 533 ریال سود به ازای هر سهم اعلام شده است.

این در حالی است که همین اطلاعات پایه و اساس تصمیم گیری سرمایه گذاران برای خرید سهام این شرکت می باشد و واقعاً اینکه چرا تمام این تغییرات یکباره و حتی الامکان قبل از زمان عرضه اولیه انجام نشده، همچنان سوال برانگیز است.

حسابرسان برای جلوگیری از سوء استفاده های احتمالی دقت کنند!

شیخی، مدرس دانشگاه شهید بهشتی، در خصوص این رویه اطلاع رسانی در گفتگو با خبرنگار بورس نیوز اظهار داشت: گزارش های تجدید ارایه شده همواره از تعدیل سنواتی ارقام ارایه شده قبلی به دست می آید.

مطابق با استانداردهای حسابداری تعدیلات سنواتی در رعایت استانداردها برای ارایه گزارش عملکرد مالی مستلزم ارایه مجدد ارقام سنوات قبل است و لذا با تجدید ارایه ارقام مقایسه ای تراز نامه و صورت سود و زیان، ارقام صورت تطبیق سود عملیاتی نیز نیاز به اصلاح پیدا می کند که در این صورت مجدداً تهیه می شود.

وی افزود: البته ماهیت شرکت های پیمانکاری به گونه ای است که براحتی می توان با تغییر جزیی در اطلاعات، سود و زیان را تحت تأثیرات قابل توجهی قرار داد.

به عنوان مثال از تقسیم 26 هزار و 863 میلیارد و 402 میلیون ریال سود بعد از کسر مالیات (سود خالص) بر 547 میلیارد و 350 میلیون ریال فروش خالص عملکرد سال 90 "شراز" عدد 2 به دست می آید. یعنی سود خالص شرکت معادل دو درصد فروش آن است که با افزایش 2 درصدی در فروش، سود خالص به میزان دو برابر میزان افزایش آن بالا می رود و چنانچه یک درصد فروش کاهش یابد، سود آن نصف می شود. در نتیجه حسابرس باید کمال دقت خود را اعمال کند تا سوء استفاده ای در ارایه این اطلاعات صورت نگیرد.

"شراز" در اطلاع رسانی بیمارگونه عمل کرد

این حسابدار رسمی نحوه ارایه گزارش عملکردی شرکت پالایش نفت شیراز و تغییر آن طی دوره 17 روزه را به عنوان یک بیماری عنوان کرد که گهگاه گریبان شرکت های بورسی را گرفته و سهامدارانی را متضرر می سازد.

لزوم تنبیه مدیران در ارایه اطلاعات مبهم

وی تأکید کرد: با توجه به حساسیت این موضوع و اثر گذاری آن بر تصمیمات اقتصادی سرمایه گذاران و ارتباط بالای این اطلاعات با سرمایه مردم، سازمان بورس و اوراق بهادار باید در چنین مواردی جرایم سنگینی را برای هیأت مدیره شرکت ها در نظر بگیرد. چرا که شرکتی که طی 17 روز و طی چندین مرحله، 30 تا 40 درصد سود هر سهم خود را کاهش داده، باید تنبیه شدیدی را تحمل کند.

تکیه تنها بر دانش علمی یک نقطه ضعف اساسی

شیخی عنوان کرد: البته سازمان نیز باید از کارشناسان و حسابرسان با تجربه استفاده کند، چرا که برخی از کارشناسان مربوطه تنها به لحاظ تئوری و دانش علمی بسیار قوی عمل می کنند، اما تجربه کاری کافی را ندارند و این یک نقطه ضعف محسوب می شود.

وی در خاتمه سخنان خود یادآور شد: البته نباید از نظر دور داشت که برخی شرکت ها با توجه به عدم ثبات شرایط کلان اقتصادی و تنگ تر شدن دامنه تحریم ها طی یکسال اخیر، با افزایش هزینه های تولید و ارایه خدمات خود رو به رو بوده اند و این شرایط ویژه اقتصادی می تواند عاملی مهم در تحقق زیان و حتی ورشکستگی شرکت ها به ویژه صنعت پیمانکاری باشد.

پالایش و پخش فرآورده های نفتی نرخ را دیر اعلام می کند!

در این ارتباط هوشمند مدیر مالی شرکت پالایش نفت شیراز به خبرنگار ما گفت: شرکت پالایش و پخش فرآورده های نفتی همواره برخی از هزینه ها از جمله هزینه حمل و نقل را ماه ها پس از پایان سال مالی اعلام می کند و در نتیجه شرکت های پالایشی مجبور هستند این هزینه ها را مجدداً در صورت های مالی خود اعمال کنند چرا که آثار آنها بر سود و زیان هر سهم بسیار زیاد بوده و قابل چشم پوشی نیست.

وی افزود: چنین رویه ای نه تنها مختص "شراز" بلکه برای سایر شرکت های پالایشی صادق است و همه موارد را نمی توان در زمان مقرر در نظر گرفت.

الزام وزارت نفت بود، شرکت تمایلی نداشت

مدیر مالی پالایش نفت شیراز در پاسخ به اینکه چرا عرضه سهام جهت تکمیل اطلاعات به تعویق نیفتاد تا اطلاعات کامل در اختیار فعالان بورس قرار گیرد، خاظر نشان کرد: طبق برنامه های اعلامی مقرر شد تا تاریخ 15 تیر ماه جاری عرضه سهام شرکت در فرابورس انجام شود و پس از آن امکان عرضه برای آن وجود ندارد.

براساس مصوبه وزرات نفت و طبق الزام شرکت ملی نفت این امر در تاریخ 14 تیر ماه جاری اجرایی شد، در حالیکه شرکت با توجه به شرایط حاکم بر بورس، تمایلی به عرضه سهم نداشت.

وی در خاتمه سخنان خود با اشاره به اینکه مجمع صاحبان سهام در تاریخ 29 تیر ماه برگزار می شود، یادآور شد: طبق اطلاعیه ای نهایی منتشر شده سود هر سهم برای سال مالی 90 مبلغ 533 ریال سود محقق شده است.

هیأت پذیرش براساس جو عمومی بازار سهام تصمیم گرفت

امیر هامونی، ناظر بازار فرابورس در رابطه با علت این توقف نماد به خبرنگار بورس نیوز گفت: با توجه به ارایه صورت های مالی حسابرسی شده عملکرد پایان دوره ای سال مالی منتهی به اسفند ماه 90 این شرکت و وجود تفاوت هایی در این گزارش ها نسبت به آخرین پیش بینی های آن، نماد معاملاتی مذکور طی روز چهارشنبه برای یک ساعت متوقف شد.

البته زمان اعلام شفاف سازی اطلاعات شرکت ها در حوزه کاری فرابورس نبوده وتحت اختیار سازمان بورس و اوراق بهادار است. بر همین اساس این سازمان چنین مواردی را مورد بررسی قرار می دهد.

وی در خاتمه سخنان خود خاطر نشان کرد: به هر حال هیأت پذیرش با توجه به جو عمومی بازار سهام تصمیم گرفت تا این سهم را طی چهارشنبه هفته گذشته برای اولین بار عرضه کند و ارایه تعدیل عایدی هر سهم "شراز" پس از انجام عرضه اولیه موجب توقف این نماد معاملاتی پس از گذشت یک هفته از ورود سهم به بازار سهام شد.