تأمین سرمایه ها به کمک بانک ها می آیند

مدیران بازار سرمایه معتقدند بازار پول باید به همراهی هرچه بیشتر با بازار سرمایه بیندیشد اما واقعیت این است که مسئولان بازار پول با وجود گلایه هایشان از فشار ناشی از تأمین نقدینگی بنگاه های اقتصادی حاضر به واگذاری این مسئولیت به شرکت های تأمین سرمایه نیستند.

پررنگ شدن نقش بازار اوراق بهادار با تعریف ابزارهای مالی جدید

بهروز زارع، مدیرعامل شرکت تأمین سرمایه سپهر یکی از هفت بانک سرمایه گذاری فعال در کشور در این خصوص به خبرنگار سنا می گوید: با وجود تسلط نظام بانک محور در اقتصاد ایران اما فعالیت مستقیم سرمایه گذاری برای بانک ها بسیار محدود شده­است، به طوری­که قبلا بانک ها راساً تامین مالی پروژه های بزرگ را از طریق شرکت­های زیرمجموعه بانک انجام می­دادند.

وی ادامه داد: بانک­ها بخشی از منابع خود را از طریق هلدینگ­های تحت مالکیتشان صرف سرمایه­گذاری مستقیم می­کردند. بدین­ترتیب یک فرصت مناسب برای ایجاد درآمدهای جدید ایجاد می­شد. این نهادها قادر بودند تا علاوه بر حاشیه سود وام­دهی و سپرده­پذیری از بازده سرمایه­گذاری مستقیم نیز برخوردار شوند. از سوی دیگر بانک­ها در خروج از سرمایه­گذاری مستقیم با محدودیت­هایی روبرو بودند که این موضوع نقدشوندگی دارایی­های یک بانک را تحت تأثیر قرار می­داد.

این کارشناس ارشد بازار سرمایه با اذعان به اینکه بر اساس آمار حجم سرمایه ای بورس 110 هزار میلیارد تومان و فرابورس 30 هزار میلیارد تومان است (حدود 25 درصد) که این نسبت مناسبی نیست و این میزان در برخی کشورها بالای 80 درصد است، تصریح می کند : در کنار محدودیت های بازار پول، بازار سرمایه مکانیزم­های خاص خود را برای جذب پس­اندازهای خرد و کلان و هدایت آنها به ­سمت سرمایه­گذاری دارد.

زارع ادامهداد: وجود صندوق­های متنوع از قبیل صندوق­های با درآمد ثابت، صندوق­های با درآمد پیش­بینی شده، صندوق­های سرمایه­گذاری در سهام، صندوق­های شاخصی و صندوق­های قابل معامله در بورس همچنین انجام فعالیت­های سبدگردانی این امکان را برای فعالان بازار اوراق بهادار فراهم آورده تا با مدیریت حرفه­ای سبد دارایی، امکان جذب پس­اندازکنندگان با سلیقه­ها و ترجیحات ریسک گوناگون حاصل شده و به ­عنوان یک گزینه در کنار بانک­ها مطرح شوند. این به معنایپررنگ تر شدن حضور تأمین سرمایه ها در اقتصاد کشور است.

مدیرعامل شرکت تأمین سرمایه سپهر با اشاره به گفته وزیر اقتصاد مبنی بر اینکه بازار سرمایه باید به کمک بخش تولید کشور بیاید، گفت :چرخه سالم اقتصاد کشور این است که گسترش بازار سرمایه باعث هم‌افزایی در بازار پول خواهد شد و با گسترش نهادها و ابزارهای جدید که در بازار پول و سرمایه مشترک هستند به تامین مالی در اقتصاد ایران کمک خواهند کرد چراکه یکی از مسائلی که در اقتصاد ایران باید پیشرفت کند، شیوه‌ها، ابزارها و نهادهای تامین مالی است.

وی با تأکید بر اینکه کلید توسعه نظام تأمین مالی در کشور همزیستی مسالمت آمیز بازار پول و سرمایه در کنار یکدیگر است، افزود :بانک‌ها می‌توانند در توسعه بازار سرمایه نقش مهمی داشته باشند و بازار سرمایه هم می‌تواند از ابزارهایی که به نوعی ابزار مشترک بازار پول و سرمایه است، مانند اوراق مشارکت، پشتیبانی کنند.

مدیرعامل شرکت تأمین سرمایه سپهر در پایان شاه کلید تقویت نظام مالی کشور و خروج آن از بانک محوری را همیاری شرکت های تأمین سرمایه با یکدیگر و اتصال این زنجیره به بازار پول در کنار وجود ابزارهای مالی متنوع در بازار سرمایه و ارائه این ابزارها از طریق بانکهای سرمایه گذاری می داند.

این گزارش حاکی است علی­رغم تعریف جایگاه قانونی شرکت های تأمین سرمایه بستر لازم برای توسعه ابزارهای مالی و حضور فعال­تر این شرکت­ها وجود نداشت. به­گونه­ای که طی سال­های ابتدایی حضور این شرکت­ها، اوراق بهادار به مفهوم امروزی توسعه پیدا نکرده بود و از طرفی تعهد پذیره نویسی یا بازارگردانی در این زمینه مفهومی نداشت تا اینکه با تعریف ابزارهای مالی جدید و خصوصی­سازی بنگاه­های اقتصادی، نقش بازار اوراق بهادار پررنگ شده و حوزه­های فعالیت گسترده­تر و مشخص­تری برای این شرکت­ها به وجود آمد.

از سوی دیگر باتوجه به وجود ابهامات در کسب­وکار این شرکت­ها و نبود چشم­انداز مناسب بازدهی در ابتدای امر، سرمایه­گذاران بالقوه همچون بانک­ها، صندوق­های بازنشستگی و نهادهای بزرگ تمایل چندانی برای راه­اندازی چنین کسب­وکاری از سوی خود نشان نمی­دادند. اما بعد با نقش های جدیدی که برای شرکت های تأمین سرمایه تعریف شد، این شرکت­ها توانستند بازدهی مناسبی را ایجاد کرده و حضور قوی تری در بازار سرمایه داشته باشند.