5 معضل اقتصادی و 5 راهکار اساسی

اما در ایران به دلیل آنکه جامعه هنوز به آن سطح از بلوغ و تکامل لازم در حوزه های تخصصی نرسیده، از اقتصاد به عنوان حوزه معاملات و کسب و کار خرده فروشی تعبیر می شود. حال آنکه در ابتدا باید در همه سطوح مملکتی، اقتصاد به عنوان یک علم شناخته و پذیرفته شود و این نکته ای کلیدی و البته معضلی در کشور است که افرادی غیر متخصص در این بخش به اظهار نظر اقدام می کنند.

اولین راهکار

اما می طلبد که در چنین مواردی کسانی که دارای تخصص و معلومات آکادمیک توأم با تجربیات عملی و اجرایی هستند، در خصوص این حوزه راهکار ارایه داده و اظهار نظر کنند.

مشکلاتی که هم اکنون مدتی است اقتصاد با آن مواجه است، ناشی از ارایه اظهار نظر از سوی افرادی غیر کارآمد می باشد که این نظرات در اغلب موارد اظهار نظر مؤثر بوده و به سیاست گذاری و برنامه ریزی بدل می گردد.

مسئولین در معادلات تصمیم گیری حاکمیتی به اقتصاد توجه ویژه کنند

شاهین شایان آرانی، مدیر سابق سرمایه گذاری بانک گلدمن ساکز آمریکا در گتفتگو با بورس نیوز، با بیان مطالب فوق به لزوم توجه ویژه مسئولین به اقتصاد در معادلات تصمیم گیری حاکمیتی اشاره کرد و از آن به عنوان قدم اول برای بهبود وضعیت اقتصادی کشور نام برد که صرفه و صلاح بلند مدت را در پی خواهد داشت، نه صرفه جاری را بطوریکه به اعتقاد وی هر شخص غیر متخصصی نباید پیرامون این مسایل اظهار نظر کند.

سیاست زدگی، آفت اقتصاد

وی گام دوم را که به عنوان دیگر مشکل موجود در شرایط کنونی مطرح است، نفوذ بسیاری از سیاسیون در مباحث اقتصادی عنوان کرد و اذعان داشت: عارضه دیگری که راه حل آن می تواند به عنوان راهکاری برای بهبود شرایط کنونی مطرح شود، سیاست زدگی بیش از حد اقتصاد است و باید این آفت در حوزه اقتصادی به حداقل رسیده و در نهایت از آن جدا شود تا موضوعات اقتصادی در اصول علمی خود تحت بررسی قرار گیرد که این به معنای استقلال اقتصاد از سیاست است.

عمل به سند چشم انداز 1414 یک قالب مثبت در بهبود اقتصاد

وی دارا بودن برنامه مدون و البته متداوم و پیوسته برای کوتاه مدت، میان مدت و نیز بلند مدت را به عنوان عامل سوم برای یک اقتصاد رو به رشد لازم دانست و افزود: نباید برنامه ریزی های کلان اقتصاد کشور تنها به برنامه های پنج ساله محدود شود. بلکه باید طرح ها برای تمام بازیگران و فعالین اقتصادی کشور روشن باشد و این برنامه هرچه طولانی مدت تر برنامه ریزی شود، آثار مطلوب تری را نیز در بر خواهد داشت.

سند چشم انداز 1414 نیز قالب مناسبی است که از سوی مقام معظم رهبری مطرح شده، هرچند تاکنون به صورت باید و شاید برای اجرای این برنامه اقدام لازم و اثر بخش صورت نگرفته تا براساس آن در اقتصاد خلق ارزش شود.

لزوم یکپارچه سازی قوانین مدون

شایان آرانی با تشبیه اقتصاد به یک کشتی در حال حرکت در امواج دریا، به قوانین و مقررات متداوم و یکپارچه در تمام بخش های اقتصاد برای حرکت رو به رشد اشاره کرد و اظهار داشت: بازار پولی و بانکی کشور در حال حاضر دچار تناقض در قوانین بوده و قطع به یقین نیاز به اصلاح و بازنگری در آن احساس می شود.

در مقابل بازار سرمایه از سال 84 قوانین مدون جدیدی را وضع کرد که خوشبختانه قوانین مصوب جدید به این بخش از اقتصاد سامان بیشتری داد.

قوانین تجارت و پولشویی کشور نیز اگرچه مناسب به نظر می رسد، اما با کلیت قوانین موجود در سایر بخش ها تحت یک نظام یکپارچه نیست. از این رو تمامی قوانین و ضوابط بایستی هماهنگ شده و یکپارچه گردد.

حرکت انقلابی نیاز است!

وی اقدامات انقلابی و سرعت عمل در اصلاح قوانین و حداقل شدن بروکراسی های اداری را برای پیشبرد بهتر اهداف به عنوان پنجمین راهکار اصلی در بهبود اقتصاد دانست و در بیان آخرین معضل اصلی و راهکار گفت: در شرایط فعلی عامل تحریم های بین المللی دیگر معضل اصلی اقتصاد است که با ایجاد ابهام و سردرگمی، دورنمای اقتصادی را مه آلود می سازد.

این میان بازیگران و فعالین این حوزه نگران ابهامات موجود هستند و در شرایطی باید هزینه مرتبط با عدم قاطعیت و قطعیت فضای روشن را در این بخش بپردازند. از این رو موضوع تحریم ها باید هرچه سریع تر رفع شود.

مدیر سابق سرمایه گذاری های بانک گلدمن ساکز آمریکا در خصوص وضعیت بازار ارز و اقدامات اخیر صورت گرفته در شرایط کنونی اقتصاد کشور تصریح کرد: مرکز مبادله ارزی بر مبنای این فرض راه اندازی شد که معاملات بازار ارز در فضای روشن و طبق مکانیزمی قانونمند انجام شود.

از این رو می توان راه اندازی این مرکز را اقدامی مثبت ارزیابی کرد، اما باید استانداردهای اقتصادی از جمله نظام عرضه و تقاضا در آن به طور کامل و شفاف رعایت شود. حال آنکه در تعیین قیمت ارز در این مرکز عواملی وجود دارد که به نرخ ها اعمال اثر می کند.

این اقتصاددان در چنین شرایطی عامل تحریم ها را به عنوان چاشنی این عوامل اثرگذار مطرح کرد که در رشد قیمت ها عاملی مضاعف به شمار می رود.

مدیر عامل بنیاد برکت اذعان داشت: در کنار تحریم ها، محدودیت های ارزی کشور و نیز عدم برنامه ریزی صحیح این بازار متغیرهایی در ایجاد التهاب و دلهره است.

به اعتقاد وی نرخ ارز باید با برنامه ریزی و مدیریت صحیح اقتصادی اصلاح شود و در این شرایط هر گونه عامل ملتهب کننده به بازار سیگنال داده و با اعمال فشار بر بازار، موجب نوسان قیمت ها می شود.

روند بازار سرمایه در یک نگاه اجمالی

این کارشناس ارشد بازار سرمایه در رابطه با روند بازار سهام و رکوردهای بی سابقه شاخص کل طی هفته های اخیر تأکید داشت: اتفاقاتی که در کلیت اقتصاد بروز می کند، در مواردی منجر به افت و خیز شاخص کل بورس می شود.

این اتفاقات طی دو سال گذشته موجب هجوم نقدینگی سرگردان به سمت بازار سرمایه شد و این امر حباب قیمت ها را در اکثر سهم ها رقم زد.

وی افزایش متوسط نسبت قیمت به عایدی سهام از 6 یا 7 مرتبه به بیش از 9 مرتبه را طی این مدت دلیل وجود این حباب ذکر کرد که احتمال سقوط و ریزش قیمت ها را افزایش می داد.

بورس حباب قیمتی ندارد!

شایان آرانی خاطر نشان کرد: نبود فرصت های سرمایه گذاری در سایر بازارها نیز عاملی مضاعف در شکل گیری این حباب بود که با افت شدید قیمت ها طی یکسال اخیر به طور کلی از میان رفت. در شرایط کنونی نیز چنین معضلی در بورس مطرح نیست.

این کارشناس ارشد بازارهای مالی بین المللی رشد هفته های اخیر بورس را متعادل و طبیعی خواند و نسبت قیمت به عایدی حدود شش مرتبه را برای سرمایه گذاری و جذب نقدینگی سرگردان در بازار ارز و سکه طلا مناسب به بورس ارزیابی کرد.

وی در این ارتباط تأکید کرد: در حال حاضر اینکه روند مثبت فعلی تداوم یافته و قیمت ها هیجانی بالا نرود، نیاز به مراقبت و نظارت بیشتر مسئولین بازار سرمایه دارد.

شایان آرانی در خاتمه سخنان خود اظهار داشت: اگرچه شرایط بورس برای سرمایه گذاری مناسب به نظر می رسد، اما باید مواظب نحوه بالا رفتن شاخص کل بود و در سایر بخش ها نیز فرصت های سرمایه گذاری بیشتری را ایجاد کرد تا نقدینگی به صورت هیجانی هر بار یک بخش از اقتصاد را با حباب قیمتی درگیر نسازد و این به برنامه ریزی ها و تحلیل بیشتری نیازمند است.