بورس تا توسعهيافتگي فاصله دارد
اقتصاد مقاومتی یک بسته کامل و یک رویکرد است و باید هر کدام از ارکان اقتصادی در جهت اقتصادمقاومتی حرکت کنند. اقتصاد مقاومتی درواقع بحث خودکفایی و اکتفا به بنیانهای اقتصادی داخلی است و کشور ما هم به لحاظ بنیان اقتصادی کاملا دارای مزیتهای فراوانی است، ازجمله معادن و از همه مهمتر منابع انسانی که جزء منابع انسانی هوشمند دنیاست و همچنین موقعیت استراتژیک در منطقه و دنیا که به لحاظ دسترسی به آبها و دسترسی به قارههای مختلف که هر کدام از این مزیتها را هر کشوری داشته باشد میتواند نهایت بهرهوری را داشته باشد.
کشور ما منابع دارد اما امکان بهرهوری و استفاده نامناسب به لحاظ کمبود دانش مدیریتی نتوانسته است از این منابع استفاده کند و همچنین به لحاظ مشکلاتی که جامعه بینالملل در آن دخیل هستند.از زمانی که علم اقتصاد شکل گرفت سه عامل اصلی تولید از جمله نیروی کار،زمین و سرمایه عوامل اصلی تولید معرفی شدند و در بحث سرمایه دو بازار مهم برای تامین سرمایه وجود دارد یکی بازار پول و نظام بانکی و دیگری بازار سرمایه که مبتنی بر سرمایهگذاری آحاد جامعه و حتی سرمایهگذاری خارجی است و نیز بنگاههای اقتصادی موفق آنهایی که میتوانند طرحهایی برای بازدهی بالا و توجیهی داشته باشند نیز سعی میکنند که منابع را از محل بازارهای سرمایه تامین کنند به لحاظ اینکه قدرت پاسخگویی به سهامداران و مالکان منابع مالی را دارند. ولی متاسفانه در کشور ما نظام تامین مالی مبتنی بر بانک و نظام پولی است و بازارهای پولی ایفای نقش داشتهاند و متاسفانه موفق هم نبوده اگر چه تامین مالی برحسب بازار پول در بعضی از کشورها پیشرفته مانند آلمان موفق است ولی در ایران بهدلیل نبود کنترلهای مناسب تامین مالی جذب تولید و ایجاد ارزشافزوده قرار نمیگرفته است و اکثر تامین مالیهایی که از طریق نظام بانکی صورت گرفته بیشتر صرف فعالیتهای سوداگری شده است تا فعالیتهای تولیدمحور. ولی در نظام بازار سرمایه تامین مالی از بازار سرمایه این امکان برای بنگاههای اقتصادی وجود ندارد که بتواند طرحی را به تصویب برسانند و بر اساس آن طرح تامین مالی انجام بگیرد ولی منابع آن طرح در جای دیگری صرف میشود و به همین لحاظ عمدتا عمده تامین مالی که از طریق بازار سرمایه اتفاق میافتد به لحاظ نظامهای کنترلی فراوان ازجمله سازمان بورس و خود سرمایهداران و روحیه پرسشجویی و پرسشگری که در وجود سهامداران و سرمایهگذاران وجود دارد این تامین مالیها هیچوقت به بیراهه کشیده نمیشود و مطمنا صرف پروژها و طرحهایی که برای آن تامین مالی صورت گرفته خرج میشود. به نظر کارشناس بورس به هر حال در تامین مالی از طریق بازار سرمایه یکی از عوامل اصلی توسعه اقتصادی و یکی از عواملهای اصلی در جهت رسیدن به اقتصاد مقاومتی میباشد.
روی دیگر کارکرد بازار سرمایه بحث سرمایهگذاری است و کارکرد بازار سرمایه دو کارکرد اصلی است یکی کارکرد تامین مالی که این تامین مالی از طریق سرمایهگذار صورت میگیرد و جذب سرمایهگذار امنیت سرمایهگذاری و امنیت پولی که وارد میکند و این امنیت پول به وسیله شفافیت اطلاعاتی و اطلاعرسانی مناسب و کنترلهای لازم که سازمان بورس متولی آن است و بحث تورم اطلاعاتی طوری که اطلاعات به صورت یکسان به دست استفادهکنندگان برسد. بههر حال بايد از دستکاریهای قیمتی و اطلاعاتی جلوگیری شود و این هم یک نظارت کنترلی قوی را میخواهد البته برای سرمایهگذاران. و در آخر هم بورس تا مرز توسعهیافتگی مقداری فاصله دارد و به این سمت هم حرکت میکند چون بازار ما بازار بسیار جوان و پتانسیلها و توانمندیهای خوبی را داریم و در چند سال آینده ایران جزء بهترین بازارهای مالی دنیا در بازار سرمایه خواهد بود. با توجه به پتانسیلهای اقتصادی و عزم جدی که در تصمیات اقتصادی مسئولان شکل گرفته است.
*كارشناس بورس