قوانین بازی در بورس عوض شد!

به گزارش بورس نیوز ، یکی از دغدغه‌های این روزهای فعالان بازار سرمایه افزایش نرخ بهره اوراق دولتی "اخزا" ها است. نرخ بهره اوراق اسناد خزانه دولتی با سررسید یک ساله به ۲۲.۵ درصد رسیده است و این افزایش نرخ می تواند از جذابیت بازار سهام بکاهد.

هومن عمیدی مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری آینده اندیشان ایرانیان در گفت‌وگو با بورس‌نیوز در این خصوص بیان کرد: شرایط به گونه ای است که دولت به بازار سرمایه به عنوان بازوی برای تامین مالی و فروش مستقیم و عمومی اوراق و یا واگذاری اوراق به پیمانکاران بابت مطالبات پیمانکاران و عرضه غیر مستقیم آن در بازار سرمایه نگاه می‌کند و متاسفانه قوانین بازی در بازار سرمایه به شدت در حال تغییر است.

وی افزود: نکته اینجاست که نسبت P بر E فوروارد میانگین بازار را نرخ سود بانکی و نرخ بهره اوراق تعیین میکند. بنابراین چنانچه به هر دلیلی از جمله افزایش میزان بدهی دولت به پیمانکاران و تخصیص اوراق به پیمانکاران در ازای بدهی آنها و یا برنامه تامین مالی دولت از طریق بازار سرمایه و انتشار اوراق و یا افزایش نرخ سود بانکی، نرخ بهره بدون ریسک افزایش یابد، بازدهی مورد انتظار سهامداران هم تحت تاثیر قرار خواهد گرفت.

وی ادامه داد: در شرایطی که دولت در ازای بدهی خود به پیمانکاران اقدام به عرضه اوراق آنان می‌کند و پیمانکاران برای تامین نقدینگی، اقدام به نقد کردن اوراق خود حتی به صورت وکالتی با قیمت های خیلی پایین تر می کنند، طبیعی است که نرخ بهره بدون ریسک در کشور ما افزایش می یابد. ضمن اینکه مدیران صندوق ها می توانند با خرید این اوراق، بازدهی بدون ریسک مناسبی کسب کنند و این اقدام در شرایطی که بازار سرمایه با توجه به کمبود نقدینگی در این بازار و اوضاع اقتصادی کشور، در رکود کامل به سر می برد؛ می تواند انگیزه ای برای فروش بیشتر سهام توسط سرمایه گذاران باشد.

این کارشناس بازار سرمایه تصریح کرد: مشکل اینجاست که علاوه بر آنکه انتشار و عرضه اوراق در بازار سرمایه با نرخ های بهره بالا می‌تواند ریسکی را متوجه بازار سهام کند، دغدغه بزرگتری هم متوجه اقتصاد کشور است. اگر انتشار اوراق به منظور سرمایه‌گذاری در پروژه‌های بزرگ اقتصادی و اجرای طرح‌های عمرانی در کشور بود و بازپرداخت اوراق از محل سود سرمایه گذاری ها انجام می شد، انتشار این اوراق به خودی خود اتفاق نگران کننده ای محسوب نمی شد؛ اما موضوع اینجاست که انتشار اوراق با هدف بازپرداخت بدهی های دولت و بازپرداخت اوراق قبلی صورت می گیرد و با هر مرحله انتشار اوراق، حجم بدهی های دولت بیش از قبل خواهد شد.

عمیدی تاکید کرد: در نظر داشته باشید که دارندگان اوراق در زمان سررسید به بانک‌ها مراجعه می‌کنند و بانک ها تحت فشار، موظف به بازپرداخت پول دارندگان اوراق هستند و بدین ترتیب، مطالبات بانک ها از دولت افزایش می یابد. دولت برای تسویه با بانک ها، ناچار به عرضه بخشی از دارایی‌های خود به بانک ها و یا انتشار اوراق مجدد خواهد بود و بانک‌ها از محل مطالبات خود از دولت، افزایش سرمایه می دهند و در نهایت، این سیستم معیوب ثمره ای به جزء اعمال فشار به طیف‌های مختلف از جمله پیمانکاران بانک‌ها و در نهایت عموم مردم کشورمان خواهد داشت. معتقدم این چرخه معیوب باید یک‌بار برای همیشه خاتمه یابد.

وی اضافه کرد: اگرچه سیاست آقای صالح آبادی به عنوان رئیس کل بانک مرکزی، تامین مالی از محل استقراض از بانک های خارجی با نرخ بهره پایین تر است؛ اما مشخص نیست در شرایط تحریم، این استقراض به چه نحو قرار است انجام شود. احتمالا ایشان برای انجام این کار مکانیزم‌هایی در نظر دارند و امیدواریم با این روش، بتوان فشار کمتری متوجه بازار سرمایه کرد.

عمیدی در ادامه در خصوص وضعیت بازار سرمایه گفت: بازار سرمایه ما این روزها علاوه بر آنکه بابت موضوع تامین مالی دولت از طریق انتشار اوراق تحت فشار قرار دارد، دغدغه مذاکرات و کاهش احتمالی نرخ ارز را هم دارد. امیدواریم با توجه به تجربه و شناخت کافی رئیس کل بانک مرکزی و رئیس جدید سازمان بورس از مشکلات بازار سرمایه شاهد کاهش مشکلات این بازار باشیم، هر چند که تا این لحظه چنین اتفاقی مشاهده نشده است. در شرایطی که نرخ ارز و وضعیت مذاکرات در هاله ای از ابهام به سر می برد پیش بینی وضعیت بازار سرمایه در ماههای آینده کار دشواری است.

این کارشناس بازارسرمایه تاکید کرد: اگرچه بر اساس انتظارات تورمی انتظار دلار ۳۵ هزار تومانی می‌رود، اما به هرحال هر خبری مربوط به مذاکرات نرخ ارز را تحت تاثیر قرار خواهد داد و باید نوسانات نرخ ارز در نهایت به کجا ختم خواهد شد. علاوه بر این موضوع بودجه ۱۴۰۱ هم در هاله ای از ابهام است و امیدواریم مجلس با درک حال و روز این روزهای بازار سرمایه در تدوین لایحه بودجه مراعات حال فعالان این بازار را هم بکند و در تعیین نرخ خوراک پتروشیمی ها و... افراط نکند.

عمیدی در پایان خاطرنشان کرد: در شرایطی که بازار برای صعود دچار تردیدهای متعددی است و انگیزه قوی برای بالا رفتن ندارد، شاخص بورس هم با مقاومت ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار واحدی مواجه شده و عبور از این محدوده سخت شده است. باید منتظر بمانیم و ببینیم موانع رشد بازار سرمایه به کجا خواهند رسید و آیا مجال رشد به این بازار خواهند داد یا نه!