سه پرسش اساسی از رییس جمهور

در حالی که همگان منتظر بودند ریاست محترم جمهور دیشب در برنامه تلویزیونی خود جزئیات بیشتری از طرح هدفمندی یارانه ها را اعلام کند با کلی گویی های مطروحه در مصاحبه نه تنها پرده ای از ابهامات این طرح برداشته نشد ، بلکه با صحبت های  بعضاً سوال برانگیز ، میزان الحراره اقتصاد کشور ( شاخص بورس) بیش از پیش در کما فرو رفت بطوریکه حجم معاملات روز جاری بورس در اکثر نمادها بسیار اندک بود .

به گونه ای که رکودی که به پیش بینی بسیاری از کارشناسان وقوع آن پس از تورم ناشی از اجرای این طرح محتمل می نمود ، قبل از اجرای آن خود را در بورس نمایان  کرد .

جدا از بررسی اثرات صحبت های جدید رییس جمهور ، واحد تحلیل و مطالعات بورس نیوز به طور مختصر به چند ابهام جدید که در مصاحبه تلویزیونی دیشب کاملاً مشهود بود پرداخته است که البته پاسخ دقیقی برای آنها پیدا نکرده و قضاوت را به خوانندگان خود می سپارد .

کاهش نرخ ارز و تقویت پول ملی !؟

در صحبت های دیشب رییس جمهور از قوی تر کردن پول ملی بواسطه کاهش نرخ ارز سخن به میان آمد که با کلیت طرح هدفمندی یارانه ها که بخشی از طرح تحول اقتصادی می باشد کاملاً در تناقض است .

زیرا همان گونه که نه تنها یک اقتصاد دان بلکه یک اقتصاد خوان هم می داند برای حمایت از صنایع بهره ور داخلی که موفق به ارز آوری برای کشور می شوند  نیاز به افزایش قیمت ارز داریم نه کاهش آن زیرا  وقتی با اجرای طرح هدفمندی بنابر افزایش هزینه های آنهاست باید به طریقی دیگر مثلاً افزایش نرخ ارز این هزینه ها جبران شود تا این صنایع یا شرکت ها با پولی که از این طریق عایدشان می شود در جهت بهره ورتر کردن سیستم خود و رسیدن به استانداردهای بین المللی تلاش کنند .

در حالی که با کاهش نرخ ارز از یک طرف و افزایش هزینه های انرژی ، این کارخانه ها نه تنها منابع بیشتری برای افزایش توان و بهره وری بدست نمی آورند بلکه دولت با این کار در صدد تضعیف آنها گام بر خواهد داشت .

از سوی دیگر با کاهش نرخ ارز و افزایش هزینه های کارخانه های داخلی توان رقابت این کارخانه ها با وارد کنندگان کالاهای خارجی مشابه بیش از پیش تضعیف شده و یارانه های نقدی مردم که می تواند با افزایش نرخ ارز و عدم واردات به جیب کارخانه های تولیدی کشور برود به حساب شرکت های خارجی صادر کننده کالا به ایران خواهد رفت و این به مانند آن است که دولت در واقع یارانه ها را به خارجی ها که عمدتاً نیز چینی ها هستند بدهد .

صرفه جویی مردم و در نتیجه یارانه های نقدی بیشتر برای آنها !؟

در بخش دیگری از سخنان دیشب رییس جمهور محترم اشاره به صرفه جویی بیشتر مردم و در نتیجه واریز بیشتر پول توسط دولت به حساب آنها شد که جدای از ترویج فرهنگ اصلاح الگوی مصرف که مورد پذیرش همگان است ، بسیار جای تعجب و سوال دارد !؟

مگر نه این که قرار است پولی که دولت به حساب مردم واریز می کند از واقعی تر شدن قیمت کالاها و مخصوصاً انرژی تأمین شود و از اختلاف آن با قیمت های یارانه ای قبلی بخشی از آن دوباره به خود آنها باز گردد حال چگونه ممکن است وقتی مصرف مردم کاهش پیدا کند منابع بیشتری در اختیار دولت قرار گیرد !؟

در یک مثال ساده اگر مردم از فردا مصرف مصرف برق خود را به نصف کاهش دهند و نرخ برق نیز به صورت غیر یارانه ای برای آنها محاسبه شود ، چون میزان مصرف کمتر شده قطعاً پول کمتری در اختیار دولت قرار خواهد گرفت حال چگونه ممکن است دولت با منابع کمتری که از صرفه جویی مردم نصیبش شده است بتواند به مردم یارانه بیشتری پرداخت کند !

تأمین 98 درصد نیازهای کشور در داخل !؟

رییس جمهور در بخش دیگری از صحبت های خود به تأمین 98 درصد نیازهای کشور با تولیدات داخلی اشاره کرد در حالی که چندی پیش وزیر بازرگانی نسبت واردات به صادرات در کشور را حدود 2 برابر عنوان کرده بود !

به عبارت دیگر چطور در کشوری که واردات آن بیش از صادرات است می توان با تولیدات داخلی پاسخگوی نیاز مردم بود و اگر واقعاً چنین است پس چرا اصولا واردات داریم !

این در حالی است که اگر واقعاً درصدد تقویت صنایع داخلی هم باشیم با کاهش نرخ ارز قطعاً واردات بیشتری انجام شده و این نسبت افزایش نیز خواهد یافت . حال این 98 درصد را از کجا بدست آمده فعلاً بر ما پوشیده است !؟

با اوصاف ذکر شده در مصاحبه تلویزیونی دیشب رییس جمهور که قرار بود در آن ابهام زدایی صورت گیرد ، تنها چیزی که رفع نشد ابهام بود و سوالات جدیدی نیز بر سوالات قبلی افزوده شد و شاید همین دلیلی باشد از استقبال سرد بورس از مصاحبه دیشب در خصوص یارانه ها .