موانع ورود شرکتهای اقتصاد دیجیتال به بازار سرمایه باید رفع شود/ حاکمیت شرکتی، حلقه مفقوده پذیرش شرکتهای فناوری در بورس
به گزارش بورس نیوز، این نشست در حاشیه برنامههای هجدهمین نمایشگاه نظام مالی، سرمایهگذاری و زیرساختهای دیجیتال و در محل سازمان بورس برگزار شد. نایبرئیس هیئتمدیره و معاون اجرایی سازمان بورس و اوراق بهادار، مدیرعامل فرابورس ایران، نماینده وزارت امور اقتصادی و دارایی و جمعی از شرکتهای فعال در حوزه اقتصاد دیجیتال در آن حضور داشتند.
اقتصاد دیجیتال؛ بخشی جداییناپذیر از زندگی و اقتصاد
صیدی با اشاره به اهمیت روزافزون اقتصاد دیجیتال گفت این حوزه به بخشی جداییناپذیر از زندگی انسانها تبدیل شده و دیگر نیازی به بحث نظری درباره اهمیت آن نیست. به گفته وی، تحولات فناوری و گسترش کاربرد هوش مصنوعی بر اهمیت این حوزه افزوده است. رئیس سازمان بورس افزود هر پدیده نوظهور ممکن است در کنار مزایای خود، محدودیتها و چالشهایی نیز داشته باشد؛ با این حال، آنچه اهمیت دارد، استفاده از ظرفیتها و مزایای این تحولات است و در شرایط کنونی نمیتوان بدون توجه به اقتصاد دیجیتال و نقش آن، از فعالیتهای اقتصادی و رشد اقتصادی سخن گفت.
سهم اندک شرکتهای دیجیتال و موانع پذیرش
صیدی با اشاره به سهم محدود شرکتهای اقتصاد دیجیتال در بورس گفت یکی از پرسشهای اصلی این است که چرا بهرغم گسترش چشمگیر نقش اقتصاد دیجیتال در زندگی روزمره و اقتصاد، سهم شرکتهای فعال در این حوزه از بازار سرمایه همچنان پایین است. وی تأکید کرد بخشی از مسائل مربوط به پذیرش این شرکتها به حاکمیت شرکتی و الزامات آن بازمیگردد و برای گسترش حضور آنها باید موضوعاتی مانند گزارشگری، مدیریت ریسک و ساختار اداره شرکتها بهصورت همزمان بررسی شود.
از انرون و ورلدکام تا انویدیا؛ درسهای حاکمیت شرکتی
رئیس سازمان بورس با اشاره به تحولات برخی شرکتهای بزرگ بینالمللی گفت تجربه بحرانهای بزرگ بازارهای مالی نشان میدهد که حتی رویدادهای تلخ نیز میتوانند به اصلاح ساختارها و ارتقای استانداردهای نظارتی منجر شوند. وی با یادآوری سقوط شرکتهایی مانند انرون و ورلدکام در آغاز قرن بیستویکم توضیح داد این رخدادها از مهمترین رویدادهایی بودند که توجه به مفهوم حاکمیت شرکتی را افزایش دادند؛ پیامدهای سقوط این شرکتها چنان گسترده بود که مؤسسه حسابرسی آرتور اندرسن نیز در جریان این تحولات از بین رفت. به گفته صیدی، پس از این رویدادها موضوع حاکمیت شرکتی با جدیت بیشتری دنبال شد و فعالان بازارهای مالی دلایل وقوع چنین بحرانها و راههای جلوگیری از تکرار آنها را گستردهتر بررسی کردند.
وی با اشاره به تحولات اخیر پیرامون شرکت انویدیا گفت مسائل مربوط به شرکتهای بزرگ فناوری را میتوان از جنبههای مختلف بررسی کرد و از دید بازار سرمایه، حاکمیت شرکتی یکی از موضوعاتی است که باید در تحلیل این تحولات در نظر گرفته شود. با این حال، تأکید کرد حاکمیت شرکتی فقط یکی از جنبههای تحلیل این مسائل است و نمیتوان همه عوامل مؤثر بر عملکرد شرکتهای فناوری را به آن محدود کرد.
ارزشگذاری؛ از فولاد و کاشی تا پیچیدگی شرکتهای دیجیتال
صیدی درباره چالشهای ارزشگذاری شرکتهای اقتصاد دیجیتال گفت این مسئله مختص شرکتهای فعال در این حوزه نیست و در صنایع سنتی مانند فولاد، کاشی و فرش ماشینی نیز مشکلاتی در ارزشگذاری وجود دارد. وی توضیح داد در بسیاری از صنایع سنتی میتوان ظرفیت و خطوط تولید، بازارهای فروش و حتی برخی محدودیتهای عملیاتی را محاسبه کرد؛ برای نمونه در صنعت کاشی، ظرفیت تولید و آثار احتمالی محدودیت گاز بر فعالیت شرکتها قابل برآورد است، با این حال همچنان بر سر ارزشگذاری همین شرکتها اختلافنظر وجود دارد. به گفته وی، ارزشگذاری شرکتهای حوزه دیجیتال از این هم پیچیدهتر است.
رئیس سازمان بورس با اشاره به تفاوت برآورد کارشناسی و ارزیابی بازار افزود ممکن است در زمان عرضه، ارزش یک شرکت ۷ همت برآورد شود، اما بازار آن را ۱۲ همت ارزشگذاری کند. عکس این وضعیت هم ممکن است؛ یعنی سرمایهگذاران ارزش شرکتی را که در ارزیابی کارشناسی ۷ همت قیمتگذاری شده است، تنها ۳ همت بدانند. صیدی این اختلافها را بخشی از سازوکار طبیعی بازار سرمایه و از ویژگیهای مثبت آن دانست و گفت ارزشگذاری را باید در ارتباط با کیفیت گزارشگری شرکتها بررسی کرد، زیرا گزارشگری یکی از اجزای نظام حاکمیت شرکتی است.
اظهارات رئیس سازمان بورس نشان میدهد سیاستگذار بازار سرمایه، توسعه حضور شرکتهای اقتصاد دیجیتال را نه صرفاً مسئلهای مقرراتی، بلکه موضوعی چندبعدی میداند که حل آن به ارتقای حاکمیت شرکتی، شفافیت گزارشگری و پذیرش روشهای نوین ارزشگذاری وابسته است. مسیری که در صورت تحقق، میتواند ترکیب صنایع حاضر در بازار سرمایه را به سمت بخشهای پیشرو و دانشبنیان تغییر دهد.