گاز یخه مواد غذایی را گرفت

گروه بین الملل بورس نیوز – افزایش قیمت انرژی در دنیا و نابسامانی های ماه های اخیر در بازارهای بورس، علاوه بر سرمایه گذاران، توجه بسیاری از دولت ها و سیاست گذاران را نیز به خود جلب کرده است. اما امروزه مشکل تورمی جدیدی که گریبان گیر دولت ها شده، افزایش شدید قیمت مواد غذایی می باشد.

پاکستان به ذخیره کردن گندم خود می پردازد، مردم اندونزی به شدت به بالا رفتن سویا معترض هستند. دولت مالزی نیز اجازه خارج کردن شکر، آرد و روغن نباتی از کشور را به صادرکنندگان خود نمی دهد. داکوتای شمالی، بزرگترین مرکز تولید گندم در ایالات متحده نیز با کمبود ذخایر خود روبرو شده و حتی ممکن است اقدام به واردات این کالا از کانادا نماید.

پس از افزایش شدید قیمت مواد غذایی در اوایل دهه 70 که به علت خرید حجم بسیار زیادی از غلات در دنیا توسط شوروی سابق رخ داد، اکنون به نظر می رسد که تورم قیمت های مواد غذایی دوباره به اوج خود رسیده است .

افزایش قیمت نفت خام و تقاضای کالاهای اساسی ، قیمت بسیاری از کالاها را به بالاترین سطح تاریخی خود رسانده است. سازمان ملل اخیراً افزایش قیمت مواد غذایی را معضل بسیار جدی در کشورهای درحال توسعه در راه مبارزه با گرسنگی عنوان کرده است.

در روزهای اخیر، قیمت برخی از انواع گندم در بازارهای کالایی ایالات متحده حتی تا 16 دلار در هر بوشل نیز رسیده است. قیمت معاملات آتی سویا در بازار شیکاگو در حال حاضر در حدود 13 دلار در هر بوشل است و در مقایسه با 5/7 دلار در سال گذشته، افزایش چشمگیری را نشان می دهد. متوسط قیمت هر بوشل ذرت در سال گذشته میلادی 5/2 دلار بوده که این قیمت در حال حاضر به بیش از 5 دلار رسیده است. قیمت انواع برنج نیز به شدت افزایش یافته است.

بخش غذا و کشاورزی سازمان ملل متحد نیز از افزایش 40 درصدی شاخص قیمتی مواد غذایی در سال 2007 خبر می دهد.

بر اساس گزارش بورس نیوز غلات بیش از 60 درصد از رژیم غذایی مردم در کشورهای آسیایی، شمال آفریقا و کشورهای تازه استقلال یافته را شامل می شود. روغن نباتی نیز سهمی بیش از 10 درصد در رژیم غذایی کشورهای زیر صحرای آفریقا، آسیا و آمریکای لاتین دارد.

افزایش تقاضا برای مواد غذایی در دنیا، فشار شدیدی را بر ذخایر غلات وارد نموده است. برای مثال دپارتمان کشاورزی ایالات متحده ذخایره گندم این کشور را در کمترین حد خود از جنگ جهانی دوم تاکنون اعلام نموده است. اما افزایش تقاضا تنها علت افزایش قیمت مواد غذایی نیست. برخی از عوامل موثر در این زمینه به شرح ذیل می باشد:

افزایش قیمت نفت خام: یکی از مهمترین هزینه ها در بخش کشاورزی هزینه صرف شده بر روی کودهای شیمیایی است. یکی از اصلی ترین عناصر قیمتی کود ، قیمت انرژی به شمار می آید. برای مثال، در تعیین قیمت کود پتاسل و آمونیاک، قیمت گاز طبیعی مهمترین عامل به حساب می آید. بخش حمل و نقل محصولات کشاورزی نیز بر اثر افزایش قیمت سوخت به شدت تحت تاثیر قرار گرفته و هزینه های حمل و نقل به طور چشمگیری بالا رفته است.

توجه دولت ها به سوخت های جدید: بسیاری از دولت ها در حال حاضر به شدت به سمت استفاده از سوخت های طبیعی جایگزین نفت همانند اتانول متمایل شده اند تا وابستگی خود را به نفت خام به حداقل برسانند. در عین حال قیمت تمام شده بالای این نوع سوخت ها ، منجر به افزایش هزینه های تولید مواد غذایی شده است.

به علاوه این نوع سوخت ها بر روند تولید غلات تا حدی تاثیر گذار بوده است. برای مثال تولید اتانول بر پایه ذرت ، باعث شده که بسیاری از کشاورزان در ایالات متحده به سمت تولید بیشتر این محصول جذب شوند و سهم تولید سویا و گندم به نفع ذرت کم شود.

به هر حال قیمت های بالای مواد غذایی در حال حاضر در حال تبدیل شدن به معضلات سیاسی می باشد. برای مثال در ژانویه هزاران مکزیکی در مکزیکوسیتی در اعتراض به افزایش قیمت برخی از غلات ، اقدام به تظاهرات کردند.

آرژانتین نیز در سال گذشته صادرات گوشت گاو را به منظور مهار تورم قیمت مواد غذایی، به شدت محدود نمود، در مالزی نیز در این ماه پلیس بیش از 56 تظاهرکننده را در اعتراض به افزایش قیمت مواد غذایی دستگیر نمود. در چین نیز به مدد رشد شدید قیمت مواد غذایی ، تورم ممکن است به بالاترین سطح خود در 10 سال اخیر برسد.