اعطای سهام به صادرکنندگان نمونه، رنگی سرخ با باطنی زرد

بازار سرمایه کشور مدتی است که دستخوش برخی نوسانات مثبت یا منفی قرار گرفته که کارشناسان اقتصادی کشور دلایل متفاوتی را دلیل نوسانات اخیر اعلام می کنند که سبب ایجاد سردرگمی بین فعالان بازار شده است.

بنا برگزارش بورس نیوز برخی از کارشناسان، بازار سرمایه و فعالان آن را در انتظار ارایه گزاشات سه ماهه سال 87 شرکتها دانسته و همین امر را دلیل تعلل سرمایه گذاری و انجام معاملات از سوی سهامداران می دانند و برخی دیگر نیز بازار را همچنان مضطرب ادامه دار بودن تحریم های شورای امنیت سازمان ملل بر سر پرونده صلح آمیز هسته ای کشور عنوان می کنند.

اما آنچه مسلم است در حال حاضر چالش اصلی بورس کشور که به یکی از دغدغه های مهم برخی از فعالان و سرمایه گذاران حرفه ای تبدیل شده است، واکنش های عده ای از سهامداران و فعالان بازار سرمایه که بعضاً حرفه ای هم می باشند نسبت به اخبار و شایعات پیرامونی کشور می باشد.

بر اساس گزارش بورس نیوز این واکنش ها که سبب ایجاد صف های میلیونی خرید و یا صف های طولانی فروش می شود عمدتاً یا از سوی عده ای سهامداران حرفه ای تشکیل می شود که با دید نوسان گیری به بازار سرمایه نگاه می کنند و یا از سوی برخی از سهامداران نا آگاه و بی اطلاع صورت می گیرد که بر حسب عادت، هر سهمی را که� صف خرید داشته باشد خوب می دانند و باید آنها نیز برای خرید اینگونه سهم ها در صف بایستند و هر سهمی هم که منفی بوده و یا صف فروش داشته باشد دیگر برای سرمایه گذاری مناسب نبوده و باید هر چه سریعتر این سهام فروخته شود.

بر همین اساس است که از مسئولین سازمان بورس انتظار می رود با تدابیر خود و اصلاح برخی از قوانین اولاً با برگزاری کلاسهای آموزشی رایگان برای سهامداران کم تجربه و نا آگاه سطح آگاهی های سهامداران و سرمایه گذاران را افزایش دهند و ثانیاً با اجرای برخی قوانین مانع بعضی شیطنت ها از جمله دستکاری در قیمت سهام شرکتها به جهت نوسان گیری و یا افزایش کاذب آنها را بگیرند.

اما متاسفانه در حال حاضر نه تنها شاهد اینگونه رفتارها از مسئولین نمی باشیم بلکه در پاره ای از عملکردها شاهد دستورالعمل هایی می باشیم که نه تنها به رشد و پویایی بازار کمکی نمی کند بلکه می تواند سبب تضعیف آن در آینده هم بشود.

به عنوان مثال یکی از این دستورالعمل ها اعطای سهام به عنوان جوایز صادر کنندگان نمونه کشور می باشد. اگر چه چنین عملی از سوی مسئولین با هدف و نیت کمک و ارتقاء بازار سرمایه انجام می گیرد اما در عمل شاهد نتیجه ای بر خلاف انتظارات خواهیم بود.

براین اساس با نگاهی به این دستورالعمل چند سوال بی پاسخ در اذهان نقش می بندد.

نخست آنکه چرا صادرکنندگان نمونه کشور که شاید برخی از آنها نسبت به کمترین اطلاعات مربوط به بورس و فرهنگ سهامداری در بازار سرمایه نا آگاهند باید به یکباره و بدون هیچ آموزشی وارد بورس شوند؟

آیا این عمل نتیجه ای جز افزایش تعداد سهامداران بی اطلاع که بدون هیچ دلیل مشخصی بر تعداد صف های خرید و یا صف های فروش سهام شرکتها در بورس می افزایند، دارد؟

اگر هدف از این کار ورود سهامداران و سرمایه گذاران جدید به بورس است که به وضوح می توان دریافت که سهامدار جدید در این وضعیت فعلی بازار سرمایه که جو بی اعتمادی و سردرگمی حاکم است نه تنها سودی نخواهد داشت بلکه می تواند سبب متضرر شدن خود این افراد هم باشد.

گفتنی است که بابک افقهی معاون پشتیبانی و توسعه مدیریت سازمان توسعه و تجارت طی روز گذشته خبر از نهایی شدن اسامی 640 صادر کننده نمونه و ورود اسامی آنها به دیتا بیس سازمان بورس تا این لحظه داده است.

نکته مورد توجه دیگر آنست که چرا تنها سهام شرکتی همانند فولاد مبارکه اصفهان که خود در حال حاضر بدلیل حضور سهامداران زیاد از عدم ثبات رنج می برند باید به عنوان جایزه صادرکنندگان نمونه به آنها اعطا شود؟

آیا سهام شرکتی همانند فولاد مبارکه که هم اکنون دارای 16 هزار و 148 سهامدار بوده و هر روز شاهد نوسانات مختلف مثبت و منفی می باشد می تواند جایزه ای سودمند برای افرادی باشد که وجود نقدینگی سریع و به موقع در چرخه فعالیتشان از ارکان مهم بوده و برای بدست آوردن آن کوچکترین فرصت را از دست نخواهند داد؟

اگر واقع بینانه به این موضوع بنگریم بی رودربایستی باید بگوییم که بازار سرمایه ای که طی فعالیت خود در یک سال گذشته تنها 19 درصد بازدهی داشته محل مناسبی برای سرمایه گذارانی نیست که از محل صادرات یک کالای خود شاید در مدت زمان بسیار کمتر از یکسال فعالیت بورس اوراق بهادار همان بازدهی را بدست می آورند.

از همین رو واضح و مبرهن است که این افراد نه تنها صبر و حوصله حضور در بازار سرمایه را نخواهند داشت بلکه سازمان بورس با این عمل تنها بر صف فروش سهام فولاد مبارکه خواهد افزود. بنا بر این اگر هدف از این کار افزایش نقدینگی و حجم معاملات در بورس است که این عمل نه تنها سبب افزایش نقدینگی نمی شود بلکه با خروج نقدینگی این افراد که حاضرند با هر قیمتی سهام خود را تبدیل به پول نقد کنند ممکن است عده ای دیگر که بر اساس جو پیرامونی بازار به انجام معامله می پردازند نیز اقدام به فروش سهام خود نمایند.

از سوی دیگر افقهی در صحبتهای خود اظهار داشته است که قمیت تعیین شده برای هر سهم فولاد مبارکه بر اساس قیمت 26 اسفند ماه سال 86 تابلو بورس و معادل 319 تومان می باشد اما نکته قابل توجه آنست که وی عنوان کرده است که هر صادرکننده ای که سهام خود را دریافت کرده تاکنون 25 درصد سود عایدش شده و ارزش سهام این شرکت روبه صعود است.

اما این در حالی است که در حال حاضر و تا معاملات روز گذشته بورس اوراق بهادار سهام فولاد مبارکه در قیمت های 325 و 326 تومان و در درصدهای منفی معامله شد و سهم فولاد مبارکه علاوه بر آنکه هم اکنون روند صعود را شاهد نمی باشد و از اول اردیبهشت ماه روند نزولی را در پیش گرفته سهام این شرکت نیز از تاریخ 26 اسفند ماه سال گذشته تا کنون 19/2 درصد رشد داشته است.

در پایان این گزارش لازم به خاطرنشان است که اعطای سهام به عنوان جوایز صادراتی صادرکنندگان نمونه نمی تواند حلالی باشد برای رفع مشکلاتی چون عدم نقدینگی ، عدم حضور سهامدار جدید و تاثیر برای افزایش حجم معاملات سهام در بورس اما اگر هدف اجرای سیاست های کلی اصل 44 و ادامه خصوصی سازی سهام فولاد مبارکه ای باشد که در راستای خصوصی سازی خود شاهد ناکامی های متعدد و عدم حضور خریدار بوده است که این موضوع بحث دیگری بوده و باید گفت که این عمل سبب ادامه روند خصوصی سازی سهام فولاد مبارکه شده و با این روش میتوان به راحتی تا حدی از 370 میلیون سهم این شرکت که قرار است عرضه شود را بفروش رساند اما باید در نظر داشت که این روش فقط اجرای خصوصی سازی و انجام تکلیف است وگرنه نقش بسزایی در ارتقاء بازار سرمایه نخواهد داشت و با ادامه آن در آینده ای نزدیک باید شاهد تبعات منفی این تصمیم گیری و افزایش حرکت های نسنجیده و عجولانه از سوی سهامداران بازار سرمایه کشور باشیم.