بنیادی کاران در قهقرای زیان/ بنیادی خرید نکنیم؟!

"تکنیکال نه، بنیادی بخرید". شاید شما هم بارها و بارها این جمله را از سوی کارشناسان و صاحب نظران بازار سرمایه شنیده باشید که سهام خود را با دیدگاه بنیادی خریداری کنید تا اسیر هیجانات و نوسانات کوتاه مدت نشوید. اما واقعاً این جمله تا چه اندازه درست است؟! چرا که تحلیل تکنیکال بر اساس تاریخچه و روند سابق قیمت سهم سعی در پیش بینی روند آتی دارد و ممکن است در یک بازه زمانی بارها و بارها سیگنال خرید و فروش صادر کند؛ حال آنکه برآیند کلی روند قیمت سهم طور دیگری باشد.

به گزارش بورس نیوز، در تحلیل بنیادی اما تمرکز اصلی بر شرایط اقتصادی، نرخ بهره و نوسانات آن، روند تولید و فروش، سودآوری و مدیریت و برنامه های آتی شرکت مورد بررسی است تا براساس آن ارزش سهام شرکت را برآورد کرده و تغییرات آتی آن را پیش بینی کند و با ارزیابی مدیریت و تصمیمات داخلی اتخاذ شده، ریسک اعتباری آن را محاسبه نماید. به عبارت دیگر، پایه نظر تحلیلگران بنیادی این است که تمام تغییرات در قیمت ها حتماً یک علت اقتصادی و البته بنیادی را در دل خود دارد، حتی اگر این دلیل پس از گذشت زمان برای سرمایه گذاران آشکار شود.

در این روش، تحلیل به دلیل جمع آوری اطلاعات از منابع مختلف بسیار زمان بر است و این عامل موجب می شود برخی افراد به ویژه افراد نوسان گیر و دارای دید کوتاه مدت چندان به استفاده از آن رغبتی نداشته و بیشتر به تحلیل چارتیستی یا همان تکنیکال تمایل بیشتری داشته باشند.

اما با وجود تمام کارایی های تحلیل بنیادی، ماه هاست که سرمایه گذاری در سهام برخی بزرگان همچون "فارس"، "تاپیکو"، "فولاد" و "فخوز" و یا دوقلوهای سنگ آهنی و سهام سایر شرکت های از این دست که سهم بنیادی تلقی می شوند، نه تنها باعث افزایش سودآوری سرمایه گذار نمی شود، بلکه وجود این قبیل سهم ها در پرتفوی فرد مایه شرمندگی و دلسردی وی شده است. چرا که این سهام بیش از آنکه سودی عاید سهامدارانشان کنند، حتی به آنها ضرر هم رسانده اند.

بطوریکه آنچه در ماه های اخیر و در گزارش های منتشره توسط شرکت ها در سایت کدال به چشم می خورد، تضعیف شرکت های فروشنده مواد خام و هلدینگ آنها در صنایعی همچون معدنی، فولاد و پتروشیمی است تا سهام این قبیل شرکت ها که همگی آنها را صنایع با فاند و بنیاد قوی می دانند، این روزها در حاشیه بازار روزگار خود را گذرانده و نه تنها بازدهی مثبت برای سهامدارنشان محقق نکرده اند، بلکه با افت قیمت خود زیان نیز در پی داشته اند. آنچنان که می توان گفت مدتی است بنیادی کاران بورس در قهقرای زیان به سر می برند و شالوده و بنیانی قوی ندارند تا بتوانند حرکت مطلوبی از خود به نمایش گذارند. حال آنکه خیلی ها این صنایع را فاندامنتال می دانند.

این در حالی است که در همین بازه زمانی بسیاری از سهامی که پیش از این زیان ده بوده و فاند قوی و بنیاد درستی نداشتند، هفته ها است با اقبال خریداران به نوعی پیشتاز بازار سهام شده اند تا با حرکت های پرشتاب خیره کننده ترین بازدهی ها را رقم بزنند.

در بیان علت چنین اتفاقی به امکان تغییر شرایط اقتصادی و بنیاد شرکت ها، صنایع و وضعیت کلان بر می گردد تا بتوان ادعا کرد که یک سهم بنیادی هیچگاه بنیادی نمی ماند و سهام غیر بنیادی نیز همیشه غیر بنیادی نیست!

بلکه تحت تأثیر تغییر شرایط و نوسانات در اوضاع کلان اقتصادی، بنیاد شرکت ها و صنایع نیز می تواند متحول شود.

اما آنچه این روزها به وضوح در بازار سرمایه مشاهده می شود، تضعیف شرایط کلی حاکم بر شرکت های تولید کننده و فروشنده مواد خام است که برخلاف سنوات قبل، ماه هاست هیچ اقبالی را به خود ندیده اند و قیمت سهام آنها در دامنه ای بسته نوساناتی اندک و محدوده را تجربه می کند. حال آنکه حتی شرکت هایی که در سال های قبل به دلیل زیان ده بودن و عدم برخورداری از شرایط مطلوب به دلیل اعمال تحریم های بین المللی و هزینه های سرسام آور مالی چندان خریداری نداشتند، چند ماهی است با تقاضای چشمگیری از سوی سرمایه گذاران مواجه شده اند و خریداران زیادی به سهام آنها روی آورده اند.

حال آنکه در بازار سرمایه فرقی نمی کند چه سهمی بخرید؛ بلکه مهم در وهله اول حفظ سرمایه و دوم کسب سود است و در این شرایط ظاهراً ماندن در سهامی که در گذشته از آنها به عنوان سهم بنیادی و شفاف یاد می شد، چندان توجیهی ندارد. به ویژه با تغییر و تحولاتی که طی سال جاری برای ایران در سطح بین المللی رخ داده و انتظار می رود افزایش مراودات خارجی کشور در سال آتی نیز با سرعت بیشتری ادامه یابد.

بر همین اساس و برمبنای دلایلی که عنوان شد، بایستی به سرمایه گذاران و سهامداران توصیه کرد که اوضاع سهام شرکت ها را دوباره از ابتدا مورد بررسی قرار دهند و تنها به حساب اینکه یک سهم سال ها فاندامنتال خوانده می شده، اقدام به خرید و فروش آن نکنند، بلکه توصیه می شود با تغییر نگاه خود متناسب با شرایط جدید حاکم بر بازار سرمایه خرید و فروش کنند. همانگونه که شاعر می گوید: "چشم ها را باید شست؛ جور دیگر باید دید."