ایسنا:تنوع محصول در بورس كالا ضروري نيست

محمد خانزاده ـ مديرعامل كارگزاري پگاه ياوران نوين ـ در گفت‌وگو با خبرنگار بورس خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، اظهار كرد: بورس‌هاي كالاي كشاورزي پتانسيل بالاتري از بورس محصولات پتروشيمي و فلزات دارد و به عنوان مثال، بورس شيكاگو با سابقه بيش از150 سال با كالاهاي كشاورزي شكل گرفت و بعد ساير كالاها وارد آن شد و در حال حاضر هم حجم معامله محصولات كشاورزي اين بورس بالاتر از محصولات فلزي است.

وي در بيان مشكلات رونق كم بورس كالاي كشاورزي ايران گفت: ساير بازارها، مدرن بوده و معاملات كشاورزي سنتي نيست، سرمايه زمين‌داران زياد بوده، حجم توليد و عرضه بالاست و ناخودآگاه بورس‌ها نيز رونق پيدا مي‌كنند، اما در كشور ما عكس اين روند برقرار است، به طوري كه در يك بازار سنتي، سرمايه كشاورزان و حجم توليد كم بوده و امكان نهادينه كردن سيستم عرضه‌شان در بورس فراهم نيست. زيرا سواد علمي لازم را نداشته و يا بورس ايجاب نمي‌كند كه چنين محصولاتي را با حجم پايين بپذيرد و از اين منظر، اميدي به رونق بورس كالاي كشاورزي نيست.

به گفته او به دليل عدم وجود عرضه‌كننده عمده،‌ عرضه‌كنندگان جذب بازار بورس نمي‌شوند.

وي در بيان راهكار رونق بخشي به اين بخش از بورس كالا، قرار دادن الزام از سوي وزارتخانه براي نهاده‌هاي دامي، گندم و يا ساير محصولات كشاورزي و دامي اشاره كرد و گفت: دولت براي شفاف‌سازي عرضه محصولات وارداتي مي‌تواند الزام كند كه واردكنندگان، درصد يا تمام آن را از طريق سيستم بورس كالاي ايران انجام دهند و در اين صورت خودبه‌خود ميزان عرضه بالا رفته و خريداران مانند دو رينگ ديگر، خريدشان را از بورس انجام مي‌دهند و اين امر باعث رونق و شفافيت بورس كالاي كشاورزي مي‌شود.

خانزاده تاكيد كرد: مالكيت زمين‌هاي زراعي ميان افراد مختلف تقسيم شده و نمي‌توان از دولت انتظار داشت كه در اين فضا دخالت كند. چون بازار سنتي كار خود را با معاملات نقدي و سلف به رواني دنبال مي‌كند و افراد يكديگر را مي‌شناسند و مشكلي احساس نمي‌كنند كه وارد بورس كالا شوند و البته مزيتي براي خود در بورس كالا نمي‌بينند.

وي افزود: اين افراد عموما به دليل مسائل حاشيه‌اي و ماليات از شناخته شدن هراس دارند، اما به مرور زمان متوجه مي‌شوند كه امكان كلاهبرداري در اين بازار وجود ندارد و به طور حتم، پول فروش كالا به آنها بازمي‌گردد و با درك اين مزيت، افراد به اين سمت سوق مي‌يابند.

او درباره معاملات آتي در بورس اظهار كرد: ابزارهاي مشتقه مثل قراردادهاي آتي منجر به به روز شدن بورس شده است، اما ابتدا اين قراردادها بايد در كشور نهادينه شود تا كم كم، كالاهاي كشاورزي كه از پتانسيل خوبي برخوردارند، وارد آن شوند، البته نبايد در اين زمينه عجله كرد. زيرا اين ابزار سنگين بوده و تا مردم فرهنگ استفاده از آن را بياموزند، زمان نياز دارد.

او تاكيد كرد: تنوع زياد در بورس كالا جالب نيست و قرار نيست كه هر نوع ماده غذايي وارد آن شود. زيرا با همين درصدهاي پاييني كه به عنوان كارمزد به كارگزاران مي‌دهند براي چهار، پنج قلم كالا كه با حجم بالا در كشور ارائه مي‌شوند، كافي است.

خانزاده با اشاره به اينكه اين محصولات بورسي از پتانسيل بالايي برخوردارند، افزود: معاملات داخل بورس نسبت به معاملات خارج از آن، 2 تا سه درصد است و ذرت دانه‌اي و جو دامي و كنجاله‌ها حدود70، 80 درصد وزن ارزشي معاملات كشاورزي را شامل مي‌شوند و نيازي نيست كه كالاهاي ديگر وارد شوند. شايد با ورود كالاي جديد،20 درصد باقي مانده پر شود، اما بورس كالا شلوغ مي‌شود.

به گفته مدير عامل كارگزاري پگاه ياوران نوين، اين كارگزاري در پي كسب مجوز براي انجام معاملات قراردادهاي آتي، رينگ‌هاي پتروشيمي و فلزات است.