تقاضا برای خرید خودرو کاهش می یابد

هدفمند کردن یارانه ها از کارهای بسیار بزرگ و مهم در کشور بود. سالیان متمادی انرژی این ثروت ملی در کشور به حد وفور مورد استفاده قرار می گرفت . مقایسه مصرف انرژی درکشور و آمارهایی که توسط مسئولین وزارت اقتصاد منتشرگردیده ، نشان دهنده آن است که ما در چند سال گذشته پرت انرژی ، منابع و ثروت ملی را در کشور داشته ایم ، این مسئله از یک طرف و درآمدکم برخی از دهکهای پایین جامعه از جهت دیگر ، موجب شدند که دولتها در آزادسازی قیمت ها و یا به نحوی هدفمند کردن یارانه ها مقداری ملاحظه نمایند.

طرح هدفمند نمودن یارانه ها که از دولت نهم شروع و در دولت دهم به نتیجه رسید ، نقطه عطفی به لحاظ تحول در تولید و اقتصاد و مصرف در تاریخ کشور است . طبعاً شروع هر کاری مشکلات و مسائلی را به دنبال خواهد داشت اما به هر میزان برنامه ریزی و محاسبات دقیق تر صورت گیرد ، مشکلات این کار کمتر خواهد بود .

در اجرای این طرح نیز مسئولین دولتی ، سازمانها ، صنعتگران و حتی مردممی بایست کمک و همکاری نموده تا به نحو مطلوبی در کشور اجرا شود . صنعت نیز به عنوان بخشی از تولید در کشور از این موضوع به دور نخواهد بود و قیمت تمام شده برخی از کالاها ، با افزایش قیمت انرژی و برابری آن با قیمتهای جهانی ، افزایش خواهد یافت و طبعاً با افزایش قیمت فروش کالاها ، تقاضای کالای صنعتی و تولیدی کاهش یافته و در نتیجه امکان افت تولید در برخی از واحدهای صنعتی بوجود خواهد آمد البته در اینمسیر و در شرایط رقابتی، شرکتهایی موفقند که همزمان افزایش بهره‌وری ، کاهش هزینه های سربار ، کاهش قیمت تمام شده کالا و استفاده از تکنولوژی های جدیدرا سرلوحه فعالیتهای خود قرار دهند .

طرح هدفمند کردن یارانه ها به طبع در صنعت خودروسازی کشور را نیز متاثر خواهد نمود چرا که با افزایش قیمت انرژی ، آب و برق و دیگر موارد قیمت تولیدات شرکتهای قطعه ساز و خودروسازی نیز افزاش یافته و در نتیجه تقاضا برای خرید خودرو کاهش می یابد بنابراین در این راستا بایستی خودروسازان تلاش نمایند و خودروهایی دوگانه سوز با مصرف سوخت کمتر را تولید نمایند تا با کاهش متقاضی مواجه نشوند . طبعًا این گونه اقدامات ، تحولی را در صنعت خودرو به دنبال خواهد داشت و زمنیه ساز اقتصادی تر شدن تولیدات ، بکارگیری تکنولوژی های برتر در بخش قوای محرکه و موتور و در نتیجه تحقیقات جهت طراحی و تولید خودروهایی با سوخت کمتر در کشور خواهد گردید .

عموم مردم معتقدند که افزایش قیمت بنزین تاثیری بر کاهش تقاضا ندارد به نحوی که با سهمیه بندی بنزین و استفاده از سوخت آزاد مصرف بنزین روند معمول خود را طی نمود و مصرف بنزین کاهش نیافت این موضوع تا جه میزان می تواند علمی باشد؟

من هم معتقدم افزایش قیمت بنزین به نسبت تاثیر درقیمت خودرو، اثر کمتر ی را بر تقاضا دارد چرا که با افزایش قیمت بنزین مردم از خودروی خود استفاده بهینه تری می نمایند در حالی است که سوخت ارزان به راحتی مورد استفاده قرار می گیرد و کاهش استفاده از وسایل نقلیه عمومی را به دنبال دارد بنابراین در کشور ما نیز بایستی همانند سایر کشورها در جهت استفاده از خودروهای عمومی برنامه‌ریزی شود تا خودروهای شخصی تنها در موارد ضروری مورد استفاده قرار گیرد.

با توجه به انتقاد رئیس ستاد مدیریت و حمل نقل سوخت و هشدار ایشان به خودروسازان درخصوص عدم شماره گذاری خودروها با ادامه روند فعلی و عدم تولید خودروهای دوگانه سوز سازمان گسترش ونوسازی در خصوص تولید خودروهای پایه گاز سوز و دوگانه سوز چه برنامه هایی دارد ؟

سازمان گسترش همواره به خوردسازان تاکید نموده تا برنامه ای در خصوص تولید خودروهایی پایه گاز سوز تهیه و اجرا نمایند ، به طوری که هم اکنون این امکان و توانایی برای خودروسازان فراهم است تا بیش از 70 درصد از ظرفیت تولیدشان را به تولید خودروهای گاز سوز اختصاص دهند اما آنچه که باعث کندی این حرکت شده ، نارضایتی مردم از ارائه گاز و انتظار بیش از حد در جایگاهها است که موجب شده ، بسیاری ازدارندگان خودروهای گاز سوز از دریافت گاز خودداری نمایند ، بنابراین این حرکت در ابتدانیازمند برنامه ریزی دقیق تری از سوی وزارت نفت در افزایش جایگاههای گاز است . 

به همین منظور سازمان گسترش و نوسازی آمادگی دارد تا جلسه مشترکی را در این خصوص با ستاد مدیریت حمل و نقل سوخت و خودروسازان برگزار نماید تابرنامه دقیقی در این خصوص تهیه و اجرا شود ، چرا که عدم هماهنگی در این موضوع باعث تاخیر در بازیافت هزینه های تولید موتورهای پایه گاز سوز و در نتیجه افزایش قیمت تمام شده محصولات خودرو سازان خواهد شد با این وجود هم اکنون حدود 40 درصد خوروها به صورت دوگانه سوز تولید می شوند و قطعاً با برنامه ریزی وزارت نفت و توسعه جایگاههای گاز ، تولید خودروهایی پایه گازسوز و دوگانه سوز نیز افزایش خواهد یافت .

با توجه به تغییرو تحولی که به لحاظ مدیریتی در صنعت خودرو انجام شده و دیدگاه غالب این است که هم اکنون مدیران اصلی خودروسازی در کشور به سمت مدیریت کارشناسی پیش رفته اند و هماهنگی بیشتری نیز با سازمان گسترش دارند ، قطعاً انتظار می رود که از کارآیی و کارآمدی بیشتری نیز برخودردار باشند ، از طرفی معمولا عمر مدیریتهای کارشناسی در ایران بسیار کوتاه است به همین جهت وبا توجه به طرح مباحثی در رسانه ها در خصوص کارآمدی مدیریت سیاسی یا کارشناسی در صنعت کشور ، تحلیل خود را در این خصوص بفرمایید ؟

اتفاتی که اخیراً در رده مدیرتی در صنعت خودرو سازی کشور رخداد شامل تغییراتی بود که توسط وزیر صنایع و معاون پس از ماهها بررسی در نحوه مدیریت حرفه ای خودروسازی انجام گرفت به طوری نتیجه این بررسی ها نشان داد افرادی شایستگی مدیریت بر شرکت های بزرگ خودروسازی را دارند که قدم به قدم با صنعت خودرو حرکت نموده و با کسب تجربه از رده کارشناسی به رده مدیریتی رسیده باشند .

طبیعتاً این گونه مدیران به منافع بلند مدت بنگاهها توجه نموده و بیشتر به کاهش هزینه ها ، افزایش کیفیت ، افزایش خدمات پس از فروش و رضایت مشتریان را دنبال خواهد نمود و برای آینده صنعتی که در اختیار شان است برنامه‌ریزی دقیق تری خواهند داشت اعتقادم بر این است که مدیران حاکم بر واحدهای صنعتی چه خودرو و چه غیرخودروبایستی از افرادی باشند که پس از طی رده های کارشناسی به رده مدیریتی رسیده باشند ، به طوری که این رویه در اکثر شرکتهای موفق دنیا نیز وجود دارد ، طبیعتاً مدیری که شناخت بیشتر نسبت به محیط صنعتی ، پرسنل و تکنولوژی ها دارد ، بهتراست تا فردی سیاسی که آشنایی با صنعت ندارد به همین جهت تغییراتی که اخیراً در سه شرکت ایران خوردو ، سایپا و تراکتور سازی صورت گرفت ، چنانچه حمایت و هماهنگی هیئت مدیره را به دنبال داشته باشد می توان آینده خوبی را برای آنهارقم زد .

مبحث بعدی عدم هماهنگی هیئت مدیره این شرکتها با مدیر عامل است ، آیا چنین چیزی وجود دارد و آیا تمهیداتی برای حل این مساله در نظر گفته اید ؟

آیا به غیر از بحث کمیت می توان جهشی برای صنعت خورو قائل شد ؟

قطعاً ،همان طور که می دانید صنعت خودرو در 15 سال اخیر روند رو به رشد خوبی را به لحاظ کمی ، کیفی و تنوع محصول طی نموده است واجرای طرح هدفمند کردن یارانه هانیز می تواند جهشی را در جهت کیفیت ، تنوع و ارائه محصولات جدید در صنعت خورو ایجاد نماید.

گفته می شود که قیمت تمام شده خودرو در ایران نسبت به سایر تولید کننده ها بسیار زیاد است ، آیا این مساله صحت دارد ؟ چه مقیاس هایی وجود دارد تا بتوان این تفاوتها را سنجید و فکر می کنید چه زمانی قیمت خودرو به قیمت واقعی خودش نزدیک خواهد شد ؟

درایران بیش از 80 درصد قیمت خودرو به قطعات و مواد اولیه آن بر می گرددو تنها 20 درصد از آن دستمزد و هزینه های سربار و سایر مسائل است ، بنابراین 80 درصد از قیمت خودرو در اختیار خودرو ساز نیست و به بازارهای داخلی و خارجی که مواد اولیه تهیه می شود مرتبط است . به طوری که شاید بتوان گفت علت بالا بودن قیمت صنعت خودرو در ایران قیمت تمام شدهکل صنایع در کشور است بنابراین چنانچه قیمت تمام شده قطعات کاهش یابد ، قیمت خودرو نیز کاهش خواهد یافت .

البته با ملاحظه نمودار رشد قیمت خودرو در چند سال اخیر و مقایسه آن با رشد قیمت سایر کالاها ، مشاهده می شود که این دو نمودار اصولا قابل قیاس نیست چرا که قیمت خودرو در 8 سال گذشته تقریبا ثابت بوده در حالی که قیمت بسیاری از قطعات و مواد اولیه افزایش زیادی یافته است این ثبات قیمت خودرو علیرغم افزایش مواد اولیه در این سالها، نشان از تلاش خودروسازاندرجهت افزایش بهره وری است . همواره سازمان گسترش ، وازرت صنایع ومعادن و خودرو سازان نسبت به قیمت خودرو و انعقاد قراردادها حساس بوده اند و هنوز هم بر کاهش قیمت خودرو پافشاری دارند ، به طوری که در سال گذشته از تمامی شرکتها خودروساز من جمله شرکت رنو پارس خواسته شد تاقیمت تمام شده تولیداتشان را کم نموده و 15 درصد از هزینه های سربار را کاهش دهند تا مردم بهره مندی بیشتری از خودرو داشته باشند که تا اکنون 12 درصد آن توسط شرکت رنو پارس حاصل شده است .

در حال حاضر تندر 90 یکی از موضوعات مطرح در میان مردم و رسانه هاست ، به طوری که نگاههای متفاوتی از نظر سیاسی و اقتصادی به این مساله است و ظاهرا به نظر می رسدکه هنوز تولید تندر 90 دچار مشکل است آیا سازمان گسترش برنامه ای را برای به نتیجه رسیدن این پروسه دارد؟

از ابتدا قرارداد تندر90 متفاوت از قرارداد سایر شرکتهای خودروسازی بود به طوری که در شروع فعالیت می بایست حداقل 50 درصد از تولید ساخت داخل باشد که خوشبختانه تا حدی به این در صد داخلی سازی دست یافتیم و در صورتی که حمایت و کمک بیشتری شود ، در آینده نیز این درصد افزایش خواهد یافت . متاسفانه پس از مدتی تولید تندر 90 که فعالیتی اقتصادی بود وارد جریانات سیاسی شد و تولید آن با فراز و نشیب همراه گردید و در نهایت تولیداین خودرو به میزان مورد نظر در برنامه نرسید.

در قرارداد تندر 90 قیمت پایه تندرEصفر ، 6 هزار و 800 یورو تعیین شده بود که با افزاش قیمت یورو ، قیمت ریالی این خودرو نیز افزایش یافت در این میان قطعه سازان داخلی نیز افزایش قیمتی را از رنوپارس درخواست نمودند که از قیمت مورد نظر سازمان گسترش بسیار بالاتر بود به همین منظور در اواخر سال گذشته ، سازمان گسترش در جلسه ای با قطعه سازان ، خواستار آن شد که در فاز اول حداکثر قیمت فطعات با یوروی1400 باشد و در فاز بعدی ، با افزایش تولید ، قیمت یورو به 1200 تومانبرسد .

 اخیراًدر جلسه ا ی با شرکت هیدرن پارس به تفاهم رسیدیم که با تمام قطعه سازانی که قیمت یوروی آنها بالای 1400 است تفاهم نماید و در صورت عدم تفاهم با سازمان وارد مذاکره شده و تفاهم نماید تا قیمت ساخت داخل قطعات همگی زیر 1400 بورو شود و کاهش قیمت تمام شده قطعات نیز در اینزمینه لحاظ شودمشروط به اینکه افزایش تیراژ را نیز به دنبال داشته باشد تا برای قطعه سازان هم تولید قطعات افتصادی شود .

هم اکنون با تولید روزانه 80 تا 100 دستگاه تندر 90 ، نه برای خودرساز اقصادی است که سرمایه گذاری عظیمی در شرکتهای ایران خودرو و پاس خودرو انجام داده و نه برای قطعه سازی ، بنابرین در حال تفاهم هستیم که تولید تندر 90 را افزایش دهیمو ساخت داخل را امسال تا حدود 5 درصد و ظرف مدت 18 ماه آینده حدود15 درصد دیگر افزایش دهیمتا به مرز0 8 درصد ساخت داخل دست یابیم که این مساله فرصتی برای اشتغال و کاهش قیمت تمام شده این خودرو است که امید داریمبا تفاهمی که به طور جداگانه با سازمان گسترش ، ایران خودرو و سایپا انجام گرفته ، ضمن آن که تولید تندر90 افزایش می یابدهرچه سریعتر ، استایل های جدیدی بر روی پلت فرم این خودرو نصب شو د چرا که ا ز پلتفرم های به روز از جهت کسب استاندارهای ایمنی و آلایندگی موتور است همچنین به زودی استاندار یورو 3 و 4این خودرو پاس خواهد شد و موتور پایه گاز سوز آن هم در حال طراحی است که امید آن می رود با افزایش تولید این خودرو عرضه این خودرو ی به روزوبا کیفیت در کشور بیشتر شده و مردم بیشتر از این خودروبهره مند شوند.

یکی از مباحث مهم درصنعت خودرو ، موضوع صادرات است به عنوان مثال ایجاد سایتهای خارجی توسط شرکتهای ایران خودرو و سایپا در کشورهای دیگر به دنبال این مهم صورت پذیرفته ، اما هم اکنون علت زیان دهی شرکتی مثل ایران خودرو ، ایجاد همین سایتها اعلام شده ، با توجه به این موضوع ، سیاست سازمان گسترش در اینارتباط چیست و چه تجدید نظری در این خصوص صورت خواهد گرفت ؟

با توجه به چشم انداز برنامه 1404 ، ایران بایستی جایگاه نخست صادرات را در منطقه بدست آورد . به طوری در این چشم انداز دست یابی جایگاه نخست اقتصادی ، علمی و فن آوری در سطح منطقه و آسیای جنوب غربی با تاکید بر صادرات ، خصوصا صادرات نرم افزاری و تولیدات علمی ، میسر دانسته شده است.در سال های اخیر پیشرفتهای خوبی نیز در صنعت خودرو بوجود آمده به طوری که این صنعت نسبت به سایر صنایع پیشتاز بوده است . طبیعتاً در راستای صادرات خودرو نیز بایستی مد نظر قرار گیرد و بایستی مطالعات طولانی مدتی برروی بازارهای خارجی انجام شود و بازارهای هدف شناسایی شوند ، البته زیانهای نیز به جهت ایجاد سایتهای خارجی و صادارت خودرو ایجاد شده به همین جهتباید شناساییو مطالعات دقیق تری صورت گیرد و بازارهای سودده شناسایی شوند. چرا که با توجه به اهداف و سیاست های صنعت خودرو باید تا سال 1404 حدود 40 درصد از تولیدات داخلی صادر شود ، بنابراین صادرات از مبحث مهم و طولانی مدتی است که بایستی به آن توجه ویژه ای شود .

با توجه به طرح بازنگری در استراژی توسعه صنعتی و تدوین نسخه جدیدی از ان ، آیا این مساله با سند راهبردی صنعت خودرو که چندی پیش توسط سازمان گسترش تدوین گردید تلاقی نخواهد داشت ؟

استراتژی توسعه صنعتی شامل مفاهیمی کلی در خصوص صنعت کشور است در حالی که معتقدم هر کدام از صنایع از جمله صنعت خودرو و صنایع ریلی و دریایی و سایر صنایع بایستی استراتژی راهبردی خاص خود را داشته باشند و زیر چتر توسعه صنعتی کلان قرار داشته باشند که خوشبختانه در سازمان گسترش ، سند راهبردی صنعت خودرو تدوین گردید. البته این راهبردها نباید با استراتژی توسعه صنعتی در تعارض باشند بلکه باید در راستای چشم انداز توسعه صنعتی 1404 که ایران را یک کشور توانمند در منطقه مطرح می کند ، تدوین شوند.

مهمترین چالش صنعت خودرو در حال حاضر چیست ؟ برخی مشکلات نقدینگی را مهترین چالش این صنعت می دانند ومعدودی دولتی بودن را از مهمترین چالش ها بیان می کنند به نظر شما کدامیک از اینها مهمترین و اساسی ترین چالش های صنعت خودروی ایران است ؟

مهمترین چالش صنعت خودرو در ایران استراتژی توسعه محصول با آخرین تکنولوژی به روز است یعنی باید تمامی توجهات و دیدگاهها به سمت ارایه محصولاتی با کیفیت باشد تا خودروهای داخلی با تولیدات خودرو سازان برتر دنیا از لحاظ کیفیت ، قیمت و آلایندگی قابل رقابت شوند بنابراین این موضوع از مهمترین چالش های طولانی مدت صنعت خودروی ایران است و سایر مسائل همانند مشکل نقدینگی از چالش فرعی در این صنعت است . به همین جهتدر این راستا باید اداره حرفه ای صنعت خودرو به دست افراد حرفه ای سپرده شود تا این صنعت از گردونه چالش خارج شود .