به نظر میرسد حصول یک توافق بلندمدت و پایدار تا حدودی متزلزل باشد
فردین آقابزرگی، کارشناس ارشد بازار سرمایه، در گفتوگو با خبرنگار بورسنیوز، درباره چشمانداز هفته پیشروی بازار سهام با توجه به اخبار توافق و ادعاهای مطرحشده توضیح داد: متغیرهای زیادی، چه اقتصادی و چه غیراقتصادی، بر فضای اقتصاد و بازار سرمایه اثرگذار هستند و در حال حاضر نیز به دلیل وجود ابهامات فراوان، این مسائل تشدید شدهاند. چگونگی حصول توافق و مفاد آن هنوز بهصورت شفاف مطرح نشده، اما بر اساس اطلاعاتی که در سطح عمومی افشا شده و رایزنیهایی که میان دو طرف صورت گرفته، به نظر میرسد توافق لاجرم باید به امضا برسد؛ چه در قالب تعهد شفاهی و چه کتبی.
وی در تشریح جایگاه بازار سهام در میان بازارهای دارایی عنوان کرد: از پیش نیز مشخص بود که اگر قرار باشد بازاری بیشترین تأثیر را از این مذاکرات بپذیرد، آن بازار مسلماً بورس خواهد بود؛ زیرا از حیث بازدهی در سه تا چهار ماه اخیر از سایر بازارها عقب مانده است. در همین مدت، بازار مسکن و خودرو بهشدت افزایش را تجربه کردهاند و بهطور متوسط بازدهی بیش از ۵۰ درصدی داشتهاند. در مقابل، کاهش ارزش دلاری بازار، افت نسبت پیبهای نسبت به چهار تا پنج سال گذشته و جاماندگی بازدهی بورس در یک بازه زمانی پنجساله نسبت به سایر بازارها، از جمله شاخصهایی هستند که مزیت بازار سهام را نسبت به دیگر بازارها نشان میدهند.
این کارشناس ارشد بازار سرمایه ادامه داد: تا همین لحظه که صحبت میکنیم، شاخص کل در سطح ۴ میلیون و ۷۸ هزار واحد قرار دارد و از ابتدای سال ۱۴۰۴، شاخص کل و شناور آزاد در مجموع حدود ۴۹ تا ۵۰ درصد بازدهی داشتهاند. شاخص کل و هموزن فرابورس نیز در همین مدت کمتر از ۳۰ درصد بازدهی ثبت کردهاند که تقریباً معادل سود سپرده بانکی در یک بازه ۱۴ تا ۱۵ ماهه است.
آقابزرگی در ارزیابی شرایط فعلی معاملات بازار بیان کرد: باید این نکته را نیز در نظر گرفت که بیش از ۴۰ نماد متوقف هستند؛ نمادهایی که دستکم ۳۵ درصد از ارزش بازار بورس را تشکیل میدهند. شرکتهایی مانند فولاد مبارکه، نفت و گاز پارسیان، هلدینگ خلیج فارس و در کنار آنها شرکتهای پتروشیمی، از حیث ارزش بازار وزن سنگینی دارند. بنابراین، قضاوت درباره کل بازار با اتکا به شرکتهایی که هماکنون باز هستند، باید با احتیاط انجام شود.
وی در توضیح تفاوت رفتار صنایع باز و متوقفشده گفت: بخشی از شرکتهایی که در حال حاضر باز هستند، اتفاقاً از جریان رخدادهای جنگ نیز بهصورت نسبی تأثیر مثبت پذیرفتهاند؛ به این معنا که در تولید و فروش محصولات خود نوعی انحصار بیشتری پیدا کردهاند و همچنین تأمین مواد اولیه برای آنها با سهولت بیشتری همراه شده است. این دسته از شرکتها را میتوان در تقسیمبندی کلی، بیشتر در زمره شرکتهای ریالمحور و نه ارزمحور قرار داد.
این کارشناس ارشد بازار سرمایه در جمعبندی وضعیت بازار اظهار کرد: فارغ از تغییراتی که ممکن است در اثنای حصول توافق رخ دهد، اگر اطلاعات فعلی را مبنا قرار دهیم، بازار بورس با اقبال خوبی مواجه خواهد شد. با این حال، ضروری است روند معاملات بهگونهای راهبری شود که همزمان با تزریق اطلاعات مثبت به بازار، شرکتهای متوقف نیز بهتدریج به مرحله بازگشایی برسند تا تعادل مناسبتری در بازار شکل بگیرد.
وی افزود: در حال حاضر عملاً با دو بازار مواجه هستیم؛ بخشی از بازار که شامل حدود ۳۵ درصد از شرکتهایی است که در دوره جنگ آسیب دیدهاند و همچنان متوقف هستند و بخشی دیگر که در حال معاملهاند. به همین دلیل، نوعی خط فرضی و تجزیهای در بازار ایجاد شده و نمیتوان بدون در نظر گرفتن این شکاف، ارزیابی کاملی از روند کلی بازار ارائه داد.
آقابزرگی در تبیین سناریوی پیشروی بازار هفته آینده عنوان کرد: با اطلاعات فعلی، روند بازار مناسب به نظر میرسد؛ مگر آنکه تغییرات یا تحولاتی در نحوه حصول توافق یا کیفیت آن ایجاد شود. اگر صرفاً آتشبسی ۳۰ یا ۶۰ روزه اعلام شود، نمیتوان آن را همان توافقی دانست که از ابتدا مبنای تحلیلها بوده و قرار بوده در ادامه، موضوعات هستهای و سایر مسائل نیز ذیل آن تعیینتکلیف شوند.
این کارشناس ارشد بازار سرمایه در پایان خاطرنشان کرد: اساساً نزدیک شدن دیدگاههای ایران و طرفهای مقابل، مستلزم آن است که در اصول و مبانی فکری اولیه دو طرف تحول ایجاد شود. تا زمانی که آمریکا بر برخی خطوط قرمز خود اصرار دارد و از سوی دیگر ایران نیز بر مواضع خود پافشاری میکند، به نظر میرسد حصول یک توافق بلندمدت و پایدار تا حدودی متزلزل باشد.
