شرکتها به سهامداران دروغ می گویند ؟!

در پی خبر تبانی بین شرکت ها و حسابرسان به شماره 33356 مورخ 89.03.19 خبرنگار بورس نیوز در گفتگویی با عباس هشی از حسابرسان معتمد و خوشنام بورس نظر وی را نیز در این زمینه جویا شد که در ادامه از نظر می گذرد :

وی در ابتدا با تشریح فعالیت یک حسابرس مستقل به دفاع از حرفه خود پرداخت و گفت : یک حسابرس باید در چهار چوب استانداردهای حسابرسی و احکام قانون تجارت صورت های مالی و اسناد حسابداری شرکت ها را بررسی کرده و سپس به اظهار نظر بپردازد.

او در ادامه توضیح داد که صورت های مالی توسط هیأت مدیره شرکت ها تهیه می شود و شرکت ها فقط یک تأییدیه در اختیار حسابرس قرار می دهند که تمام وقایع مالی را در حسابها و صورت های مالی منعکس کرده اند .

پاک کردن رد پا

بنابر این اگر فعالیتی مالی انجام شده ولی مدیران به آنها در صورت های مالی اشاره نکرده یا ردی از آنها در صورت های مالی نباشد حسابرس قادر به کشف نبوده و مسئولیتی نیز به عهده اش نخواهد بود ولی اگر نشان و رد پایی از تخلف یا معاملات مشکوک در حسابها وجود داشته باشد و حسابرس به آن توجه نکرده باشد آنجاست که حسابرس مسئول بوده و مواخذه خواهد شد . 

تشخیص این امر نیز یک وظیفه حرفه ای بوده که به عهده جامعه حسابداران رسمی ایران می باشد .

معاملات درون گروهی

هشی در ادامه مهم ترین تخلفی که در شرکت ها و بین مدیرانشان رایج بوده و حسابرسان نیز قادر به کشف آن نیستند را معاملات شرکت با شرکت های دیگری که به نوعی در آنها ذی نفع هستند دانست و افزود : مطابق با قانون تجارت باید اینگونه معاملات با ضوابط خاص خود و به صورت متعارف انجام شده باشد نه اینکه بعضاً به صورتهای خاص و به قصد سود سازی انجام شود .

تشخیص تبانی به عهده جامعه حسابداران است

در ادامه هشی با اعلام اینکه تبانی یک جرم نابخشودنی است و تشخیص آن به عهده جامعه حسابداران رسمی می باشد افزود : اگر شکایتی به دست جامعه برسد قطعاً بررسی و برخورد خواهد شد ، وی علت اصلی اینکه بحث تبانی مطرح می شود و عده ای حسابرس شاید به سمت این کار بروند را نبود تضمین کاری مناسب برای حسابرسان دانست. به گونه ای که حسابرس اگر بر خلاف نظر سهامدار عمده شرکتی چیزی بنویسد به راحتی توسط شرکت عوض می شود .

اعلام نظر خلاف نظر هیأت مدیره عامل حذف حسابرس

وی ادامه داد در همین زمینه در دنیا قانونی وجود دارد که حسابرس شرکتها تا 4 سال نباید عوض شود مگر اینکه دلایل موجهی توسط شرکت ارایه شود و ظرف 5 سال نیز شرکت موظف می باشد که حسابرسش را حتماً عوض کند ولی در ایران فقط این قانون وجود دارد که حسابرس باید حتماً بعد از 4 سال عوض شود و بدین ترتیب هیچ گونه تضمینی کاری برای حسابرسان ایجاد نکرده اند . وی در ادامه تداوم کاری حسابرسان را به لنگ حمامی تشبیه کرده که هر آن امکان تعویضش وجود دارد .

ریسک موسسات خصوصی بالاست

او همچنین ریسک موسسات حسابرسی خصوصی که وابسته به ارگان خاصی نیستند را بسیار بالا ارزیابی کرد و گفت : مسئولیت شرکت ها در این زمینه تضامنی و نامحدود است و در صورتی که مجوز موسسه ای لغو شود به نوعی زندگی فرد و شریکانش همه از بین می رود بنابر این با این شرایط کمتر موسسه ای حاضر خواهد بود دست به تبانی زده و زندگی کارمندانش را به بازی بگیرد.

خبرنگار بورس نیوز ؛ چه راهکارهایی برای از بین بردن یا کاهش این تخلف پیشنهاد می کنید ؟ اینکه بورس لیستی از حسابرسان معتمد منتشرمی کند و شرکت ها اجازه دارند حسابرس خود را فقط از بین آنها انتخاب کنند را موثر می دانید ؟

هشی مشکل اصلی در این زمینه را خلاء قانونی دانست و همین حرکت بورس در مجبور کردن شرکت ها به انتخاب حسابرسشان از لیست حسابرسان معتمد را گذر از هفت خوان رستم خواند .

استاندار گزارش گری خاص

ولی در ادامه خواستار پیش قدمی بورس در زمینه تدوین استاندارد گزارش گری خاص شد به گونه ای که در چارچوب مقررات کشور بوده و بتواند نیازهای مملکت را از منظر حقوق دولت ، بانکها ، سهامداران و حسابرسان به خوبی تأمین کند .

وی فرم استاندارد فعلی را که بر گرفته از خارجی هاست برای کشور ما که در آن حجم اقتصاد زیر زمینی فوق العاده بالا می باشد را مناسب ندانست و افزود : باید حسابهای بانکی افراد متصل به نظارت دولتی شده و حسابهای بانکی مدیران شرکتها با اطلاعات ارایه شده در صورت های مالی شرکت ها کنترل شود. ولی همواره موجی از مخالفت در این کار وجود داشته و می گویند نباید در حسابهای خصوصی افراد و درآمدهایشان تفحص کرد.

بازی با چاقو در اقتصاد زیرزمینی 

هشی در پایان کار حسابرسی را به بازی با لبه تیز یک چاقو تشبیه کرد زیرا بر خلاف نظر عمومی در صورت اشکال در صورت های مالی و حسابها اولین کسی که حیثیت اش لطمه می بیند حسابرس است نه شرکت .

در پایان شایان ذکر است هشی تأکید زیادی بر از بین بردن اقتصاد زیر زمینی در کشور از طریق شفاف سازی حسابهای افراد ، حسابرسان و مدیران داشت .