سياست جديد وزارت بازرگاني؛ صادرات فرآورده‌هاي گندم به جاي گندم

به گزارش خبرنگار اقتصادي خبرگزاري فارس، ايران به لحاظ جغرافيايي موقعيت استراتژيك و خوبي در منطقه خاورميانه دارد و از آنجا كه توان مناسبي براي توليد محصولات كشاورزي به خصوص غلات در كشور ما وجود دارد، تبديل آن به قطب تجارت غلات در منطقه همواره به عنوان يك راهبرد اساسي مورد توجه و اهتمام ويژه قرار داشته است.اما رسيدن به اين نقطه قطعاً نياز به حضور مستمر و مؤثر ايران در عرصه صادرات غلات، به خصوص گندم و فرآورده هاي حاصل از آن دارد كه در اين راستا از امسال اقدام به صادرات گندم شده است.
براساس اين گزارش با توجه به وضعيت خوب بارندگي و آب و هوا در سال زراعي جاري پيش بيني ها نشان مي دهد كه امسال توليد گندم داخلي از مرز يازده ميليون تن مي گذرد و اين در حالي است كه ميزان مصرف سالانه گندم در كشور حدود 9.5 ميليون تن برآورد مي شود.
برطبق اين گزارش به دليل اينكه ميزان ذخاير گندم كشور از ميزان نياز داخلي فراتر رفته وزارت بازرگاني نيز جهت صادرات سالانه 2 ميليون تن گندم و فرآورده هاي حاصل از آن، اقدام كرده و بدين ترتيب از ابتداي ارديبهشت سال جاري تا كنون بيش از 700 هزار تن گندم به منظور صادرات از طريق بورس كالا عرضه و فروخته شده كه اين صادرات به مقصد كشورهاي آذربايجان، تانزانيا، هند، امارات و ابوظبي انجام شده است.
اما پس از قرار گيري مجدد ايران در زمره كشورهاي صادر كننده گندم در سال جاري جايگزيني صادرات فرآورده هاي حاصل از گندم مانند انواع ماكاروني، آرد، بيسكوئيت، شيريني و نان به جاي صادرات گندم كه يك ماده خام و زيربنايي به شمار مي رود، در دستوركار وزارت بازرگاني قرار گرفت زيرا كه اين جايگزيني هم صرفه اقتصادي بيشتري دارد و هم باعث ايجاد اشتغال در كشور مي شود.
در همين راستا در تاريخ بيستم ارديبهشت ماه سال جاري براي اصلاح تصميم نامه كارگروه كنترل بازار اقدام و به عبارت اوليه كه فقط به صادرات گندم و آرد مازاد بر نياز كشور اشاره داشت عبارت "سايركالاها مانند انواع ماكاروني، بيسكوئيت، شيريني و نان " نيز اضافه شد كه اين امر حضور فرآورده هاي حاصل از گندم را در عرصه صادرات نويد مي دهد.
در اين راستا حميد عليخاني، معاون وزير بازرگاني و مديرعامل شركت بازرگاني دولتي ايران گفت: با توجه به برداشت مازاد بر مصرف گندم در كشور، مصوبه اي از دولت گرفتيم تا بتوانيم گندم، آرد و ديگر فرآورده هاي اين محصول را به ساير كشورهاي منطقه صادر كنيم .
مديرعامل شركت بازرگاني دولتي ايران در خصوص زيرساخت ها و ظرفيت هاي موجود براي توليد مازاد بر نياز فرآورده هاي گندم در كشور اظهار داشت: براساس آمار موجود در حال حاضر بيش از 330 كارخانه آرد سازي در كشور وجود دارد كه توان توليد 18 ميليون تن آرد را دارند.
وي ادامه داد: اما فعلاً اين كارخانجات فقط به منظور مصرف نانوايي ها آرد توليد مي كنند كه بدين ترتيب تنها حدود 45 درصد از ظرفيت آنها مورد استفاده قرار مي گيرد، زيرا ميزان توليد آرد نانوايي در كشور مطابق با نياز سالانه ما به آرد خبازي فقط 8.5 ميليون تن است.
معاون وزير بازرگاني تصريح كرد: اين در حالي است كه ما به جاي صدور گندم مي توانيم زمينه را براي صدور آرد توليدي اين كارخانه ها مهيا كنيم تا از اين رهگذر سرمايه استفاده شده اين كارخانجات در چرخه توليد به گردش درآمده و اشتغال مولد ايجاد كند.
به گفته عليخاني در زمينه صدور ساير فرآورده هاي حاصل از گندم مانند ماكاروني، بيسكوئيت، شيريني و نان نيز همين ويژگي ها وجود دارد چرا كه تمام اين بخش ها نيز ظرفيت لازم براي توليد مازاد بر نياز و ورود به عرصه صادرات را دارند.
همچنين محمد جعفري آريايي، مديركل هماهنگي خريدهاي خارجي و صادرات شركت بازرگاني دولتي ايران، در اين زمينه گفت: گندم هايي كه در بورس كالا ارايه مي شوند الزاماً صادراتي بوده و به اين دليل در بورس عرضه مي شوند كه بهاي اين محصول در آنجا بر اساس قيمت جهاني و همچنين ميزان عرضه و تقاضا تعيين مي شود.
وي افزود: به طور كلي فرايند صادرات گندم توسط بخش خصوصي و از طريق عرضه در رينگ صادراتي بورس كالا انجام مي شود، بدين ترتيب كه بخش خصوصي گندم را در اين بورس خريداري كرده و سپس نسبت به صدور گندم، آرد و يا ساير مشتقات آن اقدام مي كند.
جعفري آريايي يادآور شد: به عبارت ديگر صادرات فرآورده هاي گندم به صورت مستقيم يعني خارج از بورس كالا و تماماً توسط بخش خصوصي انجام مي شود.
به گفته وي ميزان 2 كيلوگرم گندم براي تهيه يك كيلوگرم بيسكوئيت ، كيك و شيريني لازم بوده و همچنين اين ميزان براي تهيه يك كيلوگرم ماكاروني معادل 1.54 كيلوگرم گندم است كه شركت بازرگاني دولتي ايران با توجه به اين ضرايب تبديل و صرفاً به شرط صادرات گندم را به بخش خصوصي عرضه مي كند.
مديركل هماهنگي خريدهاي خارجي و صادرات شركت بازرگاني دولتي ايران در خصوص اقدامات انجام شده براي افزايش ميزان صادرات فرآورده هاي حاصل از گندم با توجه به تصميم جدي دولت براي جايگزيني صادرات اين فرآورده ها به جاي صادرات گندم تاكيد كرد: تمامي سياست هاي حمايت از صادرات غير نفتي كه در برنامه هاي دولت و سازمان توسعه صادرات ديده شده، صادرات فرآورده هاي حاصل از گندم را نيز شامل مي شود.
وي در خصوص وضعيت صادرات گندم و فرآورده هاي حاصل از آن در سال جاري اظهار داشت: از ميزان كل اين صادرات تاكنون 72درصد به صادرات گندم، 3درصد به صادرات آرد، 22درصد به صادرات بيسكوئيت و 3درصد نيز به صادرات ماكاروني اختصاص يافته است.
جعفري آريايي خاطر نشان ساخت: با توجه به اينكه در سال 88 گندم در زمره اقلام صادراتي به حساب نمي آمد، بدين ترتيب از ميزان كل صادرات فرآورده هاي حاصل از گندم در اين سال 5 درصد از اين صادرات به آرد، 82 درصد به بيسكوئيت و 13 درصد به ماكاروني تعلق داشت.