تسويه و پاياپاي كارگزاران مكانيزه ميشود
مديرعامل شركت سپردهگذاري مركزي اوراق بهادار و تسويه وجوه ادامه داد: به منظور تسويه به موقع، وجود يك صندوق لازم بود تا از محل آن صندوق منابع لازم براي تسويه كارگزاراني كه تاخير دارند، تامين شود. حامد سلطانینژاد با اشاره به اينكه جريمههايي براي كارگزاراني كه با تاخير نسبت به تسويه اقدام ميكنند در نظر گرفته شده است، گفت: در تمام دنيا چنين مكانيزم مديريت ريسكي براي تسويه پاياپاي وجود دارد. وي با بيان اينكه صندوق تضمين تسويه از روز شنبه فعاليت خود را به صورت قطعي آغاز كرده است، اظهار داشت: البته ملاك روز تسويه است و از همين رو، معاملات سهام و اوراقي كه زمان تسويه آنها روز شنبه است، مشمول مقررات صندوق تضمين تسويه ميشوند. سلطانينژاد در پاسخ به سوالي مبني بر اينكه كارگزاران براي تسويه چه مدت فرصت دارند، خاطرنشان كرد: براي اوراق بهادار مانند اوراق مشاركت، صكوك و گواهي سپرده t+1، يعني يك روز كاري و براي سهام 3+t يعني سه روز كاري فرصت تعيين شده است. وي با اشاره به اينكه تسويه و پاياپاي بايد به صورت پيوسته انجام شود تا پول فروشندگان از جانب خريداران به سرعت پرداخت شود، گفت: در اين صورت بازار ميتواند براي معاملات روز بعد آماده شود و از همين رو اهميت دارد تا تسويه و پاياپاي سر موقع انجام شود. سلطانينژاد با بيان اينكه در دنيا براي مديريت ريسك، صندوق تسويه راهاندازي شده، اظهار داشت: در بسياري از كشورها اتاق پاياپاي به صورت CCP (طرف معامله مركزي) است اما در ايران هنوز اتاق پاياپاي طرف معامله مركزي نيست، يعني اگر كسي نكول كند، اتاق پاياپاي مسووليت كامل پوشش نكول را ندارد. مديرعامل شركت سپردهگذاري مركزي اوراق بهادار و تسويه وجوه تصريح كرد: صندوق تضمين، اولين گام به سمت CCP شدن در بازار سرمايه است. وي با اشاره به اينكه اعضای اين صندوق در حال حاضر فقط كارگزاران هستند، گفت: در بازارهاي سرمايه دنيا در بسياري از موارد بانكها هم اعضاي اتاق تسويه و پاياپاي هستند، گاهي نيز يك بانك به نيابت از چند كارگزار، تسويه و پاياپاي را انجام ميدهد. سلطانينژاد ادامه داد: هماكنون با چند بانك كه خودشان كارگزاري دارند، صحبتهايي انجام شده تا آنها هم به عضويت اتاق پاياپاي درآيند و به نيابت از چند كارگزار يا كارگزار خودشان تسويه و پاياپاي را انجام دهند، اين موضوع، به مديريت ريسك تسويه و انجام تسويه به موقع كمك ميكند. مديرعامل شركت سپردهگذاري تاكيد كرد: در نظر داريم تسويه و پاياپاي به صورت كاملا مكانيزه و الكترونيك انجام گيرد و به همين منظور صحبتهايي با بانك ملي انجام شده است و اين بانك هماكنون در حال تهيه سامانههاي مورد نياز است. سلطانينژاد ادامه داد: بر اساس دستورالعمل صندوق تضمين تسويه، جريمه تاخير، وجه التزامي است كه از اعضاي پاياپايي كه طي مهلت مقرر اقدام به پرداخت بدهي خود در چارچوب اين دستورالعمل نكنند، اخذ ميشود. وي با بيان اينكه جريمه مطابق با فرمولي كه در دستورالعمل قيد شده محاسبه ميشود، اظهار کرد: به تناسب ساعات و دقايق، مبلغي شارژ ميشود و البته تلاش شده تا جريمهها به گونه اي بازدارنده باشد تا كسي از منابع صندوق استفاده نكند، مگر در شرايط اضطرار. سلطانینژاد تصريح كرد: اين جريمهها به حساب صندوق واريز و بعد از يك دوره سه ماهه ميان كارگزاران تقسيم ميشود.
