تفاوت نگاه سهامداران با مسئولان بازار

براساس گزارش بورس نیوز، این دیدگاه ها و نظرات مختلف انتقادات بسیاری را نیز به همراه داشته که این سایت خبری – تحلیلی در راستای حرکت به سمت هرچه بیشتر شفاف شدن بازار سرمایه از روز جاری اقدام به انتشار این نقدها کرده و از این پس نیز از انتشار کلیه مطالب، نظرات و انتقادات مخاطبین خود استقبال می کند. لذا خواهشمند است در صورت تمایل مطالب خود را به آدرس tebna.ir@gmail.com ارسال نمایند.

در همین راستا در اولین مرحله متن انتقادی یک کارشناس فعال بورس به سخنان مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار در تاریخ 9 دی ماه سال جاری با خبرگزاری ایسنا منتشر شده که شرح آن در ادامه آمده است.

جناب آقای مالمیر مدیر محترم نظارت بر ناشران سازمان بورس و اوراق بهاداردر مورخ 91.10.9 در گفتگو با خبرنگار بورس خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، درخصوص علت توقف نماد معاملاتی 6 شرکت مهم در بورس تهران نکاتی را مطرح کرده اند که لازم دیدم به عنوان یک کارشناس فعال در بورس تهران در پاسخ به صحبت های ایشان نکاتی را عرض نمایم.

آقای مالمیر در این مصاحبه "با بیان این‌که به نظر می‌رسد تعدادی از شرکت ‌ها به صورت هیجانی رشده کرده ‌اند، اظهار داشته که در چند ماه گذشته زمانی که بازار منفی بود کارشناسان شرکت ‌های حقوقی اعتقاد داشتند که بازار به صورت هیجانی به سمت پایین حرکت می‌ کند و قیمت سهام ارزنده نیست، ولی در چند ماه اخیر که بورس رشد کرده است همان کارشناسان عنوان می ‌کنند که سهام شرکت ‌ها بیشتر از این میزان ارزش دارد.

چه اتفاقی در چند ماه اخیر افتاده است که شرکت ‌ها بین 50، 60 و حتی100 درصد رشد کرده ‌اند ولی همان کارشناسان اعتقاد دارند که هنوز جا برای رشد قیمت ‌ها وجود دارد؟"

در پاسخ به ایشان باید گفت، یکی از مهمترین دلایلی که در چند ماه گذشته باعث کاهش پی در پی ارزش سهام شرکت ها در بورس شده بود، سلب اعتماد فعالان حقیقی از بازار سرمایه و خروج نقدینگی از بورس و ورود بخش عمده ای از نقدینگی به بازارهای طلا و ارز بود که باعث به هم ریختگی و ایجاد نوسانات کاذب در آن بازارها گردید.

به نظر می رسد یکی از مهمترین دلایل رونق بازار بورس در این ماه ها علاوه بر عوامل بنیادی و افزایش سودآوری بسیاری از شرکت ها به دلیل بالا رفتن نرخ ارز و همچنین افزایش شدید ارزش جایگزینی شرکت ها، بازگشت اعتماد نسبت به بورس و ورود سنگین نقدینگی اشخاص حقیقی به این بازار طی ماه های اخیر بوده که علاوه بر رونق معاملات در بورس اوراق بهادار باعث ثبات نسبی در بازارهای موازی همچون ارز و طلا گردیده است. بنابراین بهتر است جناب آقای مالمیر و همکاران محترمشان در سازمان بورس و اوراق بهادار این امر را به فال نیک گرفته و با بستن نماد شرکت ها که موجب کاهش نقدشوندگی به عنوان یکی از مهمترین شاخصه های بازار سرمایه کارآمد و افزایش ریسک بازار می شود، این اعتماد را کاهش ندهند. در غیر این صورت وضعیت بازار مشابه همان چند ماه گذشته ای می شود که جناب مالمیر در مصاحبه خود بدان اشاره فرموده اند.

آقای مالمیر در بخش دیگری از مصاحبه خود فرموده اند: "در حال حاضر سهامداران صرفاً به صف خرید و فروش نگاه می‌کنند و با تحلیل وارد بازار نمی‌شوند زیرا وضعیت بازار نسبت به چهار ماه گذشته آن قدر دستخوش تغییر نشده است."

ایشان با بیان این‌که وضعیت فعلی بازار توسط سازمان بورس در حال بررسی است، عنوان کرده اند: "به نظر می‌رسد قیمت سهام برخی شرکت ‌ها غیر واقعی باشد و بازار به این سمت می‌ رود که هر روز با افزایش چهار درصدی قیمت مواجه شود این در حالی است که قیمت سهم باید روان باشد و اینکه قیمت هر سهم هر روز چهار درصد مثبت شود، منطقی نیست. "

این جمله ایشان کم لطفی به تعداد زیادی از سرمایه گذاران است که بر اساس تحلیل و بررسی وضعیت فعلی و آتی سودآوری شرکت ها اقدام به خرید و فروش سهام می نمایند. در طی روزهای گذشته از 10.2 لغایت 91.10.6 به ترتیب 155، 123، و 180 میلیون از سهام شرکت های سرمایه گذاری صندوق بازنشستگی کشوری، پالایش نفت بندرعباس و ذوب آهن اصفهان مورد معامله قرار گرفته اند. بعید می دانم این حجم از معاملات بدون تحلیل و صرفا بر مبنای صف خرید و فروش باشد. در خصوص روان بودن قیمت سهم که آرزوی بخش زیادی از فعالان حرفه ای بازار است، باید گفت دلیل این امر عدم وجود تحلیل در بازار نیست بلکه مشکل از دستورالعمل محدودیت نوسان قیمت است که حل این مشکل هم در دست سازمان بورس است.

برای اطمینان از شرح وظایف مدیریت نظارت بر ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار سری به وبگاه این سازمان زدم. ولی اظهار نظر در خصوص وضعیت قیمت شرکت ها و تحلیل روند آنها را جزء وظایف این بخش نیافتم. بهتر است وظیفه تحلیل شرکت ها و اظهار نظر در خصوص روند قیمتی شرکت ها را به نهادهای تعیین شده توسط قانون همچون شرکت های مشاور سرمایه گذاری، سبدگردانان و کارگزاران دارای مجوز مشاوره سرمایه گذاری واگذار نماییم.

بی شک صحبت های جناب آقای مالمیر از سر دلسوزی و ناشی از دغدغه های ایشان بوده است. برای برطرف نمودن این دغدغه و نگرانی ها، روش های بهتری نیز وجود دارد. یکی از این روش ها عرضه هر چه سریعتر سهام شرکت های جدید مخصوصاً شرکت های مشمول اصل 44 است. همچنین روش دیگر اطلاع رسانی و فرهنگ سازی بیشتر است تا افرادی که از تخصص لازم و یا فرصت کافی برای بررسی وضعیت سودآوری و تحلیل شرکت ها برخوردار نیستند از طریق صندوق های مشترک سرمایه گذاری و شرکت های سبدگردان وارد بازار سرمایه گردند. در صورتی که فردی از دانش کافی جهت سرمایه گذاری مستقیم در بورس برخوردار نباشد و علیرغم اطلاع رسانی حاضر به سرمایه گذاری در صندوق ها و یا استفاده از خدمات مشاوران سرمایه گذاری و سبدگردانان دارای مجوز از سازمان بورس نباشد، نمی توان برای آنها دایه مهربان تر از مادر بود و ماهیت بورس چنین است که این افراد در بلند مدت دچار زیان خواهند شد. نمونه بارز این امر روند معاملاتی روزهای گذشته بازار است که با توجه به اظهارات بیان شده، بسیاری از افراد غیرحرفه ای سهامی که در روزهای قبل در صف خرید، خریداری نموده بودند را در صف های فروش به فروش رساندند.

در پایان نگارنده بر این باور است که اگر در زمان ارائه بودجه اولیه شرکتها و همچنین در زمان ارائه گزارشات میان دوره ای شرکت ها، دقت و نظارت کافی بر EPS پیش بینی شده شرکت ها از سوی سازمان صورت گیرد و در مورد شرکت هایی که از ارائه اطلاعات صحیح و به موقع استنکاف می نمایند، برخورد قانونی صورت گیرد، در آینده نیازمند بستن نماد شرکت ها برای شفاف سازی نخواهیم بود.

امضا محفوظ