مقايسه ارزندگي سهام سايپا و رنا و رقابت مديريتي در آنها
اين روزها در پي بالا گرفتن رقابت بر سر مديريت سهام خودروسازان و سرمايهگذاري رنا و قيمتسازي عدهاي در برخي از اين نمادها كه البته نميتوانند رقابت خود بر سر مديريت اين شركتها را پنهان نمايند عدهاي در ترديد انتخاب يك سهم خودروسازي به سر ميبرند.
از آنجايي كه بديهيترين اصل در پرتفوي گرداني، ايجاد تنوع در سهام است قاعدتا بهترين گزينه انتخاب سه سهم ايرانخودرو، سايپا و رنا در پرتفوي است ليكن برخي يا علاقهاي به تشكيل پرتفوي ندارند و يا مبلغ سرمايهگذاري آنها به ميزاني نيست كه تشكيل پرتفوي دهند.
با توجه به اين موضوع بايد توجه نمود كه ارزندگي سهام خودرويي در اين برهه از دو منظر قابل ارزيابي است: نخست ارزش ذاتي با توجه به سودآوري فعلي و آتي، دوم كرسي مديريتي شركت.
در مورد ارزش ذاتي در بازار اكثراً ميدانند كه ايران خودرو قابليتهاي فني بالاتري دارد اما سايپا قابليتهاي بازاريابي و مشتريمداري مناسبتري را در خود جاي داده است. سودآوري شركت سايپا مطمئنتر از ايرانخودرو است.
همين موضوع باعث ميشود تا در صورتي كه مديريت مناسبتر غير دولتي بر ايرانخودرو حاكم شود (كه صد البته با سياستهاي كشور ما بسيار بعيد است كه خصوصيسازي و حاكميت مديريت بخش خصوصي حاكم گردد) آنگاه ميتوان براي ايرانخودرو آيندهاي فوقالعاده جذاب را متصور شد.
البته نبايد در ايرانخودرو از مالكيت بانك پارسيان نيز عبور نماييم البته اگر اين بانك قبل از واگذاري فروخته نشود كه در اين صورت از لحاظ عملكرد آتي براي ايرانخودرو يك نقطه ضعف و از لحاظ سودآوري فوري يك نقطه قوت محسوب ميشود.
اما ارزش ذاتي رنا را به نسبت ارزش خالص داراييهاي آن (NAV) ميتوان دريافت. آخرين NAV رنا حدود 230 تومان ارزيابي شده است كه با توجه به صد در صد بودن امكان فروش سهام مديريتي پرتفوي اين شركت به قيمت روز، حداقل (تآكيد ميشود حداقل) قيمت رنا بايد به قيمت NAV باشد و قاعده 80% ارزش NAV به عنوان قيمت براي اين شركت درست نيست.
از لحاظ سودآوري نيز اين شركت مبادرت به فروش حدوداً يك درصد سهام سايپا و خريد مجدد حدود نيم درصد آن در بازار نموده است كه با توجه به بهاي تمامشده حدود 77 توماني هر سهم سايپا براي شركت رنا، از اين محل حدود 12 ميليارد تومان سود شناسايي نموده است و البته با توجه به از دست رفتن حدود نيم درصد سهام سايپا در اين شركت، بايد سود تقسيمي سايپا به ميزان هر سهم حدود 55 تومان را به ميزان حدود 50 ميليون سهم از سود رنا كسر نماييم.
اين سود حدود 2.75 ميليارد تومان است كه در نهايت فروش سهام سايپا حدود 9.2 ميليارد تومان (به ازاي هر سهم حدود 6 تومان) تعديل مثبت براي رنا دارد.
همچنين واگذاري حدود 50 ميليون سهام ايرانخودرو كه براي آن سود تقسيمي نيز در نظر گرفته نشده است و بهاي تمام شده هر سهم آن حدود 155 تومان بوده است حداكثر مبلغي حدود 1 تومان ميتواند به سود رنا اضافه نمايد. بنابراين تعديل حدود 7 توماني سود رنا از اين محل محتمل است.
اما وجه دوم ارزندگي سهام خودروسازان را بايد در رقابت آتي براي سهام مديريتي آنان دانست. در اين ميان سهم رنا يك حالت بسيار استراتژيك به خصوص در كسب مديريت سهام سايپا دارد كه حتي بدون واگذاري باقيمانده سهام سازمان گسترش در اين شركت نيز قابل تحقق است.
البته با توجه به مالكيت فعلي 25.5 درصدي سازمان گسترش در شركت رنا و قطعيت واگذاري 18 درصدي در 4 خرداد (كه البته هرگز نميتوان آن را با توجه به سابقه خصوصيسازي قطعي دانست!!) و همچنين ادامه واگذاري سهام خرد رنا در بازار، ديگر سرمايهگذاري رنا را نميتوان متعلق به سازمان گسترش دانست و بايد آن را در مالكيت مجموعه تأمين اجتماعي و يا كنسرسيوم تأمين- گروه بهمن دانست.
بنابراين اگر هم رقابتي بر سر سهام رنا باشد بيشتر سنگيني كفه اين ترازو به نفع مجموعه تأمين اجتماعي با 32 درصد سهام است و تلاش مجموعه سرمايهگذاري و گروه كاركنان سايپا براي خريد سهام بيشتر يك تلاش براي كسب سود است تا كسب كرسي مديريت (البته آينده مسايل را بهتر روشن خواهد ساخت).
سرمايهگذاري ملي ايران نيز به نمايندگي از گروه بهمن ظاهراً قصد ندارد اجازه دهد مالكيت رنا به تأمين اجتماعي واگذار شود كه اين خود يك رقابت كاملاً دو سويه را رقم زده است.
شايد بتوان گفت در اين ميان مجموعه سرمايهگذاري سايپا فعلاً (البته فعلاً) سهامي را ميخرد كه ميتواند به كمك سازمان گسترش يا مجموعه تأمين يا مجموعه سرمايهگذاري ملي و گروه بهمن بيايد.
به هر ترتيب رقابت در رنا اكنون فقط در صورت عدم توافق مجموعه تأمين-بهمن جذاب است كه به نظر ميرسد اين دعوا (اگر دستور خاصي در كار نباشد) در نهايت به نفع تأمين اجتماعي تمام خواهد شد.
نتيجه اين كه فاز اول جذابيت سهام رنا در بازار طي روزهاي آينده با واگذاري سهام خرد توسط خصوصيسازي به اتمام ميرسد و اين سازمان نيز ظاهراً قصد دارد اين فرآيند را طولانيتر نمايد تا قيمت بالاتر برود. در فاز واگذاري بلوك 18 درصدي نيز در نهايت ميتوان به افزايش قابل توجه قيمت پايه بلوك اميدوار بود (اگر دستور ديگري صادر نشود).
در نهايت با واگذاري رنا به تأمين اجتماعي جذابيت مديريتي باقيمانده سهام اين شركت در بازار به شدت كم خواهد شد و بايد به اميد رشد قيمت سهام ايرانخودرو و سايپا بود.
در آن صورت مجموعه تأمين اجتماعي خواهد توانست با چانهزني يكي از بلوكهاي ايران خودرو و سايپاي تحت تملك رنا را به خريدار بلوك 18 درصدي آن شركت واگذار نمايد و در ديگري قدرت چانهزني بالايي كسب نمايد كه اين خود بر ارزندگي داراييهاي رنا خواهد افزود.
در مورد سهام ايران خودرو نيز با توجه به مالكيت حدود 7 درصدي سرمايهگذاري سمند در آن فعلا حاشيه امنيت مناسبي براي سازمان گسترش قابل تصور است و تا واگذاري بلوك 18 درصدي شايد نتوان دعواي مديريتي را خيلي در اين شركت جدي دانست.
اما با توجه به تحليل روز گذشته در بورس نيوز، اكنون با توجه به واگذاري رنا، سهم سازمان گسترش+ سرمايهگذاري سايپا در شركت سايپا به حدود 41.5 و جبهه مقابل يعني تأمين-بهمن (شامل دانايان پارس و صبا جهاد و ملي ايران) به حدود 42 درصد رسيده است كه در صورت همكاري اين جبهه ميتوان همين روزها منتظر برگزاري مجمع عادي بطور فوقالعاده شركتهاي رنا و سايپا بود كه در اين صورت سايپا را ميتوان يك شركت خارج از سيطره سازمان گسترش دانست (مگر دستور ديگري صادر شود).
در اين ميان اكنون سهام خرد سايپا در بازار فوقالعاده حساس خواهد بود كه به نظر ميرسد اكنون دعواي مديريتي در سايپا جديتر از رنا است و از اين لحاظ بايد منتظر حركت مدعيان مديريت سايپا در بازار بطور جدي باشيم.
البته هرگز پنهان نيست كه مجموعه م. اقتصاد با حدود 40 ميليون سهم در بازار به شدت به دنبال بالا نرفتن قيمت سهام سايپا و خريد به حد وفور آن در بازار و در قيمتهاي پايين است.
اگر قرار بر اين است كه سهام بلوكي سايپا نيز به اين مجموعه واگذار گردد آنگاه نميتوان انتظار رشد قيمت را از سايپا داشت و شايد اصولاً اين مجموعه عجلهاي هم براي كسب سريعتر مديريت در سايپا نداشته باشد اما اگر قرار به رقابت باشد، سهام سايپا در اين روزها قاعدتاً بايد در رقابت بسيار داغتري از رنا قرار داشته باشد كه همين داغ نبودن رقابت خود ميتواند حكايت از مسايل خاصي داشته باشد.
به هر ترتيب شايد انتظار تعيين تكليف قطعي رنا است كه جذابيت مديريتي سايپا را تحت تأثير حركات م.اقتصاد قرار داده است و اين مجموعه خيال خود را از بابت خريد سهام سايپا به قيمت پايين در بازار و كنترل قيمت پايه بلوك احتمالي آسوده ميبيند.
