از اختلاس بانکی تا انتخابات مجلس و ارزیابی صنایع بورسی

دومین فصل کاری بورس اوراق بهادار تهران در حالی آخرین روزهای پایانی خود را سپری می کند که از ابتدای امسال تا کنون و به رغم افت و خیزهای مختلف بطور میانگین بازدهی 14.56 درصدی را برای سرمایه گذاران در بر داشته است.

این میزان بازدهی اگر چه از دید برخی کارشناسان با توجه به در نظر گرفتن تمامی عوامل درونی و بیرونی تأثیر گذار، برای بازار سهام منطقی به نظر می رسد اما در مقایسه با همین دوره در سال گذشته که بورس اوراق بهادار تهران بازدهی بیش از 37 درصدی را برای سهامداران به ارمغان آورده بود، کاهش حدود دو و نیم درصدی این نسبت در نیمه اول سال جاری برای سرمایه گذاران کم طاقت و عجول، کمی نگران کننده است.

بنا بر گزارش بورس نیوز رشد بی مهابا و شتابان شاخص های بورسی در یک ماهه ابتدایی سال جاری، در شرایطی علت اصلی لزوم تصحیح قیمت سهام شرکت های بورسی و منطقی شدن نسبت قیمت به درآمدی آنها در ماههای اخیر عنوان می شود که در حال حاضر به نظر می رسد با اتمام دوره های اصلاحی و استراحتی این نماگرها، زمینه برای آغاز رشد حجم و گردش معاملات در یک روند منطقی و با شیبی ملایم در جهت صعودی طی نیمه دوم سال جاری فراهم شده است.

بویژه آنکه ارایه گزارش های عملکردی شرکت ها و صنایع بورسی در سه ماهه دوم امسال که پیشاپیش حاکی از پوشش مناسب سودهای پیش بینی شده و تعدیل های مثبت درآمدی در نمادهای عمدتاً تأثیر گذار در گردش حجمی معاملات هستند نیز می تواند در ایجاد این انگیزه جدید و افزایش دامنه مدار صعودی نماگرهای بازار سهام بیافزاید.

در همین ارتباط یک کارشناس بازار سرمایه در گفتگو با خبرنگار ما با بیان اینکه تحقق سود آوری های بیشتری از شرکت ها در نیمه دوم سال جاری را انتظار دارند، خاطر نشان کرد: با نگاهی به وضعیت عملکردی بخش عمده ای از شرکت های بزرگ بورسی و مقایسه آن با سال گذشته، دستیابی به آمار و ارقام برآوردی در بودجه پیش بینی شده و حتی فراتر از پوشش های انتظاری در عملکردهای میاندوره ای در پیش رو دور از ذهن نبوده و این در حالی است که با جستجوی صورت های مالی شرکت های مختلف بویژه آندسته از شرکت هایی که دارای سال مالی منتهی به پایان آذر ماه هستند، اخبار و مستندات حاکی از رشد 30 تا 50 درصدی سود آوری ها نسبت به بودجه های انتظاری می باشد.

محکومیت در برابر چالش

احسان مرادی پایان دوره استراحتی شاخص کل و وقفه های تکنیکالی در معاملات سهام را به منزله آمادگی بورس برای آغاز دور جدیدی از صعود شاخص های بورسی و رشد حجم و ارزش معاملات سهام و اوراق بهادار توصیف کرد و افزود: با تجمیع تمامی مولفه ها و عوامل موجود، می توان به محکومیت بورس برای تداوم رشد معتقد بود. اما در عین حال برخی ریسک های سیستماتیک و خارج از اراده درونی بازار می تواند این حرکت را با نوسان هایی همراه سازد.

مسئله انتخابات مجلس نهم و ورود کشور به فضای رقابت های انتخاباتی نامزدها در اسفندماه امسال یکی از این موارد ها بوده که به هرحال با توجه به بیانات اخیر مقام معظم رهبری و اقتضای این فضا در زمینه طرح چالش های گوناگون، به نظر می رسد چنانچه مدیران و دست اندر کاران مدیریت کلان کشور، نکات مطرح شده از سوی ایشان را به خوبی سر لوحه کار خود قرار دهند، بی تردید فضایی پر شور و فارغ از هر گونه تخریب یا نگرانی احتمالی در حوزه سیاسی داخلی خواهیم بود.

نماگرهای بورس کارآمدتر شوند

این فعال بازار سرمایه در عین حال شاخص کل بازار سرمایه کشور را به عنوان نماگری که قادر به نمایش دادن تمامی واقعیات بازار سرمایه کشور باشد، کافی ندانست و یادآور شد: با وجود آنکه شرکت های تأمین سرمایه و نهادهای مالی مختلفی در سال های اخیر ایجاد شده اما هنوز با توجه به اعمال همزمان افزایش سرمایه ها و گنجاندن سود نقدی شرکت ها در مجامع سالیانه، هنوز فضای بازار سرمایه با توجه به نیازهای فعلی، امکان ایجاد یک گروه یا تشکل مشخصی برای ارزیابی و نمایش شاخص ها را بوجود نیاورده و حال آنکه تعریف شاخص های مختلف برای صنایع و حتی تعدادی از شرکت های بزرگ به خوبی احساس می شود.

لزوم تعریف شاخص های جدید

وی تعریف شاخص کل بازار سهام بر اساس نیازهای موجود و فارغ از تبعیت از حرکت یک گروه یا صنعت خاص را ضروری دانست و افزود: در حال حاضر نوع نماگرهای بازار سهام باعث ایجاد مشکلاتی برای شرکت های کارگزاری و سرمایه گذاری بویژه مدیران صندوق های سرمایه گذاری در ارایه بازدهی ها به مشتریان و سرمایه گذاران شده که به هر حال به نظر می رسد با توجه به موسسه ها و شرکت های تخصصی ایجاد شده در بازار سرمایه، می توان با برگزاری جلسه های مختلف، شاخص های مناسبی را برای آن تعریف کرد.

فاصله P/E خودرو سازان تا واقعیت

مرادی در ادامه با بررسی دورنمای برخی از صنایع پر بیننده بورسی، عنوان کرد: صنعت خودرو سازی با وجود پتانسیل های مختلف، نیازمند تعریف استراتژی مشخص خود در سطح کلان اقتصاد بوده چرا که بر مبنای حجم و نوع تولیدات و از طرفی میزان حداکثر نمودن رفاه اجتماعی جامعه باید سهامداران نسبت قیمت به در آمدی مشخصی را برای این صنعت ارزیابی کنند.

یک صنعت مظلوم

در کنار این موضوع، صنعت پر پتانسیل سیمان همزمان با اجرای هدفمند سازی یارانه ها با مظلومیت فزاینده ای در بورس مواجه شده و حال اینکه برخورداری از سود تقسیمی مناسب در مجامع سالیانه و پوشش سود پیش بینی شده در بودجه های انتظاری همواره سیمانی های بورس را به عنوان ارزنده ترین سهم ها قرار داده است.

تغییر نگاه ها از زاویه سودآوری

در عین حال نگاه معامله گران بورس نسبت به شرکت های سرمایه گذاری بر مبنای میزان ارزش خالص داراییهای (NAV) این شرکت ها استوار شده و فارغ از میزان سودآوری آنها، به نظر می رسد چندان حساسیتی به پیش بینی های سود و پوشش آنها ندارد. در این زمینه در شرایط فعلی عرضه سهام شرکت های غیر بورسی از سبد دارایی های شرکت های سرمایه گذاری در بورس و فرابورس، بهترین فرصت برای نشان دادن ارزش خالص دارایی های این شرکت ها و به تبع آن ارزیابی قیمت سهام آنها در تابلوی معاملات خواهد بود.

یک نکته از پتروشیمی ها

آندسته از صنایع پتروشیمی نیز به لطف افزایش تدریجی نرخ ارز و بهبود حجم صادرات محصولات تولیدی، گزینه مناسبی برای سرمایه گذاران بوده بطوریکه با توجه به دورنمای وضعیت بازارهای جهانی در نیمه دوم امسال، این شرکت ها سهامداران خود را نا خشنود نخواهند کرد.

اختلاس ها از کجا آب می خورد؟

و در آخر اینکه صنعت بانکداری بویژه در میان بانک های تازه خصوصی شده همچون بانک های تجارت و ملت و بویژه آندسته از شرکت هایی که از افزایش سرمایه برخوردار شده اند، می توانند دورنمای روشنی از معاملات خود تا پایان سال جاری را ترسیم کنند.

در این رابطه اگر چه در شرایط فعلی بحث اختلاس میلیاردی در تعداری از بانک ها به یک موضوع اثر گذار بر روی نمادهای بانک تبدیل شده اما باید دانست پایین بودن قیمت پول و به صرفه بودن هزینه های آن در کشور علت وجودی این اختلاس بوده و به نظر می رسد بانک مرکزی و در رأس آن شورای پول و اعتبار باید هر چه سریعتر برای جلوگیری از وقوع اختلاس های احتمالی در آینده نسبت به افزایش همزمان نرخ سود تسهیلات و سپرده های بانکی اقدام کند.