شورای بورس بر سر چند راهی (O.T.C)

به بهانه نشست 10/10/86 شورای بورس که یکی از دستور جلسات آن تصویب قانون (o.t.c) است و همچنین مشاهده اطلاعیه های شرکت ایدرو otc در خصوص فروش سهام برخی شرکتها در یکی از روزنامه های کثیر الانتشار اقتصادی کشور تصمیم گرفتیم که به بررسی این موضوع بپردازیم البته به نظر می رسد که معطل ماندن قانون otc به علت آن است که شورای بورس با چند راهی مواجه شده است زیرا اعضای شورای بورس هنوز سطح انتظارات خود را از بازار فرا بورس مشخص نکرده اند و همین مسئله باعث صرف هزینه های سنگین از سوی بخش خصوصی و عدم نتیجه گیری در خصوص راه اندازی این بازار شده است.

در همین راستا خبرنگار بورس نیوز گفتگویی با چند تن از کارگزاران بورس اوراق بهادار تهران انجام داده است که از نظر می گذرانیم :

حسین خزلی خرازی مدیرعامل شرکت کارگزارای بانک کشاورزی در گفتگو با بورس نیوز و با اشاره به مشکل مشخص نبودن ساختار و نوع شرکت بازار فرا بورس (otc) اظهار داشت:‌در حال حاضر هیچ سازمان و یا شرکتی مخالفتی با راه اندازی otc ندارد بلکه مشکل عمده، ساختار و قانون های این بازار است که هنوز مشخص نشده است.

همچنین اکبر زرگانی نژاد مدیر عامل شرکت کارگزاری امین سهم نیز راه اندازی این بازار را جزء ملزومات بازار سرمایه جهت رشد و تکامل دانست و افزود : حضور بازار فرا بورس در کنار بورس اوراق بهادار می تواند یک مکمل برای رشد و پایداری این بازار باشد.

فرهاد رهبر مدیر عامل شرکت کارگزاری حافظ هم ضمن اشاره به ضرورت تاسیس این بازار در کشور خاطرنشان کرد : بازار otc بازاری است که طبق قانون اوراق بهادار مصوب آذر ماه سال 84 به رسمیت شناخته شده و اجازه دارد تا پس از تاسیس زیر نظر سازمان بورس فعالیت نماید.

در همین راستا مازیار حقیقی معاون مدیر عامل شرکت کارگزاری آبان در تایید صحبت های دیگر کارگزاران تصریح کرد : در این که باید otc تشکیل شود شکی نیست اما نکته مهم راه اندازی این شرکت است که باید تحت یک قانون مشخص حرکت نمود و در فرصت مناسب فعالیت خود را آغاز نماید چرا که قانونمندی سبب کاهش ریسک معاملات می شود.

خرازی در پاسخ به این سوال بورس نیوز که آیا otc باید توسط شرکت بورس راه اندازی شود یا شرکتی دیگر گفت:‌ من با هر گونه ارتباط بین بازار فرا بورس با بازار بورس مخالف هستم چرا که همگامی و ادغام این دو بازار حس رقابت پذیری را از بین می برد و به عقیده من باید مدیریت ، مالکیت ، روشهای معامله و کارمزدهای آن و غیره کاملا از ساختار فعلی بورس مجزا باشد . اگر قرار باشد همان آدمها با همان دستور العمل ها و همان سیستم های گذشته در otc فعالیت نمایند به نتیجه معقول و خوبی دست نخواهیم یافت .بلکه باید با استفاده از افراد جدید و تفکرات جدید و با استفاده از مشاورین خارجی و نرم افزار جدید اقدام به تاسیس otc کنیم .

در همین رابطه زرگانی نژاد گفت:‌مهمترین مسئله در یافت مجوز برای راه اندازی این بازار است و پس از در یافت آن هر گروهی می تواند در یک چار چوب معین و مشخص به راه اندازی otc بپردازد .

همچنین فرهاد رهبر و مازیار حقیقی نیز در پاسخ به سوال فوق خاطرنشان کردند: باید مطابق با قانون ضوابط و استانداردهای مورد نیاز برای otc فراهم شود پس از صدور مجوز توسط سازمان فعالیت آغاز شود چرا که نکته مهم نظارت سازمان بورس بر این بازار است و کارایی و اجرای قوانین موجود می تواند بر عهده یک شرکت خصوصی خارج از سازمان و شرکت بورس باشد.

مدیران شرکتهای کارگزاری مذکور ضمن اظهار تمایل برای فعالیت در بازار otc به عنوان یک شرکت کارگزاری عنوان کردند: در دنیا کارگزاران حرفه ای در بازارهای بزرگ مشغول فعالیت می باشند و کارگزار می تواند با دیدن یک معامله تشخیص دهد که این معامله مربوط به کدام یک از حوزه های فعالیتش در بازار می شود و از این طریق این معامله را به انجام رساند.

خرازی در جواب بورس نبوز که آیا به عنوان بازار ساز هم حاضرید در otc فعالیت نمایید ؟‌ افزود : برای بازار سازی تعاریف گوناگونی وجود دارد . هر ابزار معاملاتی در بورس اگر قابلیت نقد شوند گی نداشته باشد نیاز به کسی دارد که بتواند میزان نقد شوندگی آن را افزایش دهد و تمامی این مسایل در زمانی قابلیت اجرا دارد که نخواهیم از سرمایه آن شرکت کارگزاری استفاده کنیم بلکه خود شرکتها باید هزینه آنرا متقبل شوند.

در همین راستا دیگر مدیران نیز با اظهار تمایل نسبت به این کار اجرای آنرا به هزینه خود شرکتها برای بازار سازی سهام خود دانستند .

در پایان خرازی با اشاره به معایب انحصاری بودن بازار فرا بورس خاطر نشان کرد: بورس و بازار سرمایه به علت اینکه ماهیت ملی دارد نمی تواند انحصاری باشد چرا که نمی توان مالکیت و مدیریت آن را دست یک گروه سپرد.

به عنوان مثال از موقعی که 2 بانک آمریکایی بورس نفت لندن را در دست گرفتند این بازار با چالش های متفاوتی روبرو شد از همین رو نباید کنترل و مالکیت بورس که یک بازار فرا ملی است را به دست افراد خاص سپرد و آنرا انحصاری کرد. در حال حاضر تفکر بورس که هیچ کس نمی تواند بیش 5/2 درصد ازسهام شرکتی را در اختیار داشته باشد بسیار بجا و مناسب است.

اما این در حالی است که مازیار حقیقی در این باره تصریح کرد: انحصار همیشه وجود دارد و در مواقعی نیز مشکل ساز می باشد ولی اگر قرار باشد ما بر طبق یک قانون 50 شرکت otc راه اندازی کنیم سبب پایین آمدن سطح نظارت بر این شرکتها می شود ، از همین رو از نظر من فعلا یک بازارotc برای ما کافی است و در این جا هر شرکتی که قدرت و توانایی بیشتری داشته باشد قابلیت تاسیس این بازار را خواهد داشت.