دو شرط لازم برای ماندگاری اثرات مثبت توافق هسته ای/ علت عدم رشد بورس پس از توافق
یک کارشناس ارشد بازار سرمایه با بیان این مطلب در گفتگو با خبرنگار بورس نیوز عنوان کرد: اثر کوتاه مدت و ناپایدار این پدیده سیاسی ناشی از جو روانی و هیجانی است که دور نمای مثبت در فضای کسب و کار بوجود می آورد و می تواند در بلند مدت تبدیل به واقعیت شود.
شاهین شایان آرانی افزود: اما اعمال اثر با دوام توافق نهایی بر اقتصاد کشور حداقل به گذر زمان یک سال نیاز دارد تا اثرات بهبود روابط سیاسی همچون رفع تحریم ها و افزایش توان مالی در سطح بین الملل بر وضعیت سودآوری شرکت ها و صنایع نمایان گردد که همین اثر بلند مدت برای اقتصاد کشور حائز اهمیت است.
البته فراموش نکنیم که برای ماندگاری تبعات مثبت ناشی از حصول توافق نهایی به چگونگی عملیاتی شدن موارد تعیین شده در توافق همچون رفع تحریم ها در موعد مقرر و ورود سرمایه گذاران خارجی نیز بستگی دارد.
وی همچنین به روند بورس قبل و بعد از مذاکرات ایران با گروه 1+5 اشاره کرد و اظهار داشت: شاخص کل طی یک ماه گذشته از مدار 64 هزار واحدی روند صعودی را در پیش گرفت و در بالاترین محدوده توانست به کانال 70 هزار واحدی صعود کند. بر این اساس می توان گفت نماگر بازار سرمایه طی این مدت با رشد حدود 10 درصدی همراه شد و اکنون نیز به همین نسبت افت یافته است.
از این رو، اگرچه جو مثبت بر بازار سرمایه حاکم است، اما به دلیل وجود دیدگاه های متفاوت رفتارهای گوناگون از سهامداران مشاهده می شود و روند فعلی منطقی به نظر می سد. بطوریکه می توان گفت در صورتیکه توافق به طور کامل عملی شود و برخی از موانع در نظام داخلی برطرف گردد، پتانسیل های بالای اقتصاد کشور برای رشد و شکوفایی شکوفا خواهد شد که در پی آن بازار سرمایه نیز می تواند در این مسیر حرکت کند.
وی با اشاره به اثر پذیری گروه بانکی از لغو تحریم های سوئیفت، در این خصوص گفت: رفع محدودیت های بانکی اثر کلی مثبت بر نظام بانکی اعمال می کند و موجب چرخش مالی و نقل و انتقالات بانکی می شود. بطوریکه بانک هایی که در حوزه ضوابط بین المللی بهتر عمل کرده اند و چاشنی بین المللی آنها بیش از سایر بانک ها است، اثرات بیشتری را از رفع موانع موجود می پذیرند و به طور قطع بر قیمت سهام آنها نیز موثر واقع می شود.
این کارشناس ارشد بازار سرمایه با ابراز نگرانی نسبت به وضعیت گروه بانکی، ادامه داد: کل گروه در یک درهم تنیدگی فرو رفته و از این موضوع که می بایست در حوزه بین المللی نیز فعالیت داشته باشند غافل مانده اند. این گروه فراموش کرده که می بایست در عرصه جهانی رقابت کند و خود را با استاندارهای جهانی مطابقت دهد و اکنون بیشتر به سمت مکانیزم های داخلی و ایجاد درآمد و مدیریت منابع پیش رفته که حتی این امر نیز از یک سو از لحاظ بانکداری اسلامی شبهات زیادی دارد و از سوی دیگر در نحوه ارائه خدمات به مشتریان به عنوان مهم ترین ذینفعان گروه بانکی، از مقبولیت برخوردار نیستند.
امیدواریم که گروه بانکی که همچون پتروشیمی که انحصاری شده، بتواند از طریق روش ها و ایدئولوژی هایی همچون گروه مخابرات از انحصار خارج شوند.
شایان آرانی افزود: گروه بانکی همچون پتروشیمی ها به ظاهر متعلق به بخش خصوصی هستند، اما نحوه مدیریت آنها دولت محور است و نظام بانکی دارای مشکل مدیریت انحصاری و پیله محوری است. چرا که همه مدیران بانک ها وابسته به دولت هستند و هیچ فردی را از منابع دیگر وارد حوزه فعالیت خود نمی کنند و به دلیل قدرت مالی و نفوذهایی که دارند هر فردی را که اعتراض کند یا ایراد بگیرد از صحنه خارج می کنند.
حال آنکه صرف نظر از همه موارد عنوان شده بانک ها در راستای ارائه خدمات در سطح جهانی به روز نیستند و تنها برای حفظ جایگاه خود در سطح بین الملل رایزنی هایی را انجام می دهند. از این رو به نظر می بایست بانکها می بایست از پیله ای که درون آن قرار گرفته اند، خارج شوند و انحصار این گروه شکسته شود.
وی در خصوص راه های موجود برای خروج بانک ها از حالت انحصاری اظهار داشت: یکی از راهکارهای موجود این است که بانک های خارجی پا به پای بانک های داخلی در داخل کشور و در قالب بانکداری اسلامی فعالیت کنند و ارائه خدمات بدهند که تحقق این امر موجب می شود تا از یک سو گروه بانکی سطح خدمات، تکنولوژی و دانش مدیریت خود را ارتقا دهند و از سوی دیگر تفاوت های موجود میان بانک ها مشخص و متمایز شود.
علاوه بر این، بنده معتقدم که بسیاری از بانک های دولتی و خصوصی داخلی از توان رقابت با بانک های خارجی برخوردارند و می توانند سر بلند بیرون آیند و پتانسیل های بالقوه آنها بالفعل شود و در نهایت اقتصاد و صنعت کشور جهش قابل توجهی داشته باشد.
این کارشناس ارشد بازار سرمایه در خاتمه گفت: با توجه به مطالب عنوان شده می توان گفت در صورتیکه با اجرای برنامه هایی همچون فعالیت بانک های خارجی در داخل کشور، نتوان گروه بانکی را از پیله انحصاری خود خارج کرد، لغو تحریم های سوئیفت تنها باعث رفع محدودیتهای موجود می شود و اوضاع گروه نسبت به گذشته اندکی بهتر خواهد شد و در نهایت تأثیر قابل توجهی بر وضعیت سودآوری بانک ها اعمال نخواهد کرد. چرا که در ابتدا می بایست انحصار موجود در گروه مذکور شکسته شود همچنان که انحصار صنعت مخابرات شکسته شد.

1- عده اي از سرمايه گذاران بزرگ بعد از توافق هسته اي و لغو تحريم ها بازارهاي ديگر و مشاغل توليدي و صادراتي رابستري مناسبتر و كم ريسك تر و پر بازده تر براي سرمايه گذاري ميدانند و در حال خروج تدريجي از بورس هستند .
2- با توجه به ورود سرمايه گذاران مبتدي و هيجاني به بازار بورس در يك سال اخير كه بدون هيچ تحليلي اقدام به خريد و فروش ميكنند و نظم بازار را بهم ميزنند عده اي از فعالان بازار قصد بيرون راندن اين افراد از بازار را دارند .
3- رواج پديده صف نشيني هاي اعصاب خرد كن و نوسانات شديد بازار يكي ديگر از دلايل افت بازار است . اين افراد هيجاني با كوچكترين نوسان دستپاچه ميشوند و اقدامات نامعقولي ميكنند كه زيان خود و ديگر سهامداران خرد را رقم ميزنند .
4- سهامداران با تشكيل صف فروش و سنگين تر كردن آن موجب بي نظمي و هيجان بيشتر بازار و همچنين افت بيشتر ارزش دارايي هاي خود مي شوند .
به نظرم اگر سهمي بي ارزش است نبايد خريد و اگر ارزشمند بايد نگهداري كرد ،تشكيل صف فروش فقط باعث افت بيشتر و سريعتر سهم ميشود ، تشكيل صف فروش باعث وحشت سهامداران بخصوص افراد مبتدي ميشود و وضع بازار ميشود اين كه ميبينيم . ما نبايد به دست خودمان به وضعيت فعلي بورس دامن زده و آب به آسياب كساني بريزيم كه از شرايط فعلي بيشترين منافع را كسب ميكنند .