فاصله گرفتن ارز توافقی از بازار آزاد، نگرانی اصلی بورس است
پویان مظفری، کارشناس بازار سرمایه، در گفتوگو با خبرنگار بورسنیوز، درباره وضعیت این روزهای بازار سهام پس از انتشار اخبار مربوط به مذاکرات اظهار کرد: پس از بازگشایی بازار و عبور از فضای ناشی از درگیریها، شرایط معاملات تا حدی مناسب بود، اما با انتشار اخبار مذاکرات، یک پارامتر جدید نیز به عواملی که به بازار سرمایه کمک میکند اضافه شد و آن هم اخبار مربوط به مذاکرات بود.
وی با اشاره به روند معاملات بازار افزود: به نظر میرسد اثر این اخبار کاملاً مشخص بوده و بازار بسیار خوب معامله شده است. این روند بهصورت ادامهدار دنبال شده، ورود پول حقیقی در بازار مشاهده میشود و فعالان بازار نیز ظاهراً هر منفی را بهعنوان فرصت خرید تلقی میکنند؛ موضوعی که بهوضوح میتوان آن را در تابلوی بسیاری از سهمها مشاهده کرد.
این کارشناس بازار سرمایه درباره تمرکز ارزش معاملات در روزهای اخیر بیان کرد: در معاملات امروز، ارزش کل بازار حدود ۳۶ همت بوده که از این میزان، حدود ۲۵ همت به معاملات خرد سهام اختصاص داشته است.
مظفری ادامه داد: اگر ترکیب ارزش معاملات را بررسی کنیم، مشخصاً میبینیم که بانکها معاملات سنگینی را تجربه میکنند که بخش مهمی از آن به دلیل حضور بانک ملت است. همچنین گروه فلزات اساسی به دلیل حضور «فملی» و گروه محصولات شیمیایی نیز بهدلیل بازگشایی نمادهایی مانند «فارس» و «غدیر» پس از یک دوره توقف، معاملات قابلتوجهی را به خود اختصاص دادهاند.
وی با اشاره به جزئیات ارزش معاملات نمادهای بزرگ عنوان کرد: امروز بانک ملت با حدود ۳ همت، فملی با حدود ۲.۲ همت و شپنا با حدود ۱.۱ همت در زمره نمادهای با بیشترین ارزش معاملات قرار داشتند و پس از آن نیز نمادهایی مانند شتران و چند سهم بزرگ دیگر در ردیفهای بعدی قرار گرفتند؛ بنابراین در حال حاضر بخش عمده ارزش معاملات در نمادهای بزرگ متمرکز است.
این کارشناس بازار سرمایه در عین حال تأکید کرد: با وجود تمرکز ارزش معاملات در نمادهای بزرگ، اقبال بازار همچنان به سمت سهمهای کوچکتر نیز وجود دارد و این سهمها از منظر بازدهی همچنان شرایط بهتری دارند.
مظفری درباره افت قیمت طلا و ارز در روزهای اخیر گفت: بهنظر میرسد افت بازار طلا و ارز بهطور واضح تحتتأثیر اخبار مذاکرات بوده است. البته شاید موضوع حتی فراتر از صرف اخبار مذاکرات باشد و این تصور در بازار شکل گرفته که این مذاکرات به نتیجهای رسیده یا دستکم در مسیر رسیدن به نتیجه قرار دارد؛ همین فضا بر روند این بازارها اثر گذاشته است.
وی افزود: این شرایط باعث شد در بازار طلا و ارز افت قابلتوجهی را شاهد باشیم و در نرخهایی مانند دلار و تتر، کاهشهای سنگینی نسبت به سقفهای معاملاتی گذشته مشاهده شود. بهطور کلی، عمده این افتها ناشی از مسائل مربوط به توافق و اخباری است که درباره مفاد و بندهای آن مطرح میشود.
این کارشناس بازار سرمایه درباره چشمانداز بازار ارز اظهار کرد: روند بازار ارز بهشدت وابسته به شرایط توافق است. باید بهطور دقیق توجه داشت که کشور در حال حاضر حدود ۳۰ تا ۴۰ میلیارد دلار هزینه دارد که بخشی از آن نیز ناشی از آسیبهای واردشده در جنگ است.
مظفری ادامه داد: اگر توافقی حاصل شود که بر اساس آن ۳۰ تا ۴۰ میلیارد دلار منابع در اختیار کشور قرار گیرد، طبیعتاً این هزینهها پوشش داده میشود و در چنین شرایطی دلیلی ندارد که نرخ ارز بهواسطه افزایش تقاضا، دستکم در مقطع فعلی، رشد معناداری را تجربه کند. در این صورت کشور میتواند با همان مکانیزم ارزی قبلی و با اتکا به درآمدهای نفتی که ماهانه حدود ۲ میلیارد دلار برای کشور درآمد ایجاد میکند، شرایط را مدیریت کند.
وی تصریح کرد:، اما اگر در مذاکرات و توافق، منابعی آزاد نشود و این مسئله همچنان باقی بماند، احتمالاً در کوتاهمدت و میانمدت رشد در بازار ارز را شاهد خواهیم بود. البته این رشد لزوماً به معنای شکلگیری یک روند بسیار تند و جهشهای بزرگ نخواهد بود، بلکه بهنظر میرسد این وضعیت همچنان قابل مدیریت باشد و حکمران اقتصادی بتواند با برخی دستورالعملها آن را کنترل کند.
این کارشناس بازار سرمایه درباره بازگشایی نمادهای آسیبدیده از جنگ و اثر آن بر روند کلی بورس گفت: در حال حاضر تقریباً میتوان گفت اکثر نمادها بازگشایی شدهاند و تنها چهار سهم اصلی که آسیب مستقیم دیدهاند، یعنی فولاد مبارکه، فولاد خوزستان، مبین و بفجر، هنوز باز نشدهاند.
مظفری افزود: فشار فروشی که در دو روز پایانی هفته مشاهده شد، مشخصاً تا حدی ناشی از همین بازگشاییها بود. بازگشایی نمادهایی مانند اروند، تندگویان و فارس به بازار فشار وارد کرد و بهنظر میرسد مهمترین بازگشایی اثرگذار بعدی، مربوط به فولاد مبارکه باشد.
وی درباره چالشهای بازگشایی نماد فولاد مبارکه توضیح داد: البته بازار تا حدی مسیر خود را از این عرضهها جدا کرده و روند خود را پیش میبرد، اما باز شدن سهمی مانند فولاد مبارکه احتمالاً از نظر روانی بر کلیت بازار اثر خواهد داشت. در این میان، نحوه مدیریت بازگشایی، کیفیت شفافسازی، میزان بازگشت شرکت و برنامههایی که برای آن در نظر گرفته میشود، از اهمیت زیادی برخوردار است.
این کارشناس بازار سرمایه در ارزیابی سطح فعلی شاخص کل با توجه به تورم کشور عنوان کرد: بر اساس بررسیهایی که درباره نسبت P/E TTM تورمزداییشده انجام شده، بهنظر میرسد بازار سرمایه در این موج صعودی همچنان ظرفیت رشد ۲۰ تا ۳۰ درصدی دیگر را نیز داشته باشد و شاخص کل از محدوده فعلی بتواند تا سطح ۶ تا ۶.۵ میلیون واحد نیز حرکت کند.
مظفری ادامه داد: نتیجه این بررسی آن است که ۵ میلیون واحد احتمالاً انتهای مسیر بازار نیست. در این تحلیل، نسبت P/E TTM با تورم سالانه متناسبسازی شده و بر این اساس، بازار هنوز تا سقف دو سال اخیر خود فاصله دارد و در صورت تداوم ورود پول، میتوان انتظار یک رالی ۲۰ تا ۳۰ درصدی را برای کلیت بازار داشت؛ البته این تحلیل بر فرض ثبات حاشیه سود شرکتها استوار است.
وی درباره مهمترین ریسکهای پیشروی بازار سرمایه تأکید کرد: یکی از مهمترین نگرانیهای بازار این است که سیاست ارزی دولت به سمت سیاستهای قدیمی بازگردد و نرخ ارز مؤثر بر شرکتها، یعنی همان ارز نیمایی یا بازار توافقی، فاصله زیادی با نرخ ارز آزاد پیدا کند. این موضوع یکی از اصلیترین مواردی است که بازار از آن واهمه دارد.
این کارشناس بازار سرمایه افزود: موضوع دیگری که بازار نسبت به آن حساس است، ادامه رویکرد فعلی دولت در قبال قیمتگذاری و تولید است. دولت در دوران جنگ نشان داد که با گرانی کالاها مشکل کمتری نسبت به قحطی کالا دارد و به همین دلیل اجازه داد شرکتها تولید کنند و حاشیه سود آنها حفظ شود. اگر این سیاست تغییر کند، برای بازار مسئلهساز خواهد شد.
مظفری در پایان خاطرنشان کرد: همچنین اگر محاصره دریایی ادامهدار شود و بهطور کامل رفع نشود، این مسئله برای بازار یک خط قرمز خواهد بود. در نهایت نیز اگر مسائل سیاسی و نظامی برخلاف انتظاری که هماکنون در بازار شکل گرفته پیش برود، طبیعتاً فشار جدیدی به بازار سرمایه وارد خواهد شد.
