تلاش برای راه اندازی اولین کارگزاری الکترونیک و راهکار کسب بازده از بورس

به عنوان نخستین سوال، عمده نگرانی های معامله گران بازار سهام در شرایط کنونی ناشی از یکسری ریسک های سیستماتیک ناشی میشود. به عقیده شما هنوز می توان به آینده بورس امیدوار بود؟

انتشار زنجیره ای اخبار مختلف در هفته های اخیر از جمله تشدید افزایش نرخ ارز در بازار آزاد و نیز اقدام یکباره چند کشور غربی برای تحریم بانک مرکزی و صنعت پتروشیمی ، فضای روانی حاکم بر معاملات بازار سهام را متأثر از خود کرده و اگرچه از جزییات و چگونگی تأثیرات احتمالی از بابت این فشارها هنوز مشخص نیست اما برخی فعالان بازار سهام با تحریک هیجانی از این موضوع حاضر به خروج از بورس حتی با تحمل زیان در سرمایه گذاری هستند.

با این وجود قیمت بازار بسیاری از سهم ها با ارزش ذاتی و بنیادین آنها فاصله چندانی نداشته که خود نشان از ارزندگی آنها داشته و کسانی که با دیدگاه بلندمدت قصد سرمایه گذاری دارند می توانند به کسب بازده مناسب از این بازار امیدوار باشند.

آیا نقدینگی سرمایه گذاران در حال خروج از بازار سهام است؟

هر چند معاملات سهام با کاهش مواجه شده اما بخشی از وجوه در گردش سرمایه گذاران با جابجایی در سایر گزینه های سرمایه گذاری از جمله بازار آتی سکه طلا ، عملاً در پهنه بازار سرمایه حفظ شده است. به دیگر سخن آنکه وجود ابزارهای معاملاتی متنوع از قبیل اوراق مشارکت ، صندوق های سرمایه گذاری، اوراق مشتقه و غیره در تمام دنیا بطور طبیعی منجر به گردش پول میان بازارهای مختلف شده و این در حالی است که با وجود خروج بخشی اندکی از نقدینگی موجود در بازار ، حجم مناسبی از آن در میان بورس های مختلف بازار سرمایه حفظ شده که این خود یک نقطه قوت محسوب می شود. اما به هر حال اینکه برخی سهامداران بطور افراطی بخواهند سهامی را که گران نیست به قیمتی ارزان واگذار کنند و در عوض سکه ای را خریداری کنند که متحمل ریسک بالای بازارهای جهانی طلا و ارز است ، خود علامت سوال بزرگی است .

ریسک های فعلی در بورس را چگونه می توان کنترل کرد لطفا راهکار بدهید؟

واقعا نمی توان به فردی که روز به روز ارزش سهام وی تقلیل می یابد خرده گرفت که چرا سهم می فروشد. اما اینکه صرفاً نوسان چهار درصدی را برای معاملات در نظر گرفت به نظر من خود این موضوع به تشدید فضای موجود در بازار می انجامد جالب آنکه در برخی از بورس های کشورهای همسایه دامنه نوسان10 تا 15 درصدی برای معاملات روزانه وجود داشته اما به ندرت صف های خرید و فروش در بازار مشاهده شده و فوراً معاملات به تعادل می رسند .به این لحاظ سقف و کف های فعلی روی نوسان های بازار سهام می تواند تعادل این بازار را به تأخیر اندازد لذا باید تصحیح شود.

 هر زمان که قطعنامه ها و تحریم های مختلف برضد کشور اعمال می شد ، فردای آنروز بورس تهران واکنشی مثبت را از خود نشان می داد. آیا بازار مالی کشور از لحاظ تحمل ریسک خارجی آنقدر واکسینه شده که نسبت به آنها بی اعتنا باشد ؟ درجه اهمیت ریسک تحریم های جدید از ریسک های داخلی در چه حدی است ؟

تحریم بانک مرکزی از سوی 3 کشور غربی برای بازار سهام تا حدودی ناشناخته و جدید بود از اینرو بازار نتوانست برخلاف گذشته ،به سرعت تحلیل جامعی را ارایه دهد که به هر حال با تدابیری که سازمان بورس و سایر شرکت ها و نهاد های حقوقی اندیشیده اند به مرور برطرف می شود .

باید دانست امروز خود تحریم کنندگان اسیر بحرانهای گسترده مالی بوده که افت شدید شاخص های بورسی آنها را در بر داشته است از سویی دیگر ریسک تحریم تنها نگرانی بازار نبوده چراکه احتمال تکرار بحران سال 2007 میلادی و افت قیمت ها در بازار های جهانی و نیز دور نمای برخی مسایل سیاسی داخلی بر روند معاملات بورس را تحت تأثیر قرارداده است .

گرچه اظهارنظر در خصوص این موضوع نیاز به بررسی ابعاد و جزییات مختلف دارد اما باید پرسید در صنعتی که مبادلات آن منطقه ای است، تصمیم یک کشور آیا می تواند تأثیری بر این فرآیند داشته باشد؟ ثانیاً اینکه کشوری می گوید از امروز دیگر هیچ محصولی را خریداری نمی کند اما قبل از این اقدام نیز چیزی از کارخانجات کشور بطور مستقیم خریداری می کرد ؟و اینکه آیا از قدرت لازم برای منصرف کردن خریداران قدیمی محصولات پتروشیمی برخوردار است ؟

به هر حال اگر بطورمثال یک شرکت اماراتی این محصولات را از ایران خریداری و به یک شرکت آلمانی یا آمریکایی بفروشد در عمل هیچ تحریمی صورت نگرفته و فعالیت ها به خوبی انجام شده است.

جایگاه فعلی صندوق های سرمایه گذاری مشترک را در بازار سرمایه چگونه ارزیابی می کنید ؟

با آغاز بکار اولین صندوق سرمایه گذاری در سال 86 ريال تحولی نوین در بازار سرمایه ای ایجاد شد که به هر حال با توجه به سپری نشدن مدت زمان چندانی از عمر فعالیت این صندوق ها ، نیازمند اصلاحات ساختاری هستند.

در ایالات متحده آمریکا صندوق های سرمایه گذاری حدود 27 درصد از کل سهام مورد معامله در بورس این کشور را مالک می باشند . موجودی این صندوق ها کمی بیش از 13 تریلیون دلار برآورد شده که 11.7 تریلیون دلار آن در صندوق های سرمایه گذاری مشترک موجود است.

این اعداد نشان می دهند که صندوقهای سرمایه گذاری طی 60 تا 70 سال در این کشور به بلوغ رسیده و رویه هایی مشخص را بوجود آورده است. اما در ایران به دلیل نوپا بودن این صندوق ها ، هنوز فقدان شفافیت استراتژی از دیدگاه بلندمدت یا کوتاه مدت در سرمایه گذاری های آنها وجود ندارد .

از سوی دیگر ضامنین صندوق ها به دلیل نرخ پایین کارمزد دریافتی در ارایه خدمات تا جایی که امکان دارد کمتر از ضمانت نقد شوندگی خود استفاده کرده و فروش سهام در پرتفوی را در قبال فروش واحدهای سرمایه گذاری ادامه می دهد. از این بابت تقصیری هم بر گردن مدیران پرتفوی صندوق ها نبوده چراکه بنابر قوانین و امیدنامه های موجود در صورت ابطال واحدهای سرمایه گذاری ، باید طی 7 روز وجه مورد نیاز مشتری پرداخت و مکان خروج وی فراهم شود که عملاً یا باید پول نقد مناسبی در صندوق موجود باشد و یا طی 4 روز کاری سهام را فروخت و وجه مورد نیاز را پرداخت کرد .

آیا راهکاری برای پویا سازی صندوق ها وجود دارد؟ پیشنهاد شما چیست ؟

بله ، پیشنهاد من این است که سازمان بورس با تعریف مجدد امیدنامه های مشابه فعلی بر مبنای درجه ریسک پذیری افراد از قبیل صندوق متمرکز در چند صنعت خاص، صندوق رشدی یا درآمدی، صندوق با سود تقسیمی و غیره دیدگاههای مختلف ، افرادی را با سلایق گوناگون به بازار جذب و از فشار کنونی صندوق ها به بورس کاست .در حال حاضر نبود این تقسیم بندی باعث شده تا به یکباره طیف گستردهای از سرمایه گذاران ، همسو و هم جهت روند بازار را متأثر از رفتار خود کنند.

 صندوق سرمایه گذاری فیروزه درمدت فعالیت خود چه استراتژی دنبال کرده است ؟

این صندوق تا پیش از آغاز به کارگزاری فیروزه آسیا از طریق شرکت سرمایه گذاری فیروزه راه اندازی شده و استراتژی سرمایه گذاران آن بر مبنای تمرکز بر صنایع بنیادین و با نگاه بلندمدت است . این درحالی است که به دلیل وجود حجم مناسبی از سرمایه گذار ها در اوراق مشارکت، هر گاه مالکان عمدتاً حقیقی این صندوق خواهان ابطال واحد ها بوده اند از این محل بدون نیاز به فروش سهام تأمین نقدینگی صورت گرفته است .

آیا کارگزاری فیروزه آسیا بر مبنای جذب سرمایه گذار خارجی ایجاد شده است ؟ شرکت سرمایه گذاری فیروزه به عنوان شرکت مادر تاکنون طی دومرحله تنی چند از سرمایه گذاران خارجی را برای بازدید از بورس ایران به اینجا آورده است ؟ هدف ازاین کار ها چیست ؟

حدود 6 سال از فعالیت گروه سرمایه گذاری فیروزه در بازار سرمایه سپری می شود که با هدف جذب سرمایه گذار خارجی برای بورس کار خود را آغاز و بر آن تمرکز کرده است.

بر همین اساس در راستای گسترش فعالیت های خود، حدود 7 ماه قبل با خرید سهام یک شرکت کارگزاری و تغییر نام به شرکت کارگزاری فیروزه آسیا، خدمات رسانی و انجام فعالیت های جانبی در راستای اهداف موجود از این طریق دنبال شد.

با این همه سه هدف اصلی شامل ارایه هر گونه خدمات تعریف شده به تمامی مشتریان داخلی و خارجی ، اخذ تمامی مجوزهای خدماتی در مدت 2 ساله و حرکت برای تبدیل شدن به یک کارگزاری تمام الکترونیک در ایران طی یک برنامه 5 ساله دنبال می شود که در عمل جذب سرمایه گذار خارجی نیز یک نقطه قوت محسوب می شود .

کارگزاری فیروزه آسیا در حال حاضر چند شعبه در ایران و خارج دارد ؟

در حال حاضر علاوه بر 3 ایستگاه معاملاتی در تهران ، بزودی یک ایستگاه معاملاتی دیگر در شهرستان یزد افتتاح و تا پایان سال مجموعه آنها به 6 ارتقاء خواهد یافت .در خارج از کشور نیز برنامه هایی در دست تدوین بوده که البته فعلاً هدف اصلی بر گسترش خدمات و آماده سازی زیر ساخت ها در ایران متمرکز شده است.

درباره نتیجه بازدید سرمایه گذاران خارجی از بورس تهران نیز باید گفت گروه سرمایه گذای فیروزه در حال حاضربه عنوان بزرگترین سرمایه گذار خارجی در بورس تهران به شدت جذب سرمایه گذار خارجی را دنبال کرده و در حال حاضر نیز از طریق کارگزاری فیروزه آسیا یکسری گروه های معاملاتی اشخاص حقیقی و حقوقی غیر ایرانی که عمدتاً اروپایی هستند اقدام به خرید و فروش سهام در بورس ایران می کنند.

شما درمصاحبه های اخیر خود تلاش برای ارایه ابزارهای مالی نوین را مطرح کرده اید.منظور از این ابزارها چیست ؟

این کارگزاری با هدف ارایه خدمات با کیفیت و متفاوت به دنبال ارزیابی احتیاجات مالی مشتریان از جمله امکان تأمین مالی آسان از طریق بازار سرمایه بوده ودر این زمینه با بررسی ابزارهای مالی امروز دنیا که قابل تعریف با بازار سرمایه کشور باشند از جمله اوراق قرضه ای که لزوماً برکه های آن موعد مشخصی برای سر رسید ندارد و یا اینکه از سود ثابت برخوردار نباشد ، راپیگیری و با جدیت به دنبال کسب مجوزهای لازم از سازمان بورس و رایزنی با برخی مشتریان می باشد .

در یک جمله یک نکته مثبت و منفی راجع به قانون بازار سرمایه فعلی ذکر کنید.

ایجاد بسترهای لازم برای توسعه ابزارهای معاملاتی جدید و جلوگیری از دستکاری قیمت و تخلفات و نیز شفاف کردن بیشتر اطلاعات از مزایای قانون بازار سرمایه فعلی ودر عین حال تأخیر در انعکاس اطلاعا شرکت ها نیز از محاسن این قانون به شمار می رود.

در عین حال برخی تفسیرهای یک جانبه و بعضاً غلط از قوانین از جمله سخت گیری در عملکرد صندوق ها و اینکه همگی آنها باید امیدنامه های یکسان داشته باشند و از طرفی وجود ایهام و ابهام محسوس در برخی دستورالعمل ها همچون دستورالعمل قانون گره معاملاتی نشان از درست اجرا نکردن قوانین از سوی برخی مجریان را دارد .

در پایان راه حل خروج بازار سرمایه از شرایط رکودی را چه می دانید؟

اگر رشد بازار سرمایه آرزوی همه سرمایه گذاران و فعالان این بازار است باید تلاش شود تا با حرکت اقتصاد از بازار پولی به بازار مالی ، حجم گسترده ای از تأمین سرمایه شرکت ها از طریق بازار سرمایه انجام شود .

بازار پول برای تأمین مالی کوتاه مدت بوجود آمده ولی بازار سرمایه تأمین مالی بلندمدت را نیز در خود جای داده که توسعه آن از طریق ابزارهای مختلف عملاً می تواند به جذب افراد با ریسک های مختلف و در نهایت رشد و توسعه اقتصادی کشور کمک نماید.

در نهایت نیز به سهامداران توصیه می شود با توجه به ریسک های جهانی مختلف ، روی سهم های بنیادین تکیه بیشتری کرده و در فرآیند نوسان گیری بسیار کنترل شده اقدام نمایند.