بورس از بازارهای موازی خود عقب ماند

بازار مسکن، ارز، سکه طلا و نیز نظام بانکی کشور همواره جزو بازارهای رقیب و موازی با بازار سهام بوده اند که بر اساس ظهور متغیرهای اقتصادی و سیاسی و سایر مولفه های موثر بر این بازارها به صورت مقطعی در جذب نقدینگی به سمت خود موفق عمل نموده اند.

بر اساس گزارش بورس نیوز، بازار مسکن با توجه به اینکه حجم بالایی از نقدینگی را به سمت خود می کشاند و جزو بازارهای سرمایه بر است، در سنوات گذشته اصلی ترین رقیب بورس به شمار می رفت، اما این رقیب با تولد طرح مسکن مهر و واگذاری واحدهای مسکونی با قیمت های به نسبت ارزان تر از سایر واحدها و متناسب با سطح معیشتی قشر کم درآمد جامعه به آرامش نسبی فرو رفت و روند صعودی قیمت ها در آن اندکی فروکش کرد. البته با وجود آنکه در سال جاری حرکت جدید و پر رونقی در بازار مسکن شکل نگرفته، اما به عقیده برخی کارشناسان، گرچه این بازار همچنان در خواب زمستانی فرو رفته ولی هر آن احتمال دارد از این خواب بیدار شود.

اما دیگر بازارهای موازی بورس همچون بازار سکه طلا و ارز و اخیراً سیستم بانکی با توجه به افزایش نرخ سود سپرده ها، رقیبان مطرح بازار سهام در سال جاری هستند. چرا که از ابتدای سال جاری تاکنون به دلایل مختلف از جمله تحریم کشور از سوی مجامع بین المللی و یا بحران های مالی در اقتصادهای بزرگ دنیا، قیمت اونس جهانی طلا و به تبع آن سکه طلا با رشد رو به رو شد و به دنبال رشد قیمت دلار تا حدود دو هزار و 50 تومان در اوایل هفته اخیر، این روند شدت بیشتری به خود گرفت، بطوریکه قیمت سکه طلای تمام بهار آزادی طرح جدید به بیش از یک میلیون تومان نیز دست یافت.

اما با شکل گیری این روند بسیاری از سرمایه گذارانی که پیش از این در بازار سهام فعالیت داشتند، با نا امید شدن از کسب بازدهی بالا در بورس به سراغ این بازارها که عمدتاً پر ریسک و با نوسانات بالا همراه هستند، روانه شدند.

در این شرایط با نگاهی به نمودارهای قیمت سکه طلای تمام بهار آزادی طرح جدید و نیز قیمت دلار آمریکا می توان به مواردی دست یافت که بررسی و تحلیل آنها خالی از لطف نیست.

در نمودار اول که قیمت دلار آمریکا از ابتدای سال جاری تا آخر دی ماه را نشان می دهد، مشاهده می شود که قیمت دلار در ابتدا با در اختیار داشتن یک روند پایدار و با ثبات از قیمت 1115 تومان و در محدوده زیر 1150 تومان در حرکت بود و تا پایان نیمه ابتدایی سال جاری تنها توانست به مرز 1260 تومانی دست یابد.

اما از ابتدای آبان ماه سال جاری بهای دلار روندی مثبت به خود گرفت و این روند چنان شدت یافت که با گذشت حدود سه ماه در روزهای پایانی دی ماه اخیر در بالاترین سطح خود به 2050 تومان نیز رسید که این روند و دستیابی به رکوردهای جدید در قیمت دلار موجب افزایش فعالیت های دلالی و سفته بازی در این بازار شد. بطوریکه حتی گروهی از سرمایه گذاران نا امید از کسب بازدهی مورد انتظار در بورس به سمت سرمایه گذاری در بازار ارز روانه شدند تا سود مورد نظر خود را در این بخش از بازار سرمایه به دست آورند.

بطوریکه با انجام محاسبات ریاضی معلوم می شود که با وجود بالا بودن ریسک بازار ارز، سرمایه گذاری و فعالیت در این بازار بازدهی مثبت بیش از 83 درصدی را برای سرمایه گذاران خود به همراه آورده است.

در کنار آن و در پی این روند در قیمت دلار، نرخ سکه تمام بهار آزادی نیز از محدوده 393 هزار تومان در ابتدای سال جاری حرکت صعودی خود را آغاز کرد و پس از نوسانات اندک تا اواسط مرداد ماه در بالاترین رقم به حدود 467 هزار تومان رسید، اما از آن پس با یک شیب نسبتاً تند به سمت بالا حرکت کرد تا آنجا که در هفته گذشته قیمت آن به بیش از یک میلیون تومان نیز رسید.

بر اساس این گزارش با محاسبه بازدهی سرمایه گذاری در بازار سکه طلا از ابتدایی سال جاری تاکنون مشخص می شود که سرمایه گذاری در این بازار به طور متوسط بازدهی مثبت حدود 167 درصدی را محقق کرده که رقم چشمگیری به نظر می رسد.

این میزان بازدهی در دو بازار ارز دلار و سکه طلا در حالی از ابتدای سال جاری تاکنون محقق شده که بورس در این مدت تنها موفق به کسب بازدهی مثبت حدود 19 درصدی شده و با توجه به این رقم، به نظر می رسد که بازار سهام از نظر میزان کسب بازدهی از بازارهای موازی و رقیب خود عقب مانده است.

این در حالی است که بورس به عنوان دماسنج اقتصاد یک کشور محسوب می شود و با حرکت خود می تواند بیانگر وضعیت کلی شرایط اقتصادی باشد. اما از ابتدای سال جاری این دماسنج عملکرد مناسبی از خود به نمایش نگذاشته است.

گفتنی است نماگر بورس در این بازه زمانی از رقم 23 هزار و 756 واحدی حرکت خود را با برآیندی مثبت آغاز کرده و در روز گذشته به رقم 25 هزار و 931 واحدی رسیده است که 9 درصد رشد را نشان می دهد.

در همین راستا یک نظر سنجی در سایت بورس نیوز با این عنوان که "با توجه به روند بازار سهام، آیا شاخص کل تا دهه فجر امسال از مرز 27 هزار واحد عبور خواهد کرد یا خیر؟" انجام شد.

در این رأی گیری بیش از 2676 نفر شرکت کردند که میزان آراء ارایه شده در دو گزینه موجود تفاوت اندکی با هم دارند. بطوریکه نزدیک به 48 درصد به دستیابی شاخص کل به مرز 27 هزار واحد تا دهه فجر معتقدند.

البته در مقابل نزدیک به 52 درصد نیز به دستیابی نماگر بازار سهام به این مرز اعتقادی ندارند.

اما نزدیک بودن میزان آراء این دو گزینه بیان کننده دو نکته مهم و جالب توجه است. اول آنکه به نظر می رسد افرادی به دستیابی شاخص کل به این محدوده تا دهه فجر چندان خوش بین نیستند و همچنان به روند صعودی و حرکت های پر رونق بازارهای رقیب بورس و کم اقبالی به بازار سهام بیشتر نظر دارند.

اما نکته دوم آنجا است که سرمایه گذاران باید در نظر داشته باشند که کسب بازدهی های چشمگیر در دو بازار سکه طلا و ارز دلار مربوط به رشد بی رویه قیمت های این کالاهای سرمایه ای در بازارهای غیر رسمی و آزاد آنها است و بازار رسمی آنها طی این مدت به این شدت در نوسان نبوده و با کنترل بیشتری در قیمت ها همراه بوده است.

افزون بر اینکه با اتخاذ تدابیر جدیدی از سوی دولت، بانک مرکزی و شورای پول و اعتبار در این دو بازار تا حدی تب و تاب آنها فروکش کرده است.

بر اساس بررسی های به عمل آمده از سوی بورس نیوز، با توجه به ابلاغ افزایش نرخ سود سپرده های بانکی حداقل به میزان 21 درصد، نقدینگی موجود در جامعه می تواند از این پس به سمت سیستم بانکی حرکت کند و با وجود آنکه سرمایه گذاری در آن کم ریسک و حتی بدون ریسک است، اما موجب می شود بخش عظیمی از نقدینگی از بازار سهام خارج شود. چرا که بازدهی بورس با گذشت بیش از 10 ماه از سال جاری تنها حدود 19 درصد بوده، در حالیکه با سرمایه گذاری در بانک این رقم می تواند به 21 درصد افزایش یابد.

با توجه به ابلاغ این نرخ برای سود سپرده ها جا دارد در نحوه عملکرد آنها بازبینی صورت گیرد. چرا که، بانک ها پیش از این از اعطای وام و تسهیلات به شرکت های سرمایه گذاری به منظور سرمایه گذاری فعال در بازار سرمایه در بازار سهام ممانعت می ورزیدند که با توجه به پیش بینی افزایش اقبال قشر عظیمی از جامعه برای سپرده کردن نقدینگی و سرمایه خود در بانک ها، با توجه به رشد نرخ سود سپرده ها می توان این پیشنهاد را به مسئولین نظام پولی و بانکی کشور ارایه داد تا شرکت های سرمایه گذاری بتوانند برای حضور و فعالیت بیشتر در بازار سهام و کمک به چرخه تولید کشور از سرمایه های منتقل شده به بانک ها استفاده کرده و با دریافت وام با بهره مناسب، این حجم نقدینگی را برای بازگشت تعادل به بورس نیز به کار گیرند.