پيشبيني سودآوري شركتها در سال جدي
كنكاشي در بودجههاي 91
گروه بورس- اعظم شريفي: پايان سال مالي بيشتر شركتهاي حاضر در بازار سرمايه كشورمان مقارن با پايان اسفندماه هر سال است. به اين ترتيب يك ماه قبل از آغاز سال جديد، شركتها به ارائه تصوير مالي سال آينده خود در گزارشهاي بودجهاي ميپردازند. ارسال پيشبينيهاي سال آينده به سهامداران كمك ميكند تا تصميمات سرمايهگذاري خود را با اطلاعات جديد منطبق و اصلاح كنند.
در اين ميان، نگاهي به بودجههاي سال 91 شركتهاي بورس تهران در نگاه اول تغييرات نااميدكنندهاي نسبت به آخرين پيشبيني سودآوري سال 90 نشان ميدهد.
با اين حال، اغلب كارشناسان بر احتياط قابل ملاحظه شركتها در تدوين اين بودجهها تاكيد داشته و پيشبيني مثبتي از افزايش سود شركتها در طول سال 91 دارند. اين موضوع را در گفتوگو با كارشناسان مورد موشكافي بيشتري قرار دادهايم.
چرا شركتها محتاط شدهاند؟
عضو هيات مديره شركت سبدگردان آسمان در ارزيابي بودجههاي سال 91 گفت: با توجه به نوسانات اقتصاد كشور در ماههاي اخير، ابهامات نرخ ارز، محدوديتهاي شركتها در مراودات بينالمللي جهت صدور كالا و واردات مواد اوليه، مشكلات اقتصاد جهاني و نرخ بالاي تورم داخلي، اكثر قريب به اتفاق شركتها بودجه سال 91 را با رعايت جانب احتياط اعلام كردهاند كه انتظار ميرود به تدريج در طول سال متناسب با عملكرد ميان دورهاي نسبت به تعديل آن اقدام كنند.
دكتر محمد اقبالنيا تنظيم بودجههاي احتياطي در سال 91 را اتفاق تازهاي ندانست و تصريح كرد: در شرايطي كه ابهام و عدم اطمينان در محيط اقتصادي افزايش مييابد، احتياط در پيشبينيهاي آينده به شكل مضاعف در ميآيد. در موقعيت فعلي كه قيمت ارز و مواد اوليه ظرف چند هفته و يا چند روز دستخوش نوسانات شديد ميشود و يا به سبب وجود تحريمها تامين مواد اوليه به مشكل ميخورد؛ پيشبيني آينده و حركت مطابق برنامه از پيش تعيين شده دشوار ميشود.
تنها بودجه ملاك تصميمگيري نيست
اين كارشناس ارشد بازار سرمايه با بيان اينكه ميزان احتياط در برآورد بودجه برخي شركتهاي بورسي به اندازهاي است كه به قابل اتكا بودن اطلاعات صدمه زده، اظهار داشت: بودجه خوب بودجهاي است كه واقعبينانه باشد و در نهايت عملكرد واقعي كمترين انحراف را نسبت به آن داشته باشد. هرچند ميتوان به شركتها براي اعلام بودجههاي احتياطي حق داد اما در مواردي بنا به سليقه و سبك مديريت پيشبيني اعلام شده بسيار محتاطانه بوده است. در واقع مديريت برخي شركتها تلاش داشتهاند تا با اعلام كف سود سال 91 احتمالا در آينده شرمنده و بدهكار سهامداران نشوند. از نظر اقبالنيا گزارشهاي اعلام شده توسط شركتها تنها بخشي از اطلاعات مورد استفاده تحليلگران به منظور برآورد مستقل سود آتي شركتها است و تاثير غيرعادي در روند بازار ندارد.
اقبالنيا تاكيد كرد: هرچند بودجههاي اعلامي توسط شركتها اهميت دارد؛ اما كارشناسان و تحليلگران بازار تصميمات خود براي خريد و فروش سهام شركتها بر مبناي برآوردهاي كارشناسي خودشان از وضعيت درآمد و سودآوري بنگاهها اتخاذ مينمايند.
پيشتازهاي 91 كدامند؟
عضو هيات مديره شركت سبدگردان آسمان درخصوص اينكه در صورت ثبات شرايط امروز كدام صنايع از امكان بيشترين تعديل مثبت سود برخوردار هستند؟ پاسخ داد: فرض ثبات شرايط امروز، فرض واقعبينانهاي به نظر نميرسد. به عنوان مثال همه ما ميدانيم كه نرخ دلار 1226 توماني با واقعيتهاي اقتصادي و عرضه و تقاضاي بازار تطابق ندارد. خود مسوولان هم اين را ميدانند لذا به صورت تلويحي صحبت از اولويت بندي در تخصيص ارز را به ميان ميآورند. بنابراين، بهتر است به جاي ثبات شرايط صحبت از منطقي شدن شرايط بنماييم. در چنين حالتي، شركتهاي پتروشيمي، فلزي و معدني بيشترين شانس جهش سود را در سال 91 دارند.
دلار تكنرخي؛ از حرف تا عمل
اقبالنيا با اشاره به تحولات نرخ ارز ادامه داد: به رغم اعلام نرخ ارز تك نرخي 1226 توماني، واقعيات اقتصادي كشور نشان ميدهد در شرايط حاضر و با مكانيزمهاي به كار رفته اين نرخ جنبه اجرايي ندارد. در عين حال شركتها ناگزير هستند در گزارشهاي رسمي خود اين نرخ را ملاك قرار دهند. البته برخي شركتها هم از اين قاعده تبعيت نكردهاند. به عنوان مثال، شركتي مانند نيروترانس كه 65 درصد مواد اوليه آن وارداتي است در بودجه اعلامي به بورس نرخ يورو را به جاي 1600 تومان 2200 تومان ديده است. همچنين شركت كارخانجات داروپخش كه 40 درصد مواد اوليه مورد نياز خود را وارد ميكند نرخ دلار را براي خريد داراييهاي ثابت 1226 تومان و براي خريد مواد اوليه 1307 تومان ديده است. نرخ يورو در بودجه شركت سبحان دارو 1950 تومان و در بودجه داروسازي امين 1750 تومان است. به عبارت ديگر، ملاحظه ميشود بنگاههاي اقتصادي كشور هم در مورد نرخ واقعي ارز بلاتكليف هستند و بعضا نرخهاي رسمي را اجرايي نميبينند.
اين كارشناس ارشد بازار سرمايه تاكيد كرد: اينكه نرخ واقعي ارز چقدر باشد تا اندازه زيادي، به توانايي دولت و بانك مركزي براي تسهيل مبادلات ارزي بستگي دارد. ولي آنچه مسلم است نرخ واقعي و تعادلي بالاتر از 1226 تومان خواهد بود و حتي با فرض اصرار دولتمردان بر نرخ 1226 توماني، امكان تخصيص ارز كافي به همه شركتها وجود ندارد. در اين شرايط طبيعي است كه كالاهاي اساسي از قبيل مواد غذايي و دارو در اولويت دريافت ارز با نرخ ترجيحي قرار خواهند گرفت و كالاهاي لوكس و غيرضروري در آخر صف قرار دارند. آنچه مسلم است در اين شرايط شركتهاي با درآمد ارزي و يا شركتهايي كه بازار فروش داخلي مناسبي داشته و در عين حال نرخ فروش محصولاتشان در داخل كشور تحت تاثير نرخ برابري ارز قرار دارد؛ بيشترين سود را ميبرند.
توصيهاي به سهامداران
محمد اقبالنيا به سهامداران در خصوص چگونگي تحليل گزارشات 91 شركتها و دستيابي به يك پيشبيني واقع بينانه توصيه كرد: سهامداران بايد در بررسي و تحليل گزارشهاي بودجه 91 شركتها به همه عوامل توجه داشته باشند. در سال جاري ممكن است سناريوهاي مختلفي براي نرخ ارز، قيمتهاي جهاني و امكان فروش محصولات شركتها در بازارهاي جهاني اتفاق بيفتد. بنابراين سهامداران بايد با در نظر گرفتن همه جهات، سبد متنوعي از سهام شركتها و صنايع مختلف تشكيل دهند؛ البته وزن سهام مختلف در اين سبد تابع ريسكپذيري هر سرمايهگذار است.
محافظهكاري براي جلوگيري از مواخذه بعدي
از سوي ديگر مدير سرمايهگذاري شركت تامين آتيه كاركنان بانك پاسارگاد معتقد است: ركن اصلي در بودجهريزي شركتها پيشبيني بر اساس يكسري از متغيرهاي مستقل و وابسته است و چون امكان تحقق كامل پيشبيني وجود ندارد، در تعيين بودجه اصل محافظهكاري رعايت ميشود. اساسا برخي از متغيرهاي موجود در بودجه از سوي شركتها قابل كنترل و پيشبيني نيست و هر چقدر اتكاي بودجه به اين متغيرها بيشتر باشد، ميزان اطمينان از تحقق دقيق پيشبينيها پايينتر ميآيد. وي ادامه داد: با بررسي بودجه 91 شركتها كه در دو ماه اخير منتشر شده پيشبيني ميشود سود بسياري از شركتها در سال جاري با رشد مطلوبي مواجه باشد و از اين منظر شاهد رشد منطقي و آرام قيمت سهام شركتها خواهيم بود.
قدرتي خاطرنشان كرد: شركتها سياست محافظهكاري و احتياط را جهت تعيين بودجه سال 91 در پيش گرفته و براي جلوگيري از مواخذه سهامداران نسبت به تعديل منفي احتمالي بودجه، نوعي فرضيههاي بدبينانه در پيشبينيهاي خود در نظر گرفتهاند.
متغيرهاي دروني و بيروني پرشمار
از نظر قدرتي، ميزان توليد، حجم فروش، برخي هزينهها نظير هزينههاي مالي، اداري، دستمزد و... از متغيرهاي دروني شركت بوده كه به راحتي ميتوان آن را براي سال 91 پيشبيني كرد اما نرخ فروش محصولات، هزينههاي سربار، هزينههاي مواد مصرفي، نرخ ارز، تغييرات قوانين و مقررات و... از متغيرهاي بيروني بوده كه به راحتي قابل پيشبيني نيستند. به عنوان مثال، با توجه به عدم تصويب بودجه كل كشور و تاثير بسيار زياد آن بر قيمت خوراك و مواد اوليه بسياري از شركتها، بودجههاي آنها از اتكا لازم برخوردار نيست. همچنين زمزمههاي اجرا يا عدم اجراي مرحله دوم طرح هدفمندي يارانهها از گوشه و كنار به گوش ميرسد و اين امر در كنار عدم اطلاعرساني كامل و فقدان شفافيت در نحوه اجراي مرحله دوم مديران شركتها را در يك بلاتكليفي قرار داده است. قدرتي تصريح كرد: مشخص نبودن سياستهاي ارزي كشور و برنامه دولت براي كنترل و مهار نرخ ارز هم به اين وضعيت پر ابهام افزوده است. مجموعه اين مسائل موجب شده است كه برخي از شركتهاي پتروشيمي، معدني و فلزي تصوير پرابهام و ناقصي از بودجه سال آينده خود ارائه دهند و اين خود باعث واكنش منفي كوتاهمدت سهامداران شده است.
انتظار خود از بورس 91 را منطقي كنيد!
اين استاد دانشگاه در ادامه سخنانش تاكيد كرد: با توجه به سطح بالاي ابهام متغيرهاي اساسي و كلان اقتصاد كشور در سال 91 نميتوان انتظار زيادي از شركتهاي بورسي به منظور كنار گذاشتن اصل احتياط و ارائه پيشبينيهاي واقعبينانه داشت؛ بنابراين بهترين كار اين است كه سطح تجزيه تحليل و آگاهي سهامداران را افزايش دهيم. با ارتقا علم تحليلگري مالي در سهامداران ميتوان به سرمايهگذاران اين امكان را داد كه نقش و ميزان اهميت متغيرهاي مختلف و تعيينكننده بودجه تكتك شركتها را شناسايي كرده و با شبيه سازي شرايط بدبينانه و خوشبينانه به تصويري روشنتر و شفافتر از عملكرد شركتها دست پيدا كنند. وي به سهامداران توصيه كرد از تصميمات مقطعي و هيجاني بپرهيزند و با بررسي عميق شركتها و با تنظيم مجدد بودجه شركتهاي مختلف در شرايط بدبينانه و خوشبينانه ارزش ذاتي سهام را تعيين نموده و خريد و فروشهاي خود را بر اساس ارزش واقعي سهام شكل دهند.
ريسك تغيير فرضيهها در سال جاري
مدير معاملات كارگزاري اقتصاد نوين هم درباره علت احتياط شركتها در تنظيم بودجهها خاطرنشان كرد: بسياري از شركتهاي داخلي به دليل وابستگي به بازارهاي بينالمللي و تاثير بسزايي كه قيمتهاي جهاني بر سودآوري آنها دارند تخمين محتاطانهاي در بخش درآمدها ارائه كردهاند اين رويكرد از عدم اطمينان كلي نسبت به اقتصاد جهاني سرچشمه ميگيرد. پورنعمت گفت: اعلام نرخ رسمي 1226توماني دلار توسط دولت، ابهام در طرح هدفمندي يارانهها، چگونگي توزيع آنها و تاثير آن بر سودآوري شركتها ديگر عواملي است كه پيشبيني آينده را دشوار ميسازد.
وي در عين حال تاكيد كرد: بسياري از مديران مالي شركتها سعي ميكنند به نحوي پيشبينيهاي خود را تنظيم نمايند كه طي يك دوره مالي، روند اعلام سودآوري شركت مثبت باشد.
عضو هيات مديره سرمايهگذاري توسعه صنعتي افزود: حضور بيش از پيش متخصصان حوزه مالي در بازار سرمايه و بالا رفتن ميزان آگاهي سرمايهگذاران موجب گرديده بسياري از فعالان بازار به تحليل جزئيات و رديفهاي پيشبيني شركتها پرداخته و تحليل جامعتري از اين گزارشات انجام دهند تا بر اساس تلفيقي از هر دو تصميم گيري نمايند.
وي در پاسخ به اينكه كدام صنايع امكان تعديل مثبت سود را دارند، گفت: با فرض ثابت بودن شرايط فعلي، صنايع پتروشيمي، فلزات اساسي، ساختمانيها و مخابرات از بيشترين امكان تعديل مثبت برخوردارند. پورنعمت در پايان به سهامداران توصيه كرد: در تحليلهاي خود همواره به ريسك تغيير فرضيههاي خود توجه داشته باشند زيرا در شرايط كنوني اقتصاد، ريسكهاي موجود ميتوانند فرضيات را به سرعت تغيير داده و نوسان در قيمت سهام در سال 91 را موجب شوند.
گزارش خطا
0 پسندیدم
ارسال نظر
اخبار روز
خبرنامه